## Trang 61 ၁ဝ။ စတ္တာရော – လေးပါးကုန်သော၊ သာဓာရဏာ၁၈ – အကုသလ သာဓာရဏ စေတသိက်တို၎င်း၊ အပရေ − အကု သလံ သာဓာရဏ စေတသိက်တို့မှ တပါးကုန်သော၊ ဒသ- ဆယ်ပါးကုန်သော၊ သမာနာ၁ဝ − အညသမာန်း စေတသိက်တိ ၎င်း၊ ( ဣတိ - သို့၊ ) ရဋ္ဌသ-၁၄ ပါးကုန်သော၊ ဧတေ – ဤ စေတသိက်တို့ကို၊ သဗ္ဗာကုသလယောဂိနော – အလုံးရံသော အကုသိုလ်စိတ်နှင့် ယှဉ်ကုန်၏ ဟူ၍၊ ပဝုစ္စန္တိ-ဆိုအပ်ကုန်၏၊ ( "အပရေ-ဆန္ဒ ပီတိ အဓိမောက္ခမှ တပါးကုန်သော" ဟု ရှေးနက်ရှိ၏၊ ဆင်ခြင်။) ၁ဝ။ သင်္ဂဟဂါထာ။ ။ ဤ "သာဓာရဏာစ စတ္တာရော" စသော ဂါထာသည် အကုသိုလ်စိတ်အားလုံး၌ အမြဲယှဉ်လေ့ရှိသော စေတသိက်ကို အကျဉ်းချုပ်ပြသော သင်္ဂဟ ဂါထာဖင်တည်း၊ (သဗ္ဗာကုသလ သာဓာရဏ ၄၊ ဆန္ဒ ပီတိ အဓိမောက္ခကြဉ် အညသမာန်း ၁ဝ၊ ၍ ၁၄ ကား အကုသိုလ် စိတ်အားလုံး၌ အမြဲ ယှဉ်ကြသည်) [ဆန္ဒသည် မောဟမူ၌ မယှဉ်၊ ပီတိကား ဥပေက္ခာသဟဂုတ်နှင့် ဒေါသမူ၌ မယှဉ်၊ အဓိမောက္ခမှာ ဝိစိကိစ္ဆာ သဟ ဂုတ်၌ မယှဉ်။] လေ့ကျင့်ခဏ်း မေးခွန်းများ [ဤ အကုသိုလ်စိတ်၌ သင်္ဂြိုဟ်ပါဠိကိုကြည့်လျှင် သရုပ်ကွဲဘိုရန် မခဲယဉ်းဟု ထင်ရသော်လည်း၊ နောင်ခါ အစဉ်သဖြင့် သရုပ်မြင်ဘို့ရာမှာ လွန်စွာ ခက်၏၊ ညဝါဆိုသည့်အခါ ယောင်လည်လည် နေကြသည်သာများ၏၊ ထို့ကြောင့် ၍ လေ့ကျင့်ခဏ်း၌ အစွမ်းကုန် လေ့လာကြပါကုန်။] က။ ဧကူနပီသာဋ္ဌာရသ စသော သင်္ဂဟ ဂါထာကို အနက်ပေးပါ။ ခ ။ အကုသိုလ်စိတ်၌ သင်္ဂဟနည်း မည်မျှ ရှိသနည်း၊ ရေတွက်ပါ။ ဂ ။ ဧကူနပီသကား အဘယ် စိတ်များ၌ သင်္ဂဟနည်းလဲ၊ (က) ဧကာပီသ (ခ) ဧကူနဝီသခွဲ၍ အကျယ်ပါဠိနှင့်ဆက်စပ်လျက် သရုပ်ရေတွက်ပါ။ ဃ။ အဋ္ဌာရသကား အဘယ်စိတ် များ၌ သင်္ဂဟနည်းလဲ၊ အကျယ်ပါဠိနှင့် ဆက်စပ်ပြီးလျှင် သရုပ် ရေတွက်ပါ။ င ။ ဝီသကား ဘယ်စိတ်၌ သင်္ဂဟနည်းလဲ၊ ပါဠိနှင့်စပ်၍ သရုပ်ရေတွက်ပါ။ စ ။ ဧကဝီသကား အဘယ်စိတ်များ၌ သင်္ဂဟ နည်းလဲ၊ သရုပ်ရေတွက်ပါ။ ဆ။ ဝီသတိကား အဘယ်စိတ်များ၌ သင်္ဂဟနည်းလဲ၊ သရုပ် ရေတွက်ပါ။ ဇ ။ ဒွါဝီသကား အဘယ်စိတ်များ၌ သင်္ဂဟနည်းလဲ၊ သရုပ် ရေတွက်ပါ။ ဈ ။ ပန္နရသကား အဘယ်စိတ်များ၌ သင်္ဂဟနည်းလဲ၊ အကျယ် ပါဠိနှင့် ဆက်စပ်၍၊ သရုပ် ရေတွက်ပါ။ ည။ သာဓာရဏာစ စတ္တာရောကား ဘာကိုပြသော ဂါထာနည်း။ ဋ ။ လောဘမူစိတ် ၈ ပါးလုံး၌ စေတသိက် မည်မျှ ယှဉ်သနည်း၊ သရုပ် ရေတွက်ပါ။ ဌ ။ လောဘမူ သောမနဿ သဟဂုတ်စိတ် ၄ ၌ စေတသိက်ပေါင်းမည်မျှ ဥပေက္ခာသဟဂုတ် ၄ ၌ မည်မျှယှဉ်သနည်း။ ဍ ။ ဒေါသမူဒွေး၌ စေတသိက် မည်မျှ ယှဉ်သနည်း၊ သရုပ်ရေတွက်ပါ။ ဎ ။ ဒေါသမူစိတ်၌ အများဆုံး တပြိုင်နက် မည်မျှ ယှဉ်သနည်း၊ အမြဲတန်း မည်မျှ ယှဉ်သနည်း၊ သရုပ်ရေတွက်ပါ။ ဏ။ မောဟမူဒွေး၌ စေတသိက် မည်မျှ ယှဉ်သနည်း၊ သရုပ်ရေတွက်ပါ။ --- ## Trang 62 ၁။ _ပန - အတ္ထိတပါးကား၊ အဟေ_ ***အဟိတ်စိတ်၌ သင်္ဂဟနည်း*** တုကေသု – အဟိတ်စိတ် တို့တွင်၊ တာဝ-ဝုဋ္ဌောစသည်တို့မှ ရှေးဦးရွာ၊ (နိဗ္ဗိသိတဗ္ဗေ - ညွှန်ပြ ထိုက်သော၊) ဟသနစိတ္တေ-ဟသိတုပ္ပါဒ်စိတ်၌၊ ဆန္ဒဝဇ္ဇိတာ- ဆန္ဒသည်ကြဉ်အပ်ကုန်သော၊ အညသမာနာ-အညသမာန်းသော၊ ဒွါဒသ- ၁၂ ပါးကုန်သော၊ဓမ္မာ-သဘောတရားတို့သည်၊ သင်္ဂဟံ-သို့၊ ဂစ္ဆန္တိ-ရောက်ကုန်၏။ ၂၊ _ဝေါဋ္ဌပနေ - ဝုဋ္ဌောစိတ်၌၊ ဆန္ဒ ပီတိဝဇ္ဇိတာ – ဆန္ဒ ပီတိသည် ကြဉ်အပ်ကုန်သော၊ တထာ ထို အညသမာန်း စေတသိက်တို့သည်၊ သင်္ဂဟံ-၌၊ ဂစ္ဆန္တိ - ရောက်ကုန်၏။ ၃။ _သုခသန္တီရဏေ _ - သုခသန္တီရဏစိတ်၌၊ ဆန္ဒဝီရိယ ဝဇ္ဇိတာ – ဆန္ဒ ဝီရိယသည် ကြဉ်အပ်ကုန်သော၊ တထာ – ထို အညသမာန်းစေတသိက်တို့သည်၊ သင်္ဂဟံ-၌၊ ဂစ္ဆန္တိ-ရောက်ကုန်၏။ ***အဟိတ်စိတ်၌ သင်္ဂဟနည်း*** ၁။ ဟသိတုပ္ပါဒ်စိတ်၌ ဆန္ဒကြဉ် အညသမာန်းစေတသိက် ၁၂ ယှဉ်၏။ ၂။ (မနောဒွါရာဝဇ္ဇန်းစိတ်ကို ဝေါဋ္ဌပန ( ဝုဋ္ဌော ) စိတ် ဟု ခေါ်သည်။ ၎င်း ဝုဋ္ဌောစိတ်၌ ဆန္ဒပီတိကြဉ် အညသမာန်း ၁၁ ယှဉ်၏၊ [ ဝေါဋ္ဌပန= ပုဒ်၌ 8+အဝ+ရှေးရှိသော ဌာဓာတ်၊ ဏာပေပစ္စည်း၊ ယု ပစ္စည်းတည်း၊ ထို့ကြောင့် ဝေါဋ္ဌဗ္ဗန-ဟု မရေးဘဲ "ဝေါဋ္ဌပန" ဟု ရေးသည်။ ] ၃။ သုခသန္တီရဏစိတ်၌ ဆန္ဒဝီရိယကြဉ် အညသမာန်း ၁၁ ယှဉ်၏။ ၄။´ _မနောဓာတုတ္တိကေ အဟေတုက ပဋိသန္ဓိယုဂဠေ-မနော ဓာတ်သုံးပါး၊ အဟိတ်ပဋိသန္ဓေအစုံ၌၊ ဆန္ဒ ပီတိ ဝီရိယ ဝဇ္ဇိ တာ-ဆန္ဒ ပီတိ ဝီရိယသည် ကြဉ်အပ်ကုန်သော၊ တထာ-ထို အညသမာန်းစေတသိက်တို့သည်၊ သင်္ဂဟံ-သို့၊ ဂစ္ဆန္တိ-ရောက်ကုန်၏။ ၅။ _ဒွိပဉ္စပညာဏေ-ဒွေးပဉ္စဝိညာဏ်၁ဝ၌၊ ပကိဏ္ဏကဝ တ၁ – ပကိဏ်းစေတသိက်သည် ကြဉ်အပ်ကုန်သော၊ တေ ယေဝ – ထို အညသမာန်းစေတသိက် တို့ကိုပင်၊ သင်္ဂယှန္တိ- ပေါင်းယူအပ်ကုန်၏၊ ဣတိ-သို့၊ သဗ္ဗထာပိ-လည်း၊ အဋ္ဌာရသ သု-၁၈ ပါးကုန်သော၊ အဟေတုကေသု – အဟိတ်စိတ်တို့၌၊ ဂဏနဝသေန - ဖြင့်၊ စတုဓာ-လေးပါး အပြားအားဖြင့်သာ လျှင်၊ သင်္ဂဟော – ပေါင်းယူခြင်းသည်၊ ဟောတိ - ၏၊ ဣတိ- ဤသို့ ရအပ်ကုန်၏။ ၄။( ပဉ္စဒွါရာဝဇ္ဇန်း သမ္ပဋိစ္ဆိုန်း ဒွေးကို"မနောဓာတ် ၃ ပါး"ဟု ခေါ်၏။) (ဥပေက္ခာသဟဂုတ် သန္တီရဏ ၂ ပါးကို" အဟိတ်ပဋိသန္ဓေအစုံ"ဟု ခေါ်၏၊) ခေါ်ဝေါ်ခြင်း၏ အကြောင်းမှာ နောက်၌ ထင်ရှားလတံ့၊ ၎င်းစိတ်များ၌ ဆန္ဒ ပီတိ ဝီရိယကြဉ် အညသမာန်း ၁ဝ ယှဉ်၏။ ၅။ စက္ခုဝိညာဏ်ဒွေး၊ သောတဝိညာဏ်ဒွေး၊ ဃာနဝိညာဏ်ဒွေး၊ ဇိဝှါဝိညာဏ်ဒွေး၊ ကာယဝိညာဏ်ဒွေး ဤ ဝိညာဏ်ဒွေး ၅ ပါးကို"ဒွေးပဉ္စဝိညာဏ်"ဟု ခေါ်၏၊"နှစ်ခုဖြင့် မြှောက် အပ်သော ၅ ပါးသော ဝိညာဏ် " ဟူလို၊ ၎င်းဒွေးပဉ္စဝိညာဏ်စိတ် ၁ဝ ၌ ပကိဏ်းစေတသိက် ၆ ပါး ကြဉ်သော အညသမာန်း ၇ ယှဉ်၏၊ သဗ္ဗစိတ္တ သာဓာရဏ ၇ ပါးပင်တည်း। --- ## Trang 63 ၆။ အဋ္ဌာရ သာဟေတုကေသု-တစ်ဆယ့် ရှစ်ပါးသော အဟိတ် ဟု ဆိုအပ်ကုန်သော၊ စိတ္တုပ္ပါဒေသု-ဥပါဒ် သောစိတ်တို့၌၊ သင်္ဂဟော-သင်္ဂဟနည်းသည်၊ ဒွါဒသ-ဒွါဒသ သင်္ဂဟ၎င်း၊ ဧကာဒသ-ဧကာဒသသင်္ဂဟ၎င်း၊ သတ္တ-သတ္တ သင်္ဂဟ၎င်း၊ ဣတိ - ဤသို့၊ စတုဗ္ဗိဓော-လေးပါး အပြားရှိ၏၊ [သင်္ဂဟဂါထာတို့၌ ရှိသော သင်္ချာပုဒ်တို့ကို "ဒွါဒသ-၁၂ပါးတို့၎င်း" စသည်ဖြင့် ရှေးက အနက်ပေးကြ၏၊ ဆင်ခြင်လေ။] သင်္ဂဟနည်းနှင့် နိဂုံး။ "အလုံးစုံကုန်သော၊အဟေတုကေသု- အဟိတ်စိတ် တို့၌၊ သတ္တ - ခုနစ်ပါးသော သဗ္ဗ စိတ္တသာဓာရဏစေတသိက်တို့သည်၊ (ယုဇန္တိ-ယှဉ်ကုန်၏၊) ဂဏနဝသေန စတုဓာဝ ပြခဲ့သော အစဉ်အားဖြင့် သင်္ဂဟ ၅ နည်း ဖြစ်သင့်သော်လည်း ဝုဋ္ဌောနှင့် သုခသန္တီရဏစိတ်တို့၌ ၁၁ ချင်း ဂဏန်း တူ သောကြောင့် သင်္ဂဟပြု(ပေါင်းစုရေတွက်) ရာ၌ ၄ နည်းသာ ထွက်သည်။ သင်္ဂဟ ဂါထာ ၁။ ဒွါဒသ (၁၂) ကား ဟသိတုပ္ပါဒ်စိတ်၌ သင်္ဂဟနည်းတည်း။ ၂။ ဧကာဒသ(၁၁) ကား ဝုဋ္ဌောနှင့် သုခသန္တီရဏ တို့၌ သင်္ဂဟ နည်းတည်း။ ၃။ ဒသ (၁ဝ) ကား မနောဓာတ် ၃၊ အဟိတ်ပဋိသန္ဓေအစုံ၌ သင်္ဂဟနည်းတည်း။ ၄။ သတ္တံ (၇) ကား ဒွေးပဉ္စဝိညာဏ် ၁၀ ၌ သင်္ဂဟနည်းတည်း။ သေသာ သဗ္ဗစိတ္တံ သာဓာရဏမှ ကြွင်းသော ပကိဏ်း စေတသိက်တို့သည်၊ ယထာရဟံ-ယှဉ်ထိုက်သည်အားလျော် စွာ၊ (ယုဇ္ဇန္တိ-သည်။) ဣတိ-ဤသို့၊ ဝိတ္ထာရတော-အကျယ်အားဖြင့်၊ တေတ္တိံသဝိဓသင်္ဂဟော–၃၃ ပါး အပြားရှိသော သင်္ဂဟနည်း ကို၊ ဝုတ္တော-ဆိုအပ်ပြီ။ သင်္ဂဟနည်းနှင့် နိဂုံး။ "အဟေတုကေသု သဗ္ဗတ္ထ သတ္တ သေသာ ယထာ ရဟံ" ကား အဟိတ်စိတ်အားလုံး၌ ယှဉ်နိုင်သော စေတသိက်၊ တချို့တချို့ ၌သာ ထိုက်သည်အားလျော်စွာ ယှဉ်နိုင်သောစေတသိက်တို့ကို အကျဉ်းချုပ် ပြသော သင်္ဂဟစကားတည်း။ "ဣတိ ဝိတ္ထာရတော ဝုတ္တော၊ တေတ္တိံသဝိဓသင်္ဂဟော" ကား သင်္ဂဟ နည်း ၃၃ ပါးကို ပြန်၍ ဖုံးအုပ်သော နိဂုံးစကားတည်း။ ဆတ္တိံသာနုတ္တရေ ဓမ္မာ'ဂါထာတုန်းက "ယထာသမ္ဘဝယောဂေန၊ ပဉ္စဓာတတ္ထ သင်္ဂဟော" ဟု အကျဉ်းချုပ် သင်္ဂဟ ငါးပါး ရှိကြောင်းကို ဆိုပြီးလျှင် ယထာသမ္ဘဝ ယောဂေန အရ ဖြစ်သင့်သလို ချဲ့ထွင်၍ ယှဉ်ပြရာဝယ် သင်္ဂဟနည်းပေါင်း အကျယ် ၃၃ ပါး ထွက်လာသည် ဟူလို၊ သင်္ဂဟနည်း ၃၃ ပါး ကိုကား လောကုတ္တရာစိတ်၌ ၅၊ မဟဂ္ဂုတ်စိတ်၌ ၅၊ စသည်ဖြင့် ရေတွက်လေ။ ဤတွင် သင်္ဂဟနည်း ပြီး၏။ --- ## Trang 64 နိဂုံးနှင့် ဣတ္ထံ - ဤ ဆိုအပ် ပြီးသော အပြား အားဖြင့်၊ မှာထားချက် စိတ္တာဝိယုတ္တာနံ- စိတ်နှင့် မကွေ မကွာ ယှဉ် ကြကုန်သော စေတသိက်တို့၏၊ *သမ္ပယောဂဉ္စ* – သမ္ပယောဂ နည်းကို၎င်း၊ *သင်္ဂဟဉ္စ* - သင်္ဂဟနည်းကို၎င်း၊ ` ဉာတွာ-သိပြီး သည်ရှိသော်၊ *ယထာယောဂံ*- ယှဉ်ထိုက်သည်အားလျော်စွာ၊ စိတ္တေန – ယှဉ်ရာစိတ်နှင့်၊ *သမံ* – အရေအတွက် ညီမျှသော၊ ဘေဒံ – အပြားကို ` ဥဒ္ဒိသေ - ထုတ်ပြရာ၏။ [ ဉာတွာ၏ ကတ္တားက စာသင်သား၊ ဥဒ္ဒိသေ၏ ကတ္တားက ဆရာ ဖြစ်၍ ကတ္တားချင်း မတူသောကြောင့် " ဉာတွာ-သိ၍ " ဟု အနက် မပေးကောင်း။ ] နိဂုံးနှင့် မှာထားချက်။ ။ ဣတ္ထံ စိတ္တာဝိယုတ္တာနံ - ဂါထာကား ဂါ နိဂုံးနှင့် မှာထားချက်ကိုပြသော စကားတည်း။ ထိုတွင် " *ဣတ္ထံ၊* *ပေ၊* *ဉာတွာ*" ကား နိဂုံး " *ဘေဒံ ၊ ပေ ၊ ဥဒ္ဒိသေ*"ကား မှာထားချက်တည်း၊ ဤဆိုခဲ့ပြီးသော နည်း အတိုင်း စေတသိက် တို့၏ သမ္ပယောဂနည်း သင်္ဂဟနည်း များကို စာသင်သားတို့ သိပြီးသည်ရှိသော် ယှဉ်ရာစိတ်နှင့် ညီမျှသော စေတသိက် အပြားကိုလည်း စာချဆရာက ထုတ်ပြပါလေ'ဟူလို။ **သမ္ပယောဂနည်း သင်္ဂဟနည်း** အရှင် အနုရုဒ္ဓါသည် သမ္ပယောဂနည်းဖြင့် စေတသိက်တို့၏ ယှဉ်ရာစိတ် များကို " ဤ၍ ဤမျှ ရှိ၏ " ဟု ပိုင်းခြားသတ်မှတ်၍ ပြ၏။ " *ဝိတက္ကော* *တာဝ* *ပဉ္စဝိညာဏဝန္တိတ* ၊ *ပေ* ၊ *ပဉ္စပညာသစိတ္တေသု ဥပ္ပဇ္ဇတိ* = ဝိတက်သည့် ၅၅ ပါးသော စိတ်၌ ယှဉ်၏ " စသော သမ္ပယောဂ နည်းကို ပြန်ကြည့်ပါ၊ (ထို့ကြောင့် – ယှဉ်ရာစိတ်ဓာတ်ကို ပိုင်းခြားသတ်မှတ်လို၍ စေတသိက်တို့၏ စိတ်၌ ယှဉ်ပုံ ယှဉ်ဟန်ကို ပြသော နည်းသည် သမ္ပယောဂနည်း မည်၏ "ဟု မှတ်) ထို သမ္ပယောဂနည်းကား ၁၆ ပါးရှိ၏၊ ပြန်၍ ရေတွက်ပါလေ။ [**ဆောင်**] ယှဉ်ရာ စိတ်ဓာတ်၊ ပိုင်းဖြတ် လိုရိပ်၊ စေတသိက်၏၊ . စိတ်၌ ယှဉ်ဟန်၊ မိန့်သည်မှန်၊ နည်းသမ္ပယောဂ၊'သောဠသ။ သင်္ဂဟနည်းဖြင့် ထိုထိုစိတ်၌ ယှဉ်ထိုက်သမျှ စေတသိက်တို့ကို "ဤ၍ ဤမျှ ရှိ၏" ဟု ပေါင်း၍ ( ပိုင်းခြားသတ်မှတ်၍ ) ပြသည်။ " *ဆတ္တိံသာနုတ္တရေ* *ဓမ္မာ−လောကုတ္တရာစိတ်၌* စေတသိက် ၃၆ ပါး ယှဉ်၏"စသည်ကိုပြန်ကြည့်၊ (ထို့ကြောင့် " ယှဉ်ထိုက်သမျှ စေတသိက်တွေကို ပိုင်းခြား သတ်မှတ်လို၍ စိတ် တမျိုး တမျိုး၌ ပေါင်းစု ရေတွက် ပြသော နည်းသည့် သင်္ဂဟနည်း မည်၏ ) ဟု မှတ်၊ ထို သင်္ဂဟနည်းကား ၃၃ ပါး ရှိ၏၊ ပြန်၍ ရေတွက်လေ။ [**ဆောင်**] ယှဉ်သည့် စေတသိက်၊ ပိုင်းဖြတ်ရိပ်ကြောင့်၊ စိတ်၌ ပေါင်းရုံး၊ ရေတွက်ကြုံး၊ နည်းထုံးသင်္ဂဟ၊ တေတ္တိသ။ စိတ္တေနသမမုတ္တိသေ - ဖဿသည် စိတ် ၅၅ ပါး၌ ယှဉ်သောကြောင့် "လောဘမူ ပဋ္ဌမစိတ်၌ ယှဉ်သော ဖဿ၊ ဒုတိယစိတ်၌ ယှဉ်သော ဖဿ" ဤသို့စသည်ဖြင့် ဖဿပေါင်း ၅၅ ပါး ပြား၏၊ ဝေဒနာစသည်လည်းနည်းတူ၊ ဝိတက်သည် ၅၅ ပါးသောစိတ်၌ ယှဉ်သောကြောင့် "လောဘမူ ပဌမစိတ်၌ ယှဉ်သော ဝိတက်" ဤသို့ စသည်ဖြင့် ဝိတက်ပေါင်း ၅၅ ပါးပြား၏၊ အဆုံး၌ ပညာသည် ၄၇ ပါးသော စိတ်၌ ယှဉ်သောကြောင့် ပညာပေါင်း ၄၇ ပါး ပြား၏၊ ဤသို့လျှင် ယှဉ်ရာစိတ်နှင့်ညီမျှစွာ စေတသိက် တခုတခု၏ အပြားကို ထုတ်ပြပါလေ ဟူလို။ --- ## Trang 65 ***မဟာ နိဂုံး*** အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟေ-၌၊ စေတသိက သင်္ဂဟဝိဘာ ဂေါနာမ-စေတသိက သင်္ဂဟ ဝိဘာဂမည်သော၊ ဒုတိယော-နှစ်ပိုင်းတို့၏ ပြည့်ကြောင်းဖြစ်သော၊ ပရိစ္ဆေဒေါ- သည်၊ ဣတိ-ပြီးပြီ၊ ***မဟာနိဂုံး။*** ။ ဣတိ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟေ – စသည်ကား စေတသိက် တပိုင်းလုံးကို အုပ်ဖုံးသော မဟာနိဂုံးတည်း၊ – ' *စိတ္တံ စေတသိကံ ရူပံ နိဗ္ဗာနံ မိတိ သဗ္ဗထာ*" ဟူသော အကျဉ်းချုပ် ခေါင်းစဉ် ဥဒ္ဒေသ မာတိကာဝယ် စေတသိကံ-ဟူသော ဥဒ္ဒေသ၏ အကျယ်နိဒ္ဒေသ ဤတွင် ပြီးဆုံးပြီ ဟူလို။ လေ့ကျင့်ခဏ်း မေးခွန်းများ က။ ဒွါဒသေကာဒသ ဒသ ဂါထာသည် ဘာကို ပြသော ဂါထာနည်း၊ အနက်ပေး၍ အဟိတ်စိတ်၌ သင်္ဂဟနည်း မည်မျှရှိကြောင်းကို ပြပါ။ ခ ။ ဒွါဒသကား အဘယ်စိတ်၌ သင်္ဂဟနည်းလဲ၊ အကျယ် ပါဠိနှင့်ဆက်စပ်၍ သရုပ်ရေတွက်ပါ။ ဂ။ ဧကာဒသကား အဘယ်စိတ်များ၌ သင်္ဂဟနည်းလဲ၊ အကျယ် ပါဠိနှင့် ဆက်စပ်၍ သရုပ်ရေတွက်ပါ။ ဃ။ ဒသကား အဘယ် စိတ်များ၌ သင်္ဂဟနည်းလဲ၊ အကျယ် ပါဠိနှင့် ဆက်စပ်၍ သရုပ်ရေတွက်ပါ။ င ။ သတ္တ ကား အဘယ်စိတ်၌ သင်္ဂဟနည်းလဲ၊ အကျယ်ပါဠိနှင့်ဆက်စပ်၍ သရုပ်ရေတွက်ပါ။ စ။ အဟေတုကေသု သဗ္ဗတ္ထ ဂါထာသည် ဘာကို ပြသော ဂါထာနည်း။ စ ဆ။ ဣတ္ထိစိတ္တာဝိယုတ္တာနံ ဂါထာသည့် ဘာကို ပြသော ဂါထာနည်း။ ဇ ။ အရှင်အနုရုဒ္ဓါသည် သမ္ပယောဂနည်းဖြင့် ဘယ်တရားများကို ပိုင်းခြား သတ်မှတ်၍ ပြသနည်း။ ဈ ။ သင်္ဂဟနည်းဖြင့် ဘယ်တရားများကို ပိုင်းခြားသတ်မှတ်၍ ပြသနည်း။ ည။ အဘယ်သ္မိသော နည်းကို သမ္ပယောဂနည်းဟု မှတ်ရမည်နည်း၊ ထို သမ္ပယောဂနည်း မည်မျှရှိသနည်း၊ လင်္ကာထောက်ပါ။ ဋ ။ အဘယ်သ္မိသော နည်းကို သင်္ဂဟနည်း ဟု မှတ်ရမည်နည်း၊ ထို သင်္ဂဟ နည်း မည်မျှရှိသနည်း၊ လင်္ကာထောက်ပါ။ ဌ ။ စိတ္တေန သမံ မုဒ္ဒိသေ အရ ဖဿပေါင်း မည်မျှရှိသနည်း။ ဍ ။ ဝိတက်ပေါင်း ဝိစာရပေါင်း မည်မျှစီရှိသနည်း။ ဎ ။ မောဟပေါင်း လောဘပေါင်း ဒေါသပေါင်း မည်မျှရှိသနည်း။ ဏ။ သဒ္ဓါပေါင်း အပ္ပမညာပေါင်း ဝိရတိပေါင်း မည်မျှစီရှိသနည်း။ တ။ ဣတိ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟေ ကား ဘာကိုပြသော စကားနည်း။ ***စေတသိက်ပိုင်း*** ***နိဿယနှင့် အဓိပ္ပါယ် ပြီးပြီ။*** ---