## Trang 316 ပန – တိုက်တွန်း လိုက်ပါဦးအံ့၊ သာသနေ - ဥယျောဇဉ် သာသနာတော်၌၊ ပဋိပတ္တိရသ ဿာဒံ – ပဋိပတ် ၏ အရသာ၊ သင်္ခယာဘွယ်တောင်း၊ ဈာန်မဂ်ဖိုလ် ဟူသော ချမ်းသာကောင်းကို၊ ပထယန္တိ န – လိုလား တောင့်တသော ပုဂ္ဂိုလ်သည်၊ ဣစ္စေဝံ-ဤ ဆိုအပ်ပြီးသော အစဉ်ဖြင့်၊ ဥတ္တမံ- မွန်မြတ်သော၊ ဘာဝနာဒွယံ - သမထ ဝိပဿနာ၊ ဘာဝနာ နှစ်ပါး အပေါင်းကို၊ ဘာဝေတဗ္ဗံ-ဖြစ်စေအပ်၊ ဖြစ်စေထိုက်၏၊ ဝါ-မိမိသန္တာန်၌ ထုံမွှမ်းအပ်၊ ထုံမွှမ်းထိုက်ပေသတည်း။ ရူပဗြဟ္မာများမှာ ကြာရှည့်စွာ ဝင်စားနိုင်၏၊ ကာမ ရူပပုဂ္ဂိုလ် အားလုံးပင် အခွင့်အားလျော်စွာ တစ်ခဏမျှလည်း ဝင်စားနိုင်ကြသည်၊ [အရူပဗြဟ္မာများ ကား အစဉ်အတိုင်း ဝင်စားဘို့ရာ ရူပဈာန် မရှိသောကြောင့် ဤ သမာပတ်ကို မဝင်စားနိုင်ကြ။] ဝုဋ္ဌာနကာလေ-ရည်ရွယ်ချက် အချိန်စေ့၍ စိတ် စေတသိက်တို့ ဖြစ် ခြင်းကို "နိရောဓသမာပတ်မှ ထသည်" ဟု ဆိုသည်၊ ထိုအခါ အနာဂါမ် ပုဂ္ဂိုလ်၌ အနာဂါမိ ဖိုလ်စိတ်၊ ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်၌ အရဟတ္တ ဖိုလ်စိတ်များ ရှေးဦးစွာ တစ်ကြိမ် ဖြစ်၏၊ ထို့နောက် ဘဝင် ကျပြီးလျှင် မိမိဖိုလ်ကို ပြန်၍ ဆင်ခြင်သော ပစ္စဝေက္ခဏာဝီထိ ဖြစ်၏။ ဥယျောဇဉ်။ ။ပဋိပတ္တိရသဿာဒံ— [ ပဋိပတ္တိ = သီလစောင့်မှု သမာဓိ အားထုတ်မှု စသော အကျင့်၏+ရသ = အရသာ+အဿာဒ= သာယာဘွယ်၊ ] သာသနာတော်ဝယ် ပဋိပတ်၏ အရသာ သာယာဘွယ် ကောင်းသော တရားကား ဈာန်မဂ်ဖိုလ်များတည်း၊ ထို အရသာကို ခံစား လိုသော အမျိုးကောင်း သား အမျိုးကောင်းသမီး များသည် ဆိုခဲ့သော အစီ အစဉ်ဖြင့် ဘာဝနာ ၂ ပါးကို ပွားများကြပါလေ – မိမိသန္တာန်၌ ထုံမွှမ်းကြ ပါလေ ဟု တိုက်တွန်းနှိုးဆော်သော ဥယျောဇဉ် ဂါထာတည်း။ နိဿယနှင့် အဓိပ္ပါယ် အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟေ - အဘိဓမ္မတ္ထ သင်္ဂြိုဟ်၊ ခေါ်ဆို လက်သန်း၊ အဋ္ဌကထာကျမ်း၌၊ ကမ္မဋ္ဌာနသင်္ဂဟ ဝိဘာဂေါ နာမ-ကမ္မဋ္ဌာန သင်္ဂဟ ဝိဘာဂမည်သော၊ နဝမော - ကိုးပိုင်း တို့၏ ပြည့်ကြောင်း ဖြစ်သော၊ ပရိစ္ဆေဒေါ – အပိုင်းသည်၊ ဣတိ – ပြီးပြီ။ လေ့ကျင့်ခန်း မေးခွန်းများ က။ သမာပတ် ဝင်စားပုံ၊ သမာပတ်မှ ထပုံကို ထင်ရှားအောင်ပြပါ။ ခ။ အဘယ် ပုဂ္ဂိုလ်သည် အဘယ် ဖိုလ်ကို ဝင်စားသနည်း။ ဂ။ နိရောဓသမာပတ်ကို အဘယ်ကြောင့် အနာဂါမ် ရဟန္တာများသာ ဝင်စားနိုင်သနည်း။ ဃ။ ဝင်စားပုံ အခြင်းအရာကို သင်္ဂြိုဟ်ပါဠိစဉ် အတိုင်း ပြောပြပါ။ င။ အဓိဋ္ဌေယျာဒိ-၌ အာဒိဖြင့် ဘာကို ယူရမည်နည်း။ စ။ သမာပတ် မရောက်ခင် စတုတ္ထဇ္ဈာန် ဘယ်နှစ်ကြိမ် စောသနည်း။ ဆ။ အဘယ်သို့ ဖြစ်မှုကို နိရောဓသမာပတ် ဝင်စားသည် ဟု ခေါ်သနည်း။ ဇ။ သမာပတ်အတွင်း၌ ဘယ်တရားများ ဖြစ်သနည်း။ ဈ။ လူ့ဘုံ နတ်ဘုံ ဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ အဘယ်မျှကြာအောင် ဝင်စားနိုင်သနည်း၊ ခွဲခြား ဖြေပါ။ ည။ သမာပတ်မှ ထသည့်အခါ အဘယ် ပုဂ္ဂိုလ်အား အဘယ်စိတ် အကြိမ် မည်မျှ ဖြစ်သနည်း။ ကမ္မဋ္ဌာန်းပိုင်း နိဿယနှင့် အဓိပ္ပါယ် ပြီးပြီ။ --- ## Trang 317 ကျမ်းပြီးနိဂုံး စာရိတ္တ သောဘိတ ဝိသာလ ကုလောဒယေ န - စာရိတ္တကြွယ်၊ လွန်တင့်တယ်၍၊ ကြီး ကျယ်ဘိတောင်း၊ မျိုးရိုးကောင်း၌၊ စွဲပိုက်သန္ဓေ၊ တည်နေ ရခြင်းလည်း ရှိပေထသော၊ သဒ္ဓါဝုဍ္ဎ ပရိသုဒ္ဓ ဂုဏ- ယေန - သဒ္ဓါ ပျံ့သင်း၊ လွန်သန့်ရှင်းသည့်၊ သီတင်းသီလ၊ စသည် အပေါင်း၊ သူတော်ကောင်း ဂုဏ်၊ ပြည့်စုံ တိုးပွား ခြင်းလည်း ရှိပေထသော၊ နာမဓေယျေန-နာမည်သ၊ ဒါယကာ သည်၊ ပရာနုကမ္မံ - သူတစ်ပါး အတွက်၊ သနားခြင်းကို၊ ပဏိဓာယ - စိတ်ဝယ် သွင်းမှု-အရင်းပြု၍၊ ယံပကရဏံ- အကြင်အဘိဓမ္မာ၊ အဋ္ဌကထာ လက်သန်း အကျဉ်းကျမ်းကို၊ ကျမ်းပြီးနိဂုံး ။ စာရိတ္တ သောဘိတ စသော ပဌမ ဂါထာဖြင့် ရေးသားပါရန် တောင်းပန်သူ ဒါယကာနှင့် တကွ ကျမ်းပြီးကြောင်း နိဂုံးကို ပြ၏။ စာရိတ္တ သောဘိတ ဝိသာလ ကုလောဒယေန — စာရိတ္တသီလ (အမျိုးကောင်းများ၏ အလေ့အကျင့်) + သောဘိတ [ စာရိတ္တ = အကျင့်အားဖြင့် တင့်တယ်သည် ဖြစ်၍ + ဝိသာလ = ကြီးကျယ်သော + ကုလ = အမျိုး ကောင်း၌+ဥဒယ=ဖြစ်ခြင်း၊ ] ဤစကားဖြင့် "ကျမ်းပြုပါရန် တောင်းပန်သူ ဒါယကာသည် အကျင့်အားဖြင့် တင့်တယ်၍ စည်းစိမ်ဥစ္စာ ကြွယ်ဝသော မျိုးရိုးကောင်းမှာ ဖြစ်သူတည်း၊ (အညံ့စားထဲက မဟုတ်)" ဟု ပြသည်။ သဒ္ဓါဘိဝုဒ္ဓိ ပရိသုဒ္ဓဂုဏောဒယေန – [ သဒ္ဓါဘိ = တိုးတက် သော သဒ္ဓါတရား + ပရိသုဒ္ဓဂုဏ = စင်ကြယ်သော သီလ သုတ စာဂ ပညာ ဟိရီ သြတ္တပ္ပဂုဏ်+ ဥဒယ=ဖြစ်ခြင်း၊] ဤစကားဖြင့် "အမျိုးအဆွေ ကောင်းရုံသာမက၊ သူတော်ကောင်းဥစ္စာ ၇ ပါးနှင့် ပြည့်စုံကြောင်းကိုလည်း ပြသည်။ ကျမ်းပြီးနိဂုံး အကြင်အဘိဓမ္မာ၊ အဋ္ဌကထာ လက်သန်း အကျဉ်းကျမ်းကို၊ ပဏ္ဏိတံ - ရိုသေလေးမြတ်၊ တောင်းပန်အပ်ပြီ၊ တံ ပကရဏံ- ထို အဘိဓမ္မာ၊ အဋ္ဌကထာ လက်သန်း၊ အကျဉ်းကျမ်းသည်၊ ပရိနိဋ္ဌိတံ-ဝန်းကျင် ပတ်ကုံး ကမ္ပတ်ဖုံးလျက် နိဂုံးအရောက်၊ ပြီးမြောက်ခဲ့ပေပြီ။ ကျမ်းဆရာ၏ တောင့်တချက်ကိုပြဆိုချုပ်အံ့ ဝိပုလေန- တောင့်တချက် သဒ္ဓါဆဒ္ဒပီယံသနှင့်၊ လုံ့လခိုင်ခိုင် ပြင်ဆိုင် လှစွာသော၊ တေန ပုညေန - နေ့စဉ်မှန်မှန် ကျမ်းဂန်ကိုပြု ထို ကောင်းမှုကြောင့်၊ ဓညာဝါသံ - ပျဉ်းရှင် ကံရှင်၊ သမ္ဘာရှင်တို့၊ အစဉ်အုပ်စီး၊ သီတင်းသုံးရာလည်း ဖြစ်ပေထသော၊ ဥဒိတဝိဒိတံ-ကျွန်းလုံးထင်ပေါ်၊ အကျော် အမော်လည်း ဖြစ်ပေထသော၊ မူလသောမံ - မူလ သောမ၊ မည်ရ ဝှိုက်ချိုး၊ ကျောင်းတိုက်ကြီးကို၊ အာယုဂန္တိ – ယုဂ် နမ္မယေန-ဤကျမ်းကို တောင်းပန်သူ၏နာမည်ကို "___"ဟုခေါ်၏၊ အမျိုးဂုဏ် အကျင့်ဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံသော ဒကာ နာမ တောင်းပန်အပ်သဖြင့် ဤကျမ်းကို စီရင်ခဲ့ရာ ယခုအခါ ပြီးစီး အောင်မြင်ပေပြီ-ဟူလို။ ကျမ်းဆရာ၏ တောင့်တချက်။ ။ပုညေနတေန- စသော ဒုတိယ ဂါထာဖြင့် – မိမိနေရာ မူလသောမ ကျောင်းတိုက်ကြီးကို လဇ္ဇီသူမွန် ပညဝန် အဆက်ဆက်တို့ မပျက်ကွက်အောင် အမှတ်တရ စောင့်ရှောက်ရစ်ကြပါစေ- ဟု တောင့်တသည်။ မူလသောမံ — ဤ စကားဖြင့် အရှင် အနုရုဒ္ဓါထေရ်၏ သီတင်းသုံးရာ ကျောင်းတိုက် နာမည်ကို ပြသည်၊ "မူလသောမ၊ တုမူလသောမ" ဟု— --- ## Trang 318 ကျမ်းပြီးနိဂုံး လေးကြိမ် သုဉ်း၊ ကမ္ဘာဆုံးသည့် တိုင်အောင်၊ ဘိက္ခူ- နောင်လာနောက်သား၊ ရဟန်းတော်အများတို့သည်၊ ပညာဝ ဒါတ ဂုဏသောဘိတလဇ္ဇီ-ပညာမြင့်ထံ၊ အကျင့်ဂုဏ်ဖြင့်၊ စွယ်စုံ တင့်ချွန်၊ လဇ္ဇီသူမွန်တို့ချည်းသာ၊ (ဟုတွာ – ဖြစ်၍၊) ပုညာဒိဘာဝေါ - ဘယမင်္ဂလ - ကောင်းမှုစည်းစိမ်၊ အရှိန် ပွားတိုး၊ မင်္ဂလာအကျိုးငှါ၊ မညေန္တု - အမြဲမပြတ်၊ သတိ ချပ်လျက်၊ အမှတ် တရ၊ စောင့်ရှောက်ရစ်ကြ ပါစေကုန် သတည်း။ ကျောင်းတိုက်၏ နာမည်ကို အမျိုးမျိုး ပြောဆိုကြ၏။ ဤကျမ်း၏ အယူကို ဘာသာဋီကာ နိဒါန်းမှာ ရှု။ ဓညာဓိဝါသံ- [ဓည+အဓိဝါသ၊] ထို ကျောင်းတိုက်ကြီးကို ပျဉ်းရှင် ကံရှင် သမ္ဘာရှင်ဘို့ အုပ်စိုး နေထိုင်ကြောင်းကို ပြသည်။ အာယုဂန္တိ-[အာ=အပိုင်းအခြား+ယုဂ=ကတ၊ တြေတ၊ ဒွါပရ ကလိ၊ ဤယုဂ် ၄ ပါး+အန္တ=အဆုံး ] ယုဂ် ၄ ကြိမ် ကုန်သုဉ်း၍ ကမ္ဘာ ဆုံးသည့် အပိုင်းအခြားတိုင်အောင်-ဟူလို။ ["အာယုဂန္တ-အသက်ဆုံးသည့် တိုင်အောင်" ဟု စွဲသုံးကြသည်မှာ သက္ကတ သီဟိုဠ်တို့ အသုံးကို မလေ့လာ ခြင်း၏ အပြစ်သာတည်း။] ပညာဝဒါတဂုဏသောဘိတလဇ္ဇီ-[ပညာဝဒါတ (အဝဒါတပညာ သြဒါတပညာ) ဖြူစင်သော ပညာ + ဂုဏသောဘိတ = အကျင့် ဂုဏ်ဖြင့် တင့်တယ်ကုန်သော + လဇ္ဇီ = မကောင်းမှုမှရှက်သူတို့၊] ဤ စကားဖြင့် မူလသောမ ကျောင်းတိုက်ကြီးကို လဇ္ဇီအဆက်ဆက်တို့ အမှတ်တရ စောင့် ရှောက်ရစ်ကြပါစေ၊ ထိုသို့ စောင့်ရှောက်ရသဖြင့် ကြက်သရေမင်္ဂလာ တိုးပွား နိုင်ပါသည်-ဟု ပြသည်။ ကျမ်းပြီးနိဂုံး အနုရုဒါစရိယေန - အနုရုဒ္ဓါ ဆရာတော်သည်၊ စီရင် စီရင်အပ်သော၊ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟနာမ - အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟ မည်သော၊ ပကရဏံ- ကျမ်းသည်၊ ဣတိ-ပြီးပြီ။ အခြေပြုနိဂုံး သောတူနံ ပါဒဘာဝါယ၊ အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟော၊ မဏ္ဍိတော သာဓိပ္ပါယေန၊ နိဿယေနမယာ သုဘော။ တောသယန္တော မနော သောတုဇနာနံ ဉာဏသံဟိတံ၊ မောဒယံ ဇောတယံ ကလ္လ၊ ကရံ အဘိဓမ္မပါဒကံ၊ ယဒိ အညော ဥပ္ပဇ္ဇေထ၊ ဣတောပိ သုခသမ္မတော၊ အာကာသံ ပဒါနာယ၊ အယံ အန္တရဓာယတု။ [ဤ အခြေပြုသင်္ဂြိုဟ်ကျမ်းသည် စာသင်သားတို့၏ ဉာဏ်နှင့် ယှဉ်သော စိတ်ဓာတ်ကို ကျေနပ်စေလျက် အဘိဓမ္မာ၏ အခြေပါဒကို ပြုပြီးလျှင် ယခု ခေတ်တွင်း၌ ထွန်းလင်း တောက်ပ ပါစေ၊ ဤကျမ်းထက် သိလွယ်သော အခြေပြုတမျိုး ပေါ်ပေါက်လာသည့် အခါ၌မူ ထို လာလတံ့သော အခြေပြု ကျမ်းသစ်၏ ထွန်းလင်း တောက်ပ ခွင့်ကို ပေးဘို့ရာ ဤ အခြေပြုကျမ်းက ရှောင်တိမ်း ကွယ်ပရစ်ပါစေ-ဟူလို။] အဘိဓမ္မတ္ထ သင်္ဂြိုဟ် အဋ္ဌကထာကို အခြေပြု၍ ရေးသားအပ်သော အခြေပြု သင်္ဂြိုဟ် ပြီးပြီ။ --- ## Trang 319 စာအုပ်ရနိုင်သော ဌာန။ နောက်ထပ်မရိုက်နှိပ်နိုင်၍ ကုန်လုနီးသော စာအုပ် များကို ဈေးမြှင့် ရောင်းကြတိုင်း ကျမ်းပြုဆရာတော် ထံသို့ မကြာမကြာ တိုင်စာ ရောက်ပါသည်၊ ပဌမ တာဝန်ယူ၍ရိုက်သူများလက်မှ လွတ်ပြီးသောစာအုပ် များကို ဈေးမြှင့် ရောင်းကြသော်လည်း ဆရာတော် မတတ်နိုင်ပါ၊ အောက်ပါဌာနတွင် စာအုပ်ရှိသေးသမျှ စာအုပ် နှုန်းရင်းအတိုင်း ရနိုင်ပါသည်။ တာဝန်ခံ ရိုက်နှိပ်သူ နယူးဘားမားပိဋကပုံနှိပ်တိုက်၊ အမရပူရမြို့။ ဆရာလေး ကလျာဏ စာအုပ်စင် နံပါတ် ၁၀၊ ဈေးရုံ၊ ဈေးချို-မန္တလေး။