## PAGE 162

ဌာနနှင့် ပြည့်စုံလျက်၊ (ရဟန်းတို့အား လျောက်ပတ်သော အကျင့်နှင့်
လည်းကောင်း, ဆွမ်းစသည်အတွက် သွားလာဝင်ထွက် ကျက်စားသင့်ရာ
ဌာနနှင့်လည်းကောင်း ပြည့်စုံလျက်) ဝိဟရတိ=နေ၏၊ အဏုမတ္တေသု
အဏုမြူအတိုင်း အရှည်ရှိကုန်သော၊ ဝါ=အဏုမြူသဖွယ် သေးငယ်ကုန်သော၊
ဝဇ္ဇေသု=အကုသိုလ် အပြစ်တို့၌၊ ဘယဒဿာဝိ=ကြောက်ဖွယ်ဘေးဟု ရှုလေ့
ရှိလျက်၊ သိက္ခာပဒေသု=သိက္ခာပုဒ်တို့တွင်၊ (တံ တံ သိက္ခာပဒံ=ထိုထိုသိက္ခာ
ပုဒ်ကို) သမာဒါယ=ကောင်းစွာခံယူ၍၊ ဝါ=ဆောက်တည်၍၊ သိက္ခတိ= ဖြည့်
ကျင့်၏၊ [တနည်း-သိက္ခာပဒေသု=သိလသိက္ခာအဖို့တို့၌ (သိက္ခိတဗ္ဗ=ဖြည့်ကျင့်
ဖွယ်ရာ သီလသိက္ခာအားလုံးကို) သမာဒါယ=၍၊ သိက္ခတိ=၏]။
သော=ထိုရဟန်းသည်။ပ။ အညတရံ-(ခြောက်မျိုးတို့တွင်) တမျိုး
မျိုးသော၊ ဒေဝနိကာယံ=ကာမာဝစရနတ်အပေါင်းသို့၊ ဥပပဇ္ဇတိ=ကပ်ရောက်၏၊
ဝါ=လားရောက်၏၊ သော=ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည်၊ တတော=ထိုကာမာဝစရ နတ်
အပေါင်းမှ၊ စုတော=စုတေသေလွန်ပြီးသည်၊ (သမာနော=ဖြစ်လသော်) အာဂါမိ
=(ပဋိသန္ဓေနေသောအားဖြင့်) ပြန်လာလေ့ရှိသည်၊ ဣတ္ထတ္တံ=ဤလူ့ဘဝသို့၊
ဝင်ထွက် ဆက်ဆံရာဌာန။ [ဂါဝေါ ဣန္ဒြိယာနိ စရန္တိ ဧတ္ထာတိ ဂေါစရော
=စက္ခုစသော ဣန္ဒြေတို့၏ ကျက်စားရာဌာန’ဟု ဒေါသဒ္ဒါကို ဣန္ဒြေအနက်ဟော
ကြံလျှင်ကား ဥပမာတဒ္ဓိတ် ဆင့်ဖွယ်မလို] အကျွမ်းတဝင် ရောနှော ဆက်ဆံ
ရသော ပြည်တန်ဆာမ, မုဆိုးမစသော ဂေါစရတို့သည် ရဟန်းတို့ အတွက်
မသင့်လျော်သော ကျက်စားရာဌာန (အဂေါစရ)မည်၏။ ရတနာ သုံးပါး၌
ကြည်ညိုသော အကျိုးလိုလားသော ဒါယကာ ဒါယိကာမတို့ကား ဆွမ်း
စသည်အတွက် ရဟန်းတို့ ဆက်ဆံသင့်သော ကျက်စားရာဌာန(ဂေါစရ)မည်၏၊
အကျယ်ကို ဈာနဝိဘင်းနှင့် ဝိသုဒ္ဓိမဂ်တို့၌ ကြည့်ပါ။
၁။ ဣတ္ထတ္တံပုဒ် အရကောက်။ ။ အယံ ပကာရော ဣတ္ထိ=
ဤလူ့ခန္ဓာငါးပါးအပြား (ဤလူ့ခန္ဓာ ငါးပါးအမျိုးအစား) ဣတ္ထံ ဘာဝေါ
ဣတ္ထတ္တံ=ဤလူ့ခန္ဓာ ငါးပါးအပြား၏ ဖြစ်ကြောင်း ဖြစ်သော လူ့ဘဝ။ ဤ
၌ ဣတ္ထိအရ “ဤမည်သော လူ့ခန္ဓာဟု အထူးညွန်ပြအပ်သော ခန္ဓာငါးပါး
(မာနုသကပဉ္စက္ခန္ဓဝိသေသ)”ကို ယူရ၏၊ ဣတ္ထတ္တံအရကား ထိုပဉ္စက္ခန္ဓ
ဝိသေသ၏ ဖြစ်ကြောင်းဖြစ်သော အများဆိုင် လူ့ခန္ဓာငါးပါး (ထိုကဲ့သို့
အထူး မညွှန်ပြအပ်သဖြင့် လူအားလုံးနှင့် သက်ဆိုင်၍ သာမညဖြစ်သော

## PAGE 163

အာဂန္တာ=(ပဋိသန္ဓေနေသောအားဖြင့်) ပြန်လာသည်၊ ဟောတိ=၏၊ အာဝုသော
=တို့၊ အယံ=ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို။ (ဤသာသနာတော်၌ သိက္ခာပုဒ်ကို ဖြည့်ကျင့်သော
ရဟန်းအဖြစ်ဖြင့် ကွယ်လွန်၍ ကာမာဝဓရနတ်ဖြစ်ပြီးနောက် စုတေသောအခါ
ဤလူ့ဘဝသို့ ပြန်လာသော ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို) အဇ္ဈတ္တသံယောဇိနော=သော၊
ပုဂ္ဂလော=ပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍၊ ဝုစ္စတိ=ခေါ်ဆိုအပ်၏၊ (အဟံ=ဤပုဂ္ဂိုလ်သည်) အာဂါမီ
=သည်၊ ဣတ္ထတ္တံ=သို့၊ အာဂန္တာ=သည်၊ ဟောတိ-၏။ပ။
သော=ထိုရဟန်းသည်၊ အညတရံ=သမာပတ်ရှစ်ပါးတို့တွင် တပါး
အပါအဝင်ဖြစ်သော၊ သန္တ=ငြိမ်သက်သော၊ (ဆန့်ကျင်ဘက်ကိလေသာတို့
ချုပ်ငြိမ်းပြီး၍ ငြိမ်သက်သော) စေတောဝိမုတ္တိ=ဆန့်ကျင်ဘက်ကိလေသာတို့မှ
ယှဉ်ဘက်စိတ်၏ လွတ်မြောက်ကြောင်း စတုတ္ထဈာန်သမာပတ်သို့၊ ဝါ=ကို၊
ဥပသမ္ပဇ္ဇ=ရောက်၍၊ ဝါ-ရ၍၊ ဝိဟရတိ=နေ၏၊ သော=ထိုရဟန်းသည်။ပ။
အညတရံ=တမျိုးမျိုးသော၊ ဒေဝနိကာယံ=သုဒ္ဓါဝါသဗြဟ္မာအပေါင်းသို့။ပ။
သော=ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည်၊ တတော=ထိုသုဒ္ဓါဝါသဗြဟ္မာအပေါင်းမှ၊ စုတော-သည်၊
(သမာနော=သော်) အနာဂါမီ=(ပဋိသန္ဓေနေသောအားဖြင့်) ပြန်လာလေ့မရှိသည်၊
ဣတ္ထတ္တံ=သို့၊ အနာဂန္တာ=(ပဋိသန္ဓေနေသောအားဖြင့်) ပြန်မလာတော့သည်၊
ဟောတိ=၏၊ အဝုသော=တို့၊ အယံ=ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို၊ (သိက္ခာပုဒ်ကို ဖြည့်ကျင့်၍
သန္တ စေတောဝိမုတ္တိကိုရသော ရဟန်းအဖြစ်ဖြင့် ကွယ်လွန်၍ သုဒ္ဓါဝါသဗြဟ္မာ
ဖြစ်ပြီးနောက် စုတေသောအခါ ဤလူ့ဘာသို့ ပြန်မလာသော ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို)
ဗဟိဒ္ဓါသံယောဇနော=သော၊ ပုဂ္ဂလော=၍၊ ဝုစ္စတိ=၏၊ (အယံ=ဤပုဂ္ဂိုလ်သည်)
အနာဂါမီ=သည်။
1
အာဝုသော=တို့၊ ပုနစပရံ=နောက်ထပ်အခြားသော (ဗဟိဒ္ဓါသံယောဇန)
လူ့ ခန္ဓာဇာတ်, လူအမျိုးဇာတ်, လူ့ဘဝ) တည်းဟူသော သဒ္ဒပ္ပဝတ္တိနိမိတ်
အနက်ကို ယူရ၏။
အဋ္ဌကထာ၌ ဣတ္ထတ္တံပုဒ်ကို မာနုသကပဉ္စက္ခန္ဓဘာဝံ-ဟု ဖွင့်၏၊
ထိုအဖွင့်သည် ဣတ္ထိဘာဝံ မနုဿတ္တံ (ဒီ,ပါထိကဝဂ် အဋ္ဌကထာ၊ ၄၉) ဣမံ
ပကာရတံ မနုဿဘာဝံ (၎င်းဋီကာ၊ ၄၂)တို့နှင့် အတူတူပင်ဖြစ်၏၊ ထို့ကြောင့်
မနုဿတ္တံ (လူ၏ဖြစ်ကြောင်းဖြစ်ရာ လူအမျိုးဇာတ်)၌ ကဲ့သို့ပင် ဣတ္ထထံ၌
တ္တပစ္စည်းအရ လူအမျိုးဇာတ်ကို ကောက်ယူရသည်၊ စတုက္ကနိပါတ်စာပိုဒ်-
၁၇၁-သုတ်၌လည်း ကြည့်ပါ။

## PAGE 164

ပုဂ္ဂိုလ်တမျိုးကား၊ [တနည်း-အာဝုသော=တို့၊ ပုနှစ= နောက်ထပ်လည်း၊
အပရံ=အခြားသော (ဗဟိဒ္ဓါသံယောဇန) ပုဂ္ဂိုလ်တမျိုးကို၊ အဟံ=ငါသည်၊
ဘာသိဿာမိ=ဟောကြားဦးအံ့] ဘိက္ခု=သည်။ပ။သော=ထိုရဟန်းသည်၊
[သောတာပန်,သကဒါဂါမ် နှစ်ပါးတည်း] ကာမာန်ယေဝ=ဝတ္ထုကိလေသာ
နှစ်ဖြာသော ကာမတို့ကိုသာလျှင်၊ နိဗ္ဗိဒါယ=ငြီးငွေ့ခြင်းငှာ၊ ဝိရာဂါယ=
မတပ်မက်ခြင်းငှာ၊ ဝါ-စက်ဆုပ်ခြင်းငှာ၊ နိရောဓာယ=ချုပ်ငြိမ်းစေခြင်းငှာ၊
ပဋိပန္နော=(အနာဂါမိမဂ်အတွက်) ဝိပဿနာအကျင့်ကို ကျင့်သည်၊ ဟောတိ-၏၊
သော=ထိုရဟန်းသည်၊ [အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်တည်း] ဘဝါနံယေဝ=(ကာမ,ရူပ,
အရူပဟူသော)ဘဝသုံးပါးတို့ကိုသာလျှင်၊ နိဗ္ဗိဒါယ=ငှာ။ပ။ ပဋိပန္နော= (အရ
ဟတ္တမဂ်အတွက်) ဝိပဿနာအကျင့်ကို ကျင့်သည်၊ ဟောတိ=၏။
သော =
ထိုရဟန်းသည်၊ သောတာပန်, သကဒါဂါမ်တည်း]
တဏှာက္ခယာယ=(ငါးပါးအာရုံ ကာမဂုဏ်၌တပ်မက်သော) တဏှာ၏ ကုန်ခန်း
ခြင်းငှာ၊ ပဋိပန္နော(အနာဂါမိမဂ်အတွက်) ဝိပဿနာအကျင့်ကို ကျင့်သည်၊
ဟောတိ=၏၊ သော=ထိုရဟန်းသည်၊ [အနာဂါမ်တည်း] လောဘက္ခယာယ
=(ဘဝ၌ တွယ်တာသော) လောဘ၏ကုန်ခန်းခြင်းငှာ၊ ပဋိပန္နော- (အရဟတ္တမဂ်
အတွက်) ဝိပဿနာ အကျင့်ကို ကျင့်သည်၊ ဟောတိ ၏၊ သော=ထိုရဟန်းသည်
။ပ။ ဒေဝနိကာယံ= သုဒ္ဓါဝါသဗြဟ္မာအပေါင်းသို့ ပ။ သော= ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည်
။ပ။ အာဝုသော=တို့၊ အယံ-ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို၊ (သိက္ခာပုဒ်ကို ဖြည့်ကျင့်၍
ကာမနိဗ္ဗိဒါ စသည် အကျိုးငှာ ဝိပဿနာအကျင့်ကို ကျင့်သောရဟန်းအဖြစ်ဖြင့်
ကွယ်လွန်၍ သုဒ္ဓါဝါသဗြဟ္မာ ဖြစ်ပြီးနောက် စုတေသောအခါ ဤလူ့ဘဝသို့
ပြန်မလာသော ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို) ။ပ။
အထခေါ=ထိုအခါ၌၊ သမ္ဗဟုလာ-များစွာကုန်သော၊ သမစိတ္တာ°=
သမုစိတ္တမည်ကုန်သော၊ ဒေဝတာ=ဗြဟ္မာတို့သည်၊ ယေန=အကြင်အရပ်၌၊
"
၁။ သမစိတ္တပုဒ်အနက်များ။ ။ “စိတ္တဿ သုခုမဘာဝသမတာယ
သမစိတ္တာ” စသော အဋ္ဌကထာအတိုင်း (၁) “သမစိတ္တာ=နူးညံ့သိမ်မွေ့သည်
အဖြစ်အားဖြင့် ခန္ဓာကိုယ်နှင့်တူသော စိတ်ရှိကြကုန်သည် အဖြစ်ကြောင့်
သမစိတ္တမည်ကုန်သော”ဟု နာမလာဘဟိတ်နှင့် တကွ အနက်ဆိုနိုင်၏၊
ထိုဗြဟ္မာတို့သည် ခန္ဓာကိုယ်ကို စိတ်ကဲ့သို့ နူးညံ့သိမ်မွေ့အောင် ဖန်ဆင်းထား
ကြ၏။ ထို့ကြောင့် သူတို့၏ ခန္ဓာကိုယ်နှင့်စိတ်သည် နူးညံ့ပုံချင်း တူကြ၏၊