## PAGE 525 လည်းကောင်း စရေ=ဖြည့်ကျင့်၏။ (သော=ထိုရဟန်းသည်)ပုရေ=ရှေးဦးအစ၌၊ တီသု သိက္ခာသု=သုံးပါးကုန်သော သိက္ခာတို့၌၊ သိက္ခတိ ` ယထာ= ဖြည့်ကျင့်သကဲ့သို့၊ တထာ= ထို့အတူ၊ ပစ္ဆာ=နောက်၌၊ တီသု သိက္ခာသု=တို့၌၊ သိက္ခတိ=ဖြည့်ကျင့်၏၊ [အဋ္ဌကထာအတိုင်း ပါဠိအသစ် ထည့်စွက် ပေးထားသည်]ပစ္ဆာ=နောက်၌၊ တီသု သိက္ခာသု=တို့၌၊ သိက္ခတိ ယထာ=ကဲ့သို့၊ တထာ=တူ၊ ပုရေ=ရှေး၌၊ တီသု သိက္ခာသု=တို့၌၊ သိက္ခတိ=၏၊ အဓော=အောက်ပိုင်းခန္ဓာကိုယ်ကို၊ ပဿတိ ယထာ=အသုဘဟု ရှုသကဲ့သို့၊ တထာ=တူ၊ ဥဒ္ဓံ=အထက်ပိုင်းခန္ဓာကိုယ်ကို၊ ပဿတိ=အသုဘဟုရှု၏၊ ဥဒ္ဓံ=ကိုး ပဿတိ ယထားသို့၊ တထာ=တူ၊ အဓောဒကို၊ ပဿတိ=၏၊ ဒိဝါ=နေ့၌၊ တိာ သိက္ခာ=သုံးပါးသော သိက္ခာတို့ကို၊ သိက္ခတိ ယထာ=သို့၊ တထာ=တူ၊ ရတ္တိ=ညဉ့်၌၊ တိဿော သိက္ခာ=တို့ကို၊ သိက္ခတိ= ၏၊ ရတ္တိ =၌၊ တိာ သိက္ခာတို့ကို၊ သိက္ခတိ ယထာ=သို့၊ တထာ=တူ၊ ဒိဝါ=၌၊ တိသော သိက္ခာ=တို့ကို၊ သိက္ခတိ=၏၊(သော ဘိက္ခု=ထိုရဟန်းသည်) သဗ္ဗာ-အားလုံးကုန်သော၊ ဒိသာ=အရပ်မျက်နှာတို့ကို၊ အဘိဘုယျ= (အာရုံပြုသောအားဖြင့်)လွှမ်းမိုးပြီး၍၊ အပ္ပမာဏသမာဓိနာ=အပ္ပမာဏ တရားဖြစ်သော အရဟတ္တမဂ်သမာဓိဖြင့်၊· ဝါ=သတ္တဝါတို့၏ အကျင့်ဂုဏ် သိက္ခာ ပမာဏကို ဖေါ်ပြပြုလုပ်တတ်သော ကိလေသာမရှိသော အရဟတ္တမဂ် သမာဓိဖြင့်၊(ဝိဟရတိ=နေ၏)ရတ္တိ ဒိဝါပုဒ်တို့ကြောင့် အပ္ပမာဏသမာဓိနာ ပုဒ်ကို သိက္ခတိ၌ မစပ်သင့်၍ ဝိဟရတိပုဒ် ထည့်စပ်သည်၊ စိတ္တက္ခဏ တချက်မျှသာရှိသော အရဟတ္တမဂ်သမာဓိသည် နေ့ရောညပါ မဖြစ်နိုင်] သေခံ=သိက္ခာသုံးပါးကို ဖြည့်ကျင့်ဆဲဖြစ်သော၊ တံ=ထိုရဟန်းကို၊ ပဋိပဒံ=သိက္ခာသုံးရပ် အကျင့်မြတ် ရှိသူဟူ၍လည်းကောင်း၊ အထော= ထိုမှတပါး၊ သံသုဒ္ဓစာရိယံ=စင်ကြယ်သော့ အကျင့်သီလရှိသူဟူ၍လည်းကောင်း၊ အာဟု=ပညာရှိတို့ ဆိုကြကုန်၏။ တံ=ထိုရဟန်းကို၊ လောကေ=သတ္တလောက၌၊ သမ္ဗုဒ္ဓံ=သစ္စာလေးပါးကို သိသောသူဟူ၍လည်းကောင်း၊ မီရံ=ခန္ဓာ, အာယတနအရာ ဉာဏ်ပညာ ရှိသူဟူ၍လည်းကောင်း၊ ပဋိပဒန္တဂုံ=သိက္ခာသုံးရပ် အကျင့်မြတ်၏ အဆုံးစွန်သို့ ရောက်သောသူဟူ၍လည်းကောင်း၊ ပဋိပဒါ+အန္တ+ဝ] အာဟု=ကုန်၏၊ [မဟာနိဒ္ဒေသပါဠိတော်၊ နှာ ၃၄-၌ ဓီရ, မိတိမာ, ဓိတိသမ္ပန္နပုဒ်အားလုံးသည် ပဏ္ဍိတ၏ ပရိယာယ်ချည်းတည်း] တဏှာက္ခယဝိမုတ္တိနော=တဏှာကုန်ရာ နိဗ္ဗာန်၌ဖြစ်သော အရဟတ္တဖိုလ် ဝိမုတ္တိရှိသော ရဟန်း၏၊ ဝိညာဏဿ= ## PAGE 526 နောက်ဆုံးစုတိ ဝိညာဏ်၏၊ နိရောဓေန=ချုပ်ခြင်းကြောင့်၊ ပဇ္ဇောတဿ= ဆီမီး၏၊ နိဗ္ဗာနံ ဣဝ=ငြိမ်းခြင်းကဲ့သို့၊ (တထာ=ထို့အတူ) စေတသော=စိတ်၏၊ ဝိမောက္ခော=လွတ်မြောက်ချုပ်ကင်း မဖြစ်ခြင်းသည်၊,ဟောတိ-ဖြစ်၏၊ ဣတိ=ဤသို့၊ (အဝေါ်စ=မိန့်ပြီ) ပဇ္ဇောတဿဝ=ပဇ္ဇောတဿ+ဣဝါ ဒသမံ၊ ၁၁-သင်္ကဝါသုတ် ၉၂။စာပိုဒ် (၆၄)ဝေနာဂပုရသုတ်လည်းကြည့် ယေန(ပဒေသေန)=၌၊ သင်္ကဝါနာမ= သင်္ကဝါမည်သော၊ ကောသလာနံ=ကောသလမင်းသားတို့၏၊ နို့ဂမော= နိဂုံးသည်၊ (အတ္ထိ=ရှိ၏)။ပ။ ဘဂဝါ=မြတ်စွာဘုရားသည်၊ တတြ သင်္ကဝါယံ= ထိုသင်္ကဝါမည်သောနိဂုံး၌၊ သုဒံအနက်မရှိ] ဝိဟရတိ=၏၊ ခေါ ဆာန ပန သမယေန=(သင်္ကဝါနိဂုံး၌ မြတ်စွာဘုရား သီတင်းသုံး နေတော်မူရာ)ထိုအခါ၌၊ ကဿပဂေါတ္တော နာမ=ကဿပဂေါတ္တမည်သော၊ ဘိက္ခု=ရဟန်းသည်၊ သင်္ကဝါယံ=သင်္ကဝါနိဂုံး၌၊ အာဝါသိကော=ကျောင်းထိုင် ဘုန်းကြီးသည် (ကျောင်းအသစ်ဆောက်ခြင်း, ကျောင်းအဟောင်းပြင်ခြင်းစသော ကျောင်း တာဝန်ဆောင်ဘုန်းကြီးသည်) ဟောတိ=၏။ တတြ=ထိုသင်္ကဝါနိဂုံး၌၊ ဘဂဝါ-သည်၊ သိက္ခာပဒပဋိသံယုတ္တာယ `=သိက္ခာသုံးပါး အကျင့်တရား တည်းဟူသော ရသင့်ရကြောင်း ကုသိုလ်အပေါင်းနှင့် စပ်ဆိုင်သော၊ ဝါ= သိက္ခာသုံးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော၊ ဓမ္မိယာ=တရားရှိသော၊ ကထာယ=စကားဖြင့်၊ ဘိက္ခု=ရဟန်းတို့ကို၊ သန္ဒဿတိ=(နိဗ္ဗာန်တိုင်အောင်သော အကျိုးတို့ကို) မျက်မှောက်ထင်ထင် ကောင်းစွာမြင်စေတော်မူ၏၊ သမာဒပေတိ=(သိက္ခာသုံးပါး တရားတို့ကို)ကောင်းစွာလက်ခံ နာယူစေတော်မူ၏၊ သမုတ္တေဇေတိ= (နာယူစေအပ်ပြီးသော တရားတို့၌) ကောင်းစွာ အားတက် ထက်မြက်စေတော် မူ၏။ ဋီကာ၌မူ သမာဓိမှိ ဟု အာဓာရတွေ့ရ၏]သမ္ပဟံသေတိ=(ရပြီးဂုဏ်ထူး ချီးကျူးပြောလျက်) စိတ်ဓာတ်အစဉ် ကြည်လင်ရွှင်လန်းစေတော်မူ၏၊ " ၁။ သိက္ခာပဒသဒ္ဒါ၏ ဝစနတ္ထ။ ။ သိက္ခာပဒပဋိသံယုတ္တာယကို နိဿယခန်း၌ ဖေါ်ပြထားသည့်အတိုင်း အနက်ပေးခြင်းကြောင့် ဤနေရာ၌ “သိက္ခာပဒ”အရ သိက္ခာပုဒ်သီလကိုချည်း မဆိုလိုကြောင်း သိပါလေ။ သိက္ခိတဗ္ဗာတိ သိက္ခာ=ဖြည့်ကျင့်သင့်သော အကျင့်တရား၊ ပဇ္ဇိတဗ္ဗာနိတိ ပဒါနိ=ရောက်သင့်, ရသင့်သောကုသိုလ်များ၊ (တနည်း) ပစ္စန္တိ ဧတေဟီတိ ပဒါနိ=အရဟတ္တဖိုလ်တိုင်အောင် တရားတို့ကို ရကြောင်း ရောက်ကြောင်း ကုသိုလ်များ၊ သိက္ခာ ဧဝ ပဒါနိ သိက္ခာပဒါနိ။ သိက္ခာပဒေဟိ ပဋိသံယုတ္တာ ## PAGE 527 9J7 အထ ခေါ=ထိုအခါ၌၊ ကဿပဂေါတ္တဿ=ကဿပဂေါတ္တမည်သော၊ ဘိက္ခုနော=ရဟန်းမှာ၊ အဟုဒေဝ အန္တိ စသည်၌စပ်] ဘဂဝတိ= မြတ်စွာဘုရားသည်။ပ။ သန္ဒသေန္တေ =(နိဗ္ဗာန်တိုင်အောင်သော အကျိုးတို့ကို) မျက်မှောက်ထင်ထင် မြင်စေတော်မူလသော်။ပ။ သမ္မဟံသေန္တေ=သော်၊ “အဟံ သမဏော=ဤရဟန်းသည်၊ အဓိသလိုခတေဝ=လွန်ကဲလှစွာ, ပါးလွှာလှီးရိတ်, အသေးစိတ် ပြောဟောနေလေဘိ၏” [“ကတ်ကတ်သတ်သတ် ရှာရှာဖွေဖွေ ပြောနေ့ပလေတယ်”ဟု ဆိုလိုဟန်တူ၏ ဣတိ=ဤသို့၊ အက္ခန္တိ=သည်းမခံ နိုင်ခြင်းသည်၊ အဟု ဧဝ=မဖြစ်မနေ့ ဖြစ်ချေလေပြီ၊ အပ္ပစ္စယော= မနှစ်မြို့ခြင်းသည်၊ ဝါ=ပီတိသောမနဿ မဖြစ်ကြောင်း ဒေါမနဿသည်၊ အဟု ဧဝ=ပြီ။ပ။ ယထာဘိရန္တံ=အလိုဆန္ဒအားလျော်စွာ၊ ဝါ-အလိုတော်ရှိ သလောက်၊ ဝိဟရိတွာ=သီတင်းသုံးနေတော်မူပြီး၍၊ ယေန=အကြင်အရပ်၌၊ ရာဇဂဟံ=ရာဇဂြိုဟ်မြို့သည်၊ (အတ္ထိ-ရှိ၏) တေန=ထိုရာဇဂြိုဟ်မြို့ ရှိရာအရပ်၌၊ စာရိုက်=ဒေသစာရီ လှည့်လည်ကြွသွားတော်မူခြင်းကို၊ ပက္ကာမိ=ကြွသွားတော် မူပြီ၊ အနုပုဗ္ဗေန=အစဉ်အားဖြင့်၊ စာရိကံ=ကို၊ စရမာနော=ကြွသွားတော် မူလသော်၊ ယေန=အကြင်အရပ်၌၊ ရာဇဂဟံ။ပ။ ဘဂဝါ=သည်၊ တတြ ရာဇဂဟေ=ထိုရာဇဂြိုဟ်မြို့၌၊ ဝိဟရတိ=၏။ပ။ ဘိက္ခုနော=မှာ၊ ဘဂဝတော=မြတ်စွာဘုရားသည်၊ အစိရပက္ကန္တ ဿ- ကြွသွားတော်မူ၍ မကြာမြင့်သေးမီ၊ ကုက္ကုစ္စံ=နောင်တရမှု စက်ဆုပ်ဖွယ် အပြုအမူသည်၊ အဟု ဧဝ-မဖြစ်မနေ ဖြစ်ချေလေပြီ၊ [ကရဏံ ကတံ၊ ကုစ္ဆိတံ ကတံ ကုကတံ၊ ကုကတမေဝ ကုက္ကုစ္စံ] ဝိပ္ပဋိသာရော=မိမိပြစ်မှ အစွဲပြုကာ ဖောက်ပြန်စွာ တွေးတောပူပန်ခြင်းသည်၊ ဝါ=စိတ်မချမ်းသာ ခြင်းသည်၊ အဟု ဧဝ=ပြီ၊ သရဏံ စိန္တနှံ သာရော၊ အတ္တနာ ကတံ အဇ္ဈာစာရံ ပဋိစ္စ သာရော ပဋိသာရော၊ ဝိရူပံ ပဋိသာရော ဝိပ္ပဋိသာရော] (ကိန္တိ=အဘယ်သို့၊ အဲဟု=ဖြစ်သနည်းဟူမူ) အလာဘာ ဝတ”စသည်ကို နောက်မှဆိုရမည် ယဿ မေ=အကြင်ငါ့မှာ၊ ဘဂဝတိ=သည်။ပ။အပ္ပစ္စယော= သည်၊ အဟု ဧဝ=ပြီ၊ တဿ မေ=ထိုငါ၏၊ဝါ=ထိုငါ့မှာ၊ အလာဘာ=(ဓမ္မဿဝန ကုသိုလ်ဟူသော)လာဘ်ကောင်း လာဘ်မြတ်တို့ကို မရခြင်းတို့သည်၊ ဝါ- အရမတော်ခြင်းတို့သည်၊ ဟောန္တိ ဝတ=ဖြစ်ပါပေကုန်စွတကား၊ တဿ မေ၏၊ ဝါ=မှာ၊ လာဘာ=(ဓမ္မဿဝနကုသိုလ်ဟူသော) လာဘ်ကောင်း လာဘ်မြတ်တို့ကို ရခြင်းတို့သည်၊ ဝါအရတော်ခြင်းတို့သည်၊ န ဟောန္တိ ဝတ=မဖြစ်ပါပေကုန်စွတကား၊ တဿ မေ-ထိုငါသည်၊ ဒုက္ခံ ဝတ=(မြတ်စွာဘုရားဖူးခွင့်ကို) မကောင်းသဖြင့် ရအပ်ပါပေစွတကား၊