## PAGE 124 ထို အမေးအဖြေ ကား ( မူရင်းအတိုင်း ) - ဤနေရာ၌ နာ ဂုဏ် ငယ် နာ ဂုဏ် ကြီး တို့၏ ပုစ္ဆာ ကို ပြလိုက် အံ့ ။ အခါ တစ်ပါး ၌ ပေါက္ကံ ပြည် ဝယ် နာ ဂုဏ် ငယ် မည်သော ရဟန်း က နာ ဂုဏ် ကြီး အား ရှေး ပုရပိုက် မူ ၌ တွေ့ဖူးသော အ ရိ ယုပ္ပတ္တိ ( အရိယာ ဖြစ်ပုံ ) ပုစ္ဆာ ကို လျှောက်ထား . မေးမြန်း လေ၏ ။ ပုစ္ဆာ ကား - အ မောင် သောတာပန် ၊ အ မောင် သည် ဧကန် နိဗ္ဗာန်ကို မြင် ဖူး ၏ ဟု ဆိုသော် တစ်ပါးသော အရသာကို မြင် ၍ တစ်ပါးသော အရသာကို စား ရ ပါ၏ လော ။ ၂ ။ နှစ်ပါး မှ ထ ၍ နှစ်ပါး မှ ပြန် နိုင် ပါ၏ လော ။ ၃။ သုံးပါး မှ လွတ် ၍ သုံးပါး ကို မျက်မှောက် ပြု ရ ပါ၏ လော ။ ၄ ။ လေးပါး လုံး ကို တစ်ခါတည်း ပြု၍ လေးပါး လုံး မှ လွတ် ပါ၏ လော ။ “ ဤသို့ လေးနက် ၊ ပုစ္ဆာ ချက်ကို ၊ လက်ဝယ် တင်ထား ၊ ပတ္တမြား သို့ ၊ ပိုင်းခြား သိ ထွေ ၊ ဖြေ နိုင် ပေ မူ ၊ ( နေ ) ခြည် တစ်ထောင် ၊ အရောင် ထွက် သည့် ၊ ဘ ဝဂ် ပါရဂူ ၊ သောင် နိဗ္ဗူ ကို ၊ သိ သူတစ်ယောက် ၊ ဖြစ်ပေ လောက် ၍ ၊ ထက် အောက် ရပ် ခွင် ၊ တွေ့ စမ်း ချင် သည် ၊ လွယ် လျှင် ဖြေ ဘိ ၊ ကျမ်း အ ရှိ ” ဟူသော ပုစ္ဆာ ကို ဖြေ ၍ ပေး တော် မူ ပါ ဟု လျှောက်ထား ဖူး သ တတ် ။ နိဗ္ဗာန် မြင် ပုံ နာ ဂုဏ် ကြီး အ ဖြေ ၁ ။ နာ ဂုဏ် ကြီး ဖြေ ကြား အ မိန့် ရှိ လိုက်သည် တ ပ ည့် နာ ဂုဏ် ငယ် ၊ “ တစ်ပါးသော အရသာကို မြင် ၍ တစ်ပါးသော · အရသာကို စား ရ ပါ၏ လော ” ဆိုရာ၌ နိဗ္ဗာန်ကို မြင် သောသူ သည် သေက္ခ ပုဂ္ဂိုလ် အား “ ဓမ္မရသ ၊ အ သေက္ခ ပုဂ္ဂိုလ် အား “ ဝိမုတ္တိရသ ” ကို စား ရမည် ငါ့ ရှင် ။ ၂ ။ “ နှစ်ပါး မှ ထ ၍ နှစ်ပါး မှ ပြန် နိုင် ပါ၏ လော ” ဟူ ရာ၌ နိဗ္ဗာန်ကို မြင် သောသူ သည် နိ မိတ္တ ပ ဝတ္တ တို့မှ ထ ၍ အ သင်္ခ တာ ရမ္မ ဏ , သမ္မုတိသစ္စာ ရမ္မ ဏ တို့မှ ပြန်ရမည် ငါ့ ရှင်း ၊ ၃ ။ “ သုံးပါး မှ လွတ် ၍ သုံးပါး ကို မျက်မှောက် ပြု ရ ပါ၏ လော ” ဟူ ရာ၌ နိဗ္ဗာန်ကို မြင် သောသူ သည် ကာလ သုံးပါး မှ လွတ် ၍ ကိ လေ သ နိဗ္ဗာန် , ခန္ဓ နိဗ္ဗာန် , အ သင်္ခ တ နိဗ္ဗာန် သုံးပါး လုံး ကို တစ်ပြိုင်နက် မျက်မှောက် ပြု ရမည် ငါ့ ရှင် ။ ၄ ။ “ နိဗ္ဗာန်ကို လေးပါး လုံး ကို တစ်ခါတည်း ပြု၍ လေးပါး လုံး မှ လွတ် ပါ၏ လော ” ဟူ ရာ၌ မြင် သောသူ သည် ပရိ ညေ ယျ , ပ ဟာ တဗ္ဗ , သစ္ဆိ ကာ တဗ္ဗ , ဘာ ဝေ တဗ္ဗ ( သိ , ပယ် , ဆိုက် , ပွား ၄- ပါး ကိစ္စ ) တို့ကို တစ်ချက် တည်း ပြု၍ ရုပ် , နာမ် ၊ သုခ , ဒုက္ခ တို့မှ လွတ် ရမည် ငါ့ ရှင် ။ “ ဤသို့ အမြင်မှန် လျှင် နိဗ္ဗာန်ကို မြင် သောသူ ' ဟု ဖြေ ကြား တော် မူ လိုက် ၏ ။ ထိုအခါ နာ ဂုဏ် ငယ် သည် နာ ဂုဏ် ကြီး အား ပု ထု ဇဉ် တို့၏ ကြည်ညိုခြင်း ကို လွှတ် ၍ အထူး နဝမ အကြိမ် ## PAGE 125 သ ဖြင့် ကြည်ညို သ တတ် ။ “ ငါ သေ ထို လျှင် နာ ဂုဏ် ခေါင်းလောင်း ကြီးသည် နောင် သုံး ချက် သောအခါ ထိုး ရစ် တော့ မရဏ ” ဟု ညောင် မှာ စောင်း တော် မူ ခဲ့ ၌ သ . တတ် တ ပ ။ ည့် သာဓု တို့ အာ - သာဓု - သာဓု ။ ] ပုဂံခေတ် ဈာန် အဘိ ညာဉ် ရ ပုဂ္ဂိုလ်များ ပုဂံခေတ် တွင် ပြ ဆို ခဲ့ပြီး သည် မှ တစ်ပါး ဈာန် အဘိ ညာဉ် ရသည်ဟု ကျော်ကြားသော အခြား ပုဂ္ဂိုလ်ထူးများ လည်း ရှိ ပေ သေးသည် ။ ထို ပုဂ္ဂိုလ်များ မှာ အောက်ပါ တို့ ဖြစ်ကြ၏ ။ နန်း တောင်း များ ဆရာ ပြည်မြို့ နန်း တောင်း များ မင်း ၏ ဆရာတော်သည် တစ်နေ့သောအခါ ပဲခူး မြို့ရှိ ဆင်ဖြူ များ ရှင် မင်းတရားကြီး နတ် ရွာ စံ သော ခဏ မှာပင် သိမြင် တော် မူ ၍ “ အို အ ဘ ” ဟု နှုတ်မှ ထွက် မိ ၏ ။ မ လှမ်း မ ကမ်း တွင် ရှိသော တ ပ ည့် တစ်ယောက်က ကြားလိုက် မိ၍ မှတ်သား ထားသည် ။ နောက် သတင်း ကြား ရ သည့် ရက် နှင့် မှတ် ထားသော ရက် ကိုက်ညီ နေသည် ဟူ၏ ။ ထို့ပြင် ကမ်းပါး ယံ ထက် ၌ နွား တစ်ကောင် အ စာ စား နေရာမှ မတော်တဆ လိမ့် ကျ ၍ သေ နှုတ်ထွက် သည် ကို မိ သည် မြင်နိုင် ကို ကြား လောက် ၍ စုံစမ်း သော နေရာ သောအခါ မဟုတ်ဘဲ ဆို တိုင်း လျက် မှန် “ အ သည်ဟု လို နွား သာသနာ ကျ ၍ သေပြီ လင်္ကာ ” ရ ဟု ၌ မှတ်တမ်း ပြုထား ၏ ။ တက် သေး ကြီး ပုဂံ တက် သေး ကြီး မထေရ် လည်း မဟာ ဂီရိ နတ် နေ့စဉ် ဆည်း ကပ် လာ၍ အ မှု အ ခင်း ရှိလျှင် စေခိုင်း ၍ ရ သ တတ် ။ ဝိသုဒ္ဓိ မဂ္ဂ ဒီပနီ ၌ ဈာန် အဘိ ညာဉ် ရ ပုဂ္ဂိုလ် ဟူ၏ ။ သာသနာရေး ပုဂံခေတ် အခြေအနေ ပရိယတ္တိ သာသနာ အရပ်ရပ်ကို အင်အား ထောက် နှင့် ကမ္ဘာကျော် ဆ ပါ လျှင် စေတီပုထိုးများ မှတ်တမ်း ပင် မရှိ စ သော စေ ကာ ပုဂံ မူ ဈာန် အဘိ ညာဉ် ရ အရိယာ ပုဂ္ဂိုလ်များ များစွာ ပင် ရှိ နိုင်သည် ကို ခန့် မှန်း နိုင် ပေသည် ။ မှတ်တမ်း အနော်ရထာ ပင် မင်း ရှိ လျက် လက်ထက်၌ ကျွန်ုပ်တို့ “ ရဟန္တာ မတွေ့ ပင် မိ တစ်ထောင် သော အ ရာ လည်း မြောက် စင် ကြွင်း ရှိ ကျန် လျက် နိုင် ပေ သောတာပန် သေး ၏ ။ သ က ဒါဂါမ် , အနာ ဂါမ် တို့ ကား မရေ မ တွက် နိုင်အောင် များပြား ကြောင်း ” သာသနာ လင်္ကာ ရ ၌ ဆို၏ ။ နဝမ အကြိမ် ## PAGE 126 ရှင် ဒိဗ္ဗ စက် ရဟန္တာ ထွေး ပုဂံ ပြည်ကြီး ပျက်စီး ပြီးနောက် မြင်း စိုင်း စ သော အရပ် များတွင် ဝါး အစည်း ပြေ သကဲ့သို့ က စ ဉ့် က လျား ဖြစ် ရ၏ ။ သာသနာ လည်း ညှိုး မှိန် ခဲ့ ရ၏ ။ မဟာယာန အရည်းကြီး တို့လည်း တော စွန် အုံ ဖျား တိမ်းရှောင်နေ ကြ ရာ မှ တစ် စခန်း ထ သည့် ခေတ် ဖြစ်သည် ။ တစ်စီး ရှင် သီဟသူ သည် ၆၇၄- ခုနှစ်တွင် ပန်း ရ ( ပင်းယ ) မြို့ကို တည် ဖန် ၏ ။ ( သော် တာ လှ ပန်း ရ တည် ။ ) ဥဇ္ဇနာ , ကျော်စွာ , အ သင်္ခ ယာ စော ယွန်း ဟု သားတော် သုံး ဦး ရှိ၏ ။ သား အ ငယ် စော ယွန်း ထံတွင် အရည်းကြီး တို့ မင်း မှု ထမ်း အဖြစ် များစွာ ခိုလှုံ လာ ကြ ပြန်သည် ကို တွေ့ ရ၏ ။ မင်းသား နှင့် သောက် ဖော် သောက် ဖက် ဖြစ်ကြ၏ ။ မင်းသား အ မူး လွန် ၍ မ သွား နိုင်သော် အရည်းကြီး တို့ က ထမ်း စင် နှင့် ထမ်း ၍ ပို့ ကြ၏ ။ ( သေ နု အဆုံးအဖြတ် စာတမ်းများ တွင် ကြည့် ပါ ။ ) ထို ခေတ် သာသနာ ကား မဟာယာန ရော ထွေး လာသော သာသနာ ဖြစ်သွား ရ ပြန် ၏ ။ မြန်မာပြည်၏ ကံကြမ္မာ သာသနာ တော်၏ တန်ခိုး ကြောင့် ရှင်အရဟံ ကဲ့သို့ ကယ်တင် မည့် ပုဂ္ဂိုလ် ထူး ပေါ်လာ ရသည် ။ ထို ပုဂ္ဂိုလ် ကား ရှင် ဒိဗ္ဗ စက် ရဟန္တာ ထွေး တည်း ။ ဒိဗ္ဗ စက် ဆို သည့် အတိုင်း အဘိ ညာဉ် ရ ရဟန္တာ မထေရ် ဖြစ် တော်မူ၏ ။ သာသနာ ဝင် သမိုင်း တို့ က မူ ဘုရားရှင် ဗျာဒိတ် တော် အ ရ သိကြားမင်း အကူအညီ ဖြင့် ဝေ သာ လီ ပြည် မှ ကြွ လာ သည်ဟု ဆို ကြ၏ ။ သိဒ္ဓိ တင်၍ ရေးသားသည် ဟု ယူဆ မိ ၏ ။ အ ဘ ယ့် ကြောင့် ဆိုသော် ထို ခေတ် ဝေ သာ လီ ကား ရှင် ဒိဗ္ဗ စက် ကဲ့သို သော ရဟန္တာ ပေါ် နိုင်တော့ သည့် ခေတ် မဟုတ်ချေ ။ အ ဘ ယ့် ကြောင့် ဆိုသော် ၁၂- ရာစု ကုန် ခါနီး အိန္ဒိယ ဗုဒ္ဓဘာသာ အခြေအနေသည် အဆိုးရွားဆုံး ဖြစ်ခဲ့ ၏ ။ မစ္စတာ မော် လီ ၏ ဗ ဂေါ ဒိ စ တြိတ် ဂေဇက် တီး ယား ၄၊၂၆- အ ရ ခရစ် ၁၁၉၃- ခုနှစ်သည် အမြစ်ပြတ် ခံရသော ရဟန်းတော် ခေတ် ပေါင်း ဖြစ်ပေသည် ထောင်ပေါင်းများစွာ ။ မေဃဝတီ သွေး ဦး နာ မြေ ရ ကျ ဒ ၍ ၏ ဗုဒ္ဓသာသနာ ဗုဒ္ဓ သမိုင်း ၄၉။ လုံးဝ ) စာ သွား စာ လာ ကို ကြည့် က . မဇ္ဈိမဒေသ ဝေ သာ လီ ပင် ဖြစ်နေ ပြန် ၏ ။ မည်သို့ ဆို စေ ၊ ထိုခေတ်က ရှင် ဒိဗ္ဗ စက် ခေါ်သော ရဟန္တာ တစ်ပါး သာသနာ ပြု တော် မူ ခဲ့ သည်မှာ ကား ထင်ရှား လှ ပေသည် ။ ဝံ သ ဒီပနီ ၌ လာ သည့် အတိုင်း အကျဉ်း ချုပ် ၍ ဖော်ပြပါ အံ့ - နဝမ အကြိမ်