## PAGE 166 အကြွင်းမဲ့ ပြည့် စုံ သော ကမ္ဘာသစ် သို့ ယောဂီ သည် ရန် သူ နှင့် မိတ်ဆွေ ကို ခွဲခြား သိမြင် လာပါ လျှင် အလုပ်ခွင် ၌ အတိုင်းမသိ သော အကျိုးများ ရတော့မည် မှာ သေချာ ၏ ။ ကိုယ်ပိုင် အသိဉာဏ်တွေ တိုးတက် လာမည် ကိုလည်း ကျွန်ုပ်တို့ ပြော ရဲ ပါ၏ ။ .. “ ရန်သူကို ကြောက်ပြီး အစုန် လမ်း လိုက်ရင် သည့် ထက် ဒုက္ခ ရောက် ရ ချေ ရဲ့ ” ဟု သဘောပေါက် ကာ ရန်သူကို မကြောက် သည့် အပြင် ပို၍ ပင် အား တက် လာပါ လိမ့် ဦး မည် ။ အ အနှောက်အယှက် ထာ ကို သိ နေပြီ ဖြစ်၍ လည်း ဒေါသ မ ဖြစ် ၊ စိတ်လည်း မ ညစ် တော့ ။ ပျော် ၍ ပင် နေ တော့မည် ။ တစ်ခါ တွေ့လျှင် တစ်ဆင့် တိုးတက် သွားသည် ကို ယောဂီ ကိုယ်တိုင် သိ နေပြီ ဖြစ်သော ကြောင့် တည်း ။ ယောဂီ သည် ထို အသိ ကို ယုံယုံကြည်ကြည် သိမ်းပိုက် ထားပါ လျှင် ကား ကြာ လျှင် မိမိ ခန္ဓာကိုယ် ၊ မိမိပတ်ဝန်းကျင် မျှ လောက် သာမက တစ်ကမ္ဘာလုံး စကြဝဠာ အနန္တ ဖြစ်ရပ်များ အထိ ဖြ န့် ချိ ထိုး ထွင်း ၍ လင်းလင်း ချင်းချင်း ကြီး သိမြင် လာပါ လိမ့် မည် ။ “ ငယ် ဦး မှ ကြီး ရာ သည် ” ဟူ သကဲ့သို့ အသိ က လေးမှ အသိ ကြီး ဖြစ်လာ ရ၏ ။ အဘိ ညာဉ် ၏ ရှေ့ တော် ပြေး အသိ များ ပင် တည်း ။ ထို ကမ္ဘာ့ ဖြစ်ရပ် ၊ စကြဝဠာ ဖြစ်ရပ်များ ကို ခြုံ လိုက် လျှင် “ အလုံးစုံသော သင်္ခါ ရ၏ အနှစ်သာရ ဘာမျှ မရှိ ” ဟူသော အနိစ္စ အချက်ကို ဒက် ခ နဲ မိ လေ သောအခါ အရိယာ ကိစ္စ ကြီး ပင် အပြီးတိုင် နိုင် လေ တော့သည် ။ ကျွန်ုပ်တို့ ဤမျှ ရှည်လျား စွာ နိဒါန်း ခင်း နေ သည်မှာ အကြောင်းရင်း ရှိ ပါ၏ ။ တစ်စုံတစ်ခု သော လောကီ ကျိုး ကို မျှော် ကိုး ၍ ကြိုးစားနေ သော ဂန္ဓာ ရီ တန်ခိုး ရှင်များ ၊ ယင်းတို့၏ အသင်း အ ပင်း များ စသည်တို့ အား ရှုတ်ချ လို ၍ ဟု ယူဆ ကောင်း ယူဆ စရာ ရှိ ပါ၏ ။ စင်စစ် ကား မဟုတ်ပါ ။ မိမိတို့ အသိဉာဏ် ရှိသလောက် အားထုတ် နေကြ သူ ချည်း သာ ဖြစ်၍ အပြစ် လည်း မ တင် ။ လူသားတို့ အား အထိုက်အလျောက် အကျိုးပြု နိုင်သည် ပင် ဖြစ်၍ လည်း ( ထို မျှ လောက်ကို သာ အ လှမ်း မီ သူတို့အတွက် ) အတန်ငယ် နှစ်သက်ဖွယ် ကား ရှိပါပေသည် ။ သို့ရာတွင် ပဓာန ရည်ညွှန်း ချက်ကို ရိုးသားစွာ ပြောပါရစေ ။ ဤ ခေတ် ကား ထို မျှ လောက် ဖြင့် ရော င့် ရဲ နေ ရ မည့် အခါ မျိုး မဟုတ်ပါ ။ မပြတ် မ သား မ တိ မ ကျ မခိုင် မ မာ ယာယီ အငှား အကြားအမြင် မျိုး ကို မ ဆိုထား ဘိ ။ တ က ယ့် အဘိ ညာဉ် ရ ရုံ မျှ ဖြင့် ပင် ပညာရပ် ကျေနပ် ထိုက် မျိုးစုံ သည့် နေသော အခါ ခေတ် မဟုတ်သေး ဖြစ်၍ သုက္ခ ။ ကမ္ဘာကြီး ဝိ ပဿ က ကျ ယ့် ရဟန္တာ ပြောလာသည် ဖြစ် ရုံ နှင့် မျှ ဖြင့် အမျှ လည်း အသိအ ယနေ့ တတ် သာသနာတော်အတွက် ဤ ခေတ် ဤ ကမ္ဘာကြီးက လုံလောက် မူ ပြီ တန်ခိုး မ ဆို နိုင်သေး အဘိ ညာဉ် ။ တို့ နှင့် ပြည့် စုံ သော ရဟန္တာ အရှင် မြတ် ကြီးများ ကို သာ တောင်းဆို ပ င့် လျှောက် နေ ပါ ချေ ပြီ ။ ဤ ခေတ် ဤ ကမ္ဘာကြီးက ## PAGE 167 လေးနက် ပြင်း ပြ စွာ ' တောင်းဆို နေသော အ ရာ လည်း မ ကြာ မ မြင့် မ ဖွ င့် မ ၍ မလွဲမသွေ ဧကန် ဗုဒ္ဓရှင်တော် မုချ မြတ် ပြည့် စုံ ၏ ရမည်ဟု ဒေသနာတော် ( ခေတ် ကလည်း ကို သိမြင် အတိအလင်း သူ တိုင်း ) အကြွင်းမဲ့ ထုတ်ဖော် ယုံကြည်နေ ခွင့် ပြုထား ကြ၏ လေပြီ ။ ။ ဤ သာသနာ ဝင် ၌ ပါ သော အရိယာ အရှင်မြတ် ကြီးများ ကလည်း ရှေ့ သွား သာဓက ပေး တော် မူ ခဲ့ ကြ ကုန် ၏ ။ ထိုသို့သော စွယ်စုံ အာဇာနည် ပုဂ္ဂိုလ် ထူး ကြီးများ အတွက် သိပ္ပံပညာ သည် ဤ ကမ္ဘာ အား ဆေး ကြော မွမ်းမံ လျက် ရှိ လေပြီ ။ ( ဧဝ ရူပေ န ခေါ သာ ရိ ပုတ္တ ဘိက္ခုနာ ဂေါ သိင်္ဂ သာ လ ဝ နံ သော ဘေ ယျ ။ မဟာ ဂေါ သိင်္ဂ သုတ် ။ မူလ ပံ -၂၈၁ ။ ) ထို့ကြောင့် ထူး မြတ်သော ဤ ခေတ် အခါ မျိုးတွင် တစ်ကမ္ဘာလုံး ငြိမ်းချမ်း ရာ ငြိမ်းချမ်း ကြောင်း ကောင်းသည် ထက် ကောင်း ၊ ပို၍ ကောင်း ၊ အကောင်းဆုံးသော လမ်း စဉ် သို့ သက်ဝင် လာ ကြ ပါ စေရန် ရည် သန် ရိုး ရင်း နှလုံးသွင်း ဖြင့် ပွ င့် လင်း ရိုးသားစွာ ထုတ်ဖော် ရ ပါကြောင်း ။ ## PAGE 168 စ တု ဂီရိ - တောင် လေးလုံး ဆရာတော် ( ၁၀၈၈ - ၁၁၈၆ ) “ သားတော်ကြီး ၊ မောင် ပ ဇင်း ရေးသား သည့် ရှု ဖွယ် များမှာ ဘုရားရှင် ကိုယ်တော်မြတ် အလိုတော် ကျ သာသနာ့ဝန်ထမ်း တဲ့ ကျမ်း ကောင်းကြီး များ ဖြစ်ပေ တယ် ။ နေ ့ စဉ် ရှု ရှိုက် ကွေး ဆ န့်ပြီး နေကြ ပေမယ့် ရှု မှန်း ရှိုက် မှန်း ကွေး မှန်းဆ န့် မှန်း မသိ သူတွေက အများကြီး ။ မိမိ သူတစ်ပါး အကျိုးများ အောင် ကြိုးစားပြီး ပြုစု ပါ လေ မောင် ပ ဇင်း ” “ မှန် လှ ပါ ၊ ခမည်းတော် အရှင်ဘုရား ” “ ယခု ဤ ရှု ဖွယ် ကျမ်း လည်း ခမည်းတော် အမြဲတစေ ကြည့် လို က ကြည့် ရှု တော် မူ ရန် နှင့် ခမည်းတော် ကို အကြောင်း ခံပြီး စိတ် အကြံ ရသလို နိဗ္ဗိန္ဒ ဉာဏ် ရ င့် သန် ကြီး ပွား ရလေအောင် သားတော် ကိုယ်တိုင် ပေ မှာ တင်ပြီး စီရင် ခဲ့ပါ သ ဖရား ” သက်တော် သုံးဆယ် ခန့် ရှိသော “ အံ တော် ချောင်း ၊ ဒီ ဃာ ယု ဂါ မ ဝါ သီ ( သက်ရှည် ရွာ နေ ) ရဟန်း ပျို ၊ ဦး မေဓာဝီ က ခမည်းတော် ဦး ပဉ္စင်း ကြီး အား ‘ နာမရူပ နိဗ္ဗိန္ဒ ရှု ဖွယ် ’ ပေ စာ ကို ဆက်ကပ် စဉ် ပြောဆိုနေ ကြ ပုံ ဖြစ်၏ ။ ဦး ပဉ္စင်း ကြီး ကား ကျီး မ နိုး တော ရ ကျောင်း၌ တစ်ပါးတည်း ရဟန်း တရား ကို နှလုံးသွင်း နေရာ ရဟန်း ဝါ အား ဖြင့် ငါး ဆ ယ့် နှစ် ဝါ သက်တော် အား ဖြင့် ရှစ် ဆယ် ရှိ လေပြီ ။ သားဖြစ်သူ ဦး မေဓာဝီ နှစ်နှစ် သား အရွယ် က ပင် ရဟန်း ပြုခဲ့ ၏ ။ အချိန် ကား အင်းဝ ပြည်ကြီး အပြီးတိုင် ပျက်စီး ရန် ငါးနှစ် ခန့် မျှသာ လို တော့ သည့် ခေတ်ပျက် ကြီး ပင် တည်း ။ ဦး မေဓာဝီ ကား ထို အင်းဝ ကုန်းဘောင် ကြားကာလ ၁ ဝ ၈၈- ခုနှစ်တွင် လူ လာ ဖြစ် ရ ရှာ ၏ ။ ဇာတိ ကား ရွှေ ဘို နယ် ဥ သျှစ် ကျေးရွာ ဖြစ်သည် ။ အလောင်းမင်းတရားကြီး မင်း ဖြစ်သော ( ၁၁၁၄ ) အခါ ရဟန်း ပြု၍ ခြောက် ဝါ မျှသာ ရှိသေး ၏ ။ ဘွဲ့ - ဦး မေဓာဝီ ခေါ် တွင် သည် ။ ဘိုးတော် မင်း တရား လက်ထက်တွင် “ မု နိန္ဒာ ဘိ လင်္ကာ ရ သဒ္ဓမ္မ သာ မိ မဟာ ဓမ္မ ရာဇ ဂုရု ' ဘွဲ့တံဆိပ်တော် ခံယူ ရ သည့် တောင် လေးလုံး ဆရာတော် ဟူသည် ဦး မေဓာဝီ ပင် တည်း ။ နဝမ ကြိမ်