## PAGE 313 ခရီး ဖ င့် နှေး လေးလံ စေ့ သော ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုး မျှသာ တည်း ။ ဆရာတော် ဆွမ်းခံကြွ လျှင် ဝမ်း အ ရပ်ကွက် သာ ဆုံး ၌ သူများ ဆွမ်းခံကြွ ကား မည် ကိုရင်ငယ် ကို စ နည်း လေးများ နာ နေ ဖြစ်ကြ၏ ကြ၏ ။ ဆရာတော် ။ သူတို့သည် ကို မြင်လျှင် ဆရာတော် အ ပြေး မည် လိုက်၍ သည့် လာကြသည် ။ ဆရာတော် မမြင် မြင်အောင် အနည်းငယ် လွန် ၍ သွား ပြီးလျှင် လှ ည့် ကြည့် လှ တစ်ပါး ည့် ကြည့် စာ လုပ် ဆွမ်း အ နေတတ် ပြည့် ထည့် ကြ ရာ ထိုအခါ လှူ တတ်သည် ဆရာတော် ။ မ နိုင် က မ ကန် လက် လောင်း ယပ် ခေါ် လှူ ၍ ဟင်း ကြသော သုံး ဆွမ်း လေး ခွက် များကို နှင့် ငယ် တစ် မြို့ လှ လုံးရှိ ပါ ချေ ရှင် ။ ငယ် ရဟန်း ငယ်များ အား တစ်ဆင့် လောင်း လှူ ရသော ဒုက္ခ ကား မ သေး အခါ တစ်ပါး ဆွမ်းခံကြွ ရာ ဆွမ်း သာမက “ ဖို ့ ဒ် ” ကား တစ်စီး ပါ အလှူခံ ရ ဖူးသည် ။ အကြောင်းမှာ ဝမ်း ဟိုက် အင်္ကျီ ကုမ္ပဏီမှ တရုတ်လူမျိုး တစ် ဦး သည် သမီးငယ် အပြင်းအထန် မ ကျန်းမာ ရှိ နေစဉ် အိပ်မက် ထဲ၌ ဘုန်းကြီး တစ်ပါး အား ဆွမ်းလောင်း လှူ ရ ၍ ကျန်းမာ ကာ စီးပွား ဆွမ်းခံ ရက် တက် ကျ ကြောင်း ၍ ကြွ မြင် လာသည် မက် ကို သော တွေ့ ဟူ၏ ရာ ။ အိပ်မက်ထဲက နံနက် မိုး လင်း လျှင် ဘုန်းတော်ကြီး အိမ်ရှေ့ လမ်းတွင် ဖြစ်နေ၏ ဆရာတော် ။ ဝမ်းသာ အား ရ ဆွမ်းလောင်း လှူ ကြသည် ၊ သမီးငယ် လည်း နေကောင်း ၊ စီးပွားရေး လည်း တိုးတက် လာ သ ဖြင့် ကား ဟူ၍ ပေါ် ဦး စ တွင် ပင် ဖို့ ဒ် ခေါ်သော ကားတစ်စီး ကို ပါ လှူ လေသည် ။ ဆရာတော် အလောင်း တင် ကား ကား သဒ္ဓါ အဖြစ် ငဲ့ ၍ အသုံးပြု အလှူခံ ကြ ထား ရ ရသော်လည်း လေသည် ဟု ဆိုသည် အသုံး ။ မပြု ) ။ ( ပျံလွန်တော်မူ မှ သာ ရေစကြို ဆရာတော် လေးစားမှု မဟာ ဝိ သု တာ ရာ မ ကျောင်းတိုက် ကြီးကို ဦး စွာ တည် ဖန် သော ရေစကြို ဆရာတော်ကြီး ဦး ဂန္ဓ သာရ ကား ပရိယတ္တိ မာန် ကြီး လှ ၏ ။ ပျံလွန် ခါနီး နာရီပိုင်း အထိ ပရိယတ် စာပေ ကို ပို့ချ ပရိယတ် သည် ။ ရွှေ စက် တော် ဘုရားဖူး ကြွ ရာ၌ ပင် လှေ ပေါ်၌ စာ ပလွေ ဖြ န့် ခင်း ၍ စာ ပို့ချ တော်မူ၏ ။ အာဇာနည် ကြီး တည်း ။ ပထမ သော် ဆရာတော် ဦး ကြည် အား “ တော ကျီးကန်း ’ ဟု ကွယ် ရာ၌ ပြောဆို သုံး နှုန်း လေ့ ရှိ၏ ။ အ ထင် မ ကြီး ၊ နောင် သော အခါတွင် ကား “ ကို ကြည် ကျုပ်တို့ ကို ပစ် မ ထား နဲ့ နော် ” ဟု ပြောဆို ကာ တ ရင်း တ နှီး ချစ်ခင် လေးမြတ် တော် မူ ကြသည် ။ မ ကြာ ခဏ တရား စာပေ ဆွေးနွေး လေ့ ရှိကြ ရာ အလွန် ခေါင် လှသော ဧရာဝတီ အ နောက်တစ် ရိုး တွင် ပရိယတ် ၊ ပဋိ ပတ် မျိုးစေ့ ကို ချ ပျိုး တော် မူ ခဲ့ ကြ ကုန် ၏ ။ ဆရာတော် ကား အမြဲ ပံ့ သု ကူ တိ စီ ဝ ရိက် ဓုတင် ဆောင် ၍ သင်္ကန်း သုံး ထည် ဖြင့် သာ နေ တော်မူ၏ ။ သင်္ကန်း တွင် သန်း များ ၊ အိပ် ရာတွင် ကြမ်း ပိုး များ စွဲ ကပ် နေသော်လည်း ရှင်း လင်း ခွင့် မပြု ချေ ။ စားမှု ၊ နေမှု ၊ ဝတ် မှုတွင် အလွန် ခြိုး ခြံ ၍ ခေါင်း ပါး စွာ ကျင့် ကြံ တော် မူ လေ့ ရှိသည် ။ အ သင်္ခ တ နိဗ္ဗာန ဓာတ်ကြီး နှင့် တိုက်ရိုက် ဆက်သွယ် နိုင်သော အ ရိပ် လက္ခဏာများ နဝမ အကြိမ် ## PAGE 314 ပေါ်လွင် လှ ပေ ၏ ။ လာ ဘ ၊ သက္ကာ ရ ၊ သိ လောက ဟူသော လာဘ် ရခြင်း ၊ အပူဇော်ခံ ရခြင်း နှင့် ကျော်ဇော သတင်း ဂုဏ် များကို ပကတိ ဖြူစင်သော စိတ်ဓာတ် ဖြင့် ပင် ကျော်လွန် နိုင်သည် မှာ ထင်ရှား အများစု လှ ကား ပေသည် သက္ကာ ။ ရ ၊ ပကတိ သိ လောကကို မဟုတ်လျှင် မ ဆိုထား ကြာရှည် ဘိ ၊ လာဘ် ဟန်ဆောင် ရခြင်း ကန္တာရ နိုင်သော မှ ပင် အ မ ရာ ကျော် မဟုတ်ချေ တက် နိုင်း ။ ၊ ထို ၌ သာ နစ် ကျွံ ၍ သွားကြ ကုန် မြီး ၊ အိန္ဒိယ သီဟိုဠ် မှ သံဝေဂ ဆရာတော် ဦး ကြည် သည် ၁၂၅၅- ခုနှစ်တွင် အိန္ဒိယသို့ ဘုရားဖူး ကြွ တော် မူ သည် ။ တရား ဦး ဟော ရာ မိဂဒါဝုန် စ သော ဌာန များသို့ ကြွရောက် ဖူးမြော် ၏ ။ ၁၂၅၈ ’ ခုနှစ်တွင် လည်း သီဟိုဠ် အိန္ဒိယမှ ကျွန်း အ ပြန် သို့ ဗောဓိ ကြွ ရောက်၍ ပင် ပျို တစ် မဟာ ပင် ပ င့် စေ တီ ဆောင် နှင့် ၍ စွယ်တော် ပခုက္ကူ ၊ စသည်များကို ပုထိုး ကျောင်းတိုက် ဖူးမြော် ဦး ၌ တော်မူ၏ စိုက်ပျိုး ။ ပူဇော် ထား ကြသည် ။ အထူး သ ဖြင့် အိန္ဒိယ သို ့ ကြွ တော် မူ သောအခါ ကြီးစွာသော ဓမ္မ သံဝေဂ ဖြစ် တော် မူ သည် ။ နောက် ပါ ဘုရားဖူး ရဟန်း တ ပ ည့် ဒကာ များကိုလည်း “ သို လ ကို ကြိုးစား ဆောက်တည် ကြ ။ မေတ္တာပို့ အ မျှဝေ ကြ ပါ ” ဟု မကြာခဏ တိုက်တွန်း တော်မူ၏ ။ အိန္ဒိယ ပြည် ဘုရား ပွ င့် တော် မူ ရာ ဗောဓိ ပင် ရွှေ ပလ္လင် ဌာန မှစ၍ ဗုဒ္ဓဘာသာ အဓိက ရ ဌာန ကြီး တိုင်းမှာ ပင် အမြင်မတော် သော ရုပ်တု များ ၊ ဟိန္ဒူ ဘုန်းကြီးများ ကို ချည်း တွေ့နေရ လေသည် ။ “ စာထဲမှာ စိတ်ကူး နှင့် ဖူး ရတာက မှ ကောင်း သေးတယ် ” ဟု ပင် လူ သာမန် တို့ ညဉ်း တွား လောက်အောင် အပြောင်းအလဲ ကြီး ပြောင်းလဲနေသော ကြောင့် ဖြစ်၏ ။ တွေ့ရတော့ ဗုဒ္ဓဘာသာ သ ဖြင့် စတင် ဘုရားဖူး ပေါ်ထွန်း များ များစွာ လာ ရာ မိခင် သံဝေဂ ဒေသကြီး၌ ဖြစ်ကြ သာသနာ ရ၏ ။ “ မည် အငွေ့အသက် သည့် ဘာသာ မျှသာ က မတရား ဝါဒ ဖြင့် နှိပ်စက် ၍ ၊ မည် သည့် ဘာသာ က ဓား ဝါဒ ဖြင့် ဖျက်ဆီး၍ ' ဟု အတိတ်ကို လှန် ကာ သံဝေဂ အသွင် ဒေါသ - ဒေါ မ န ဿ ဝင်ကြ ၊ ပြောဆို ကြ၏ ။ ပေါင်းများစွာ “ မည် သည့် ကို သတ်ဖြတ် ခေတ် က မည် ကြကြောင်း သူ မည် ' ဝါ ဘုရားဖူး တို့ က ဗုဒ္ဓဘာသာ အဖွဲ့ဝင် တ ပ ကျောင်းများကို ည့် အချို့က က စိတ်မ မီးရှို့ ၍ ချမ်းမြေ့ ရဟန်းတော် ဖွယ်ရာ ဇာတ်ကြောင်း လှန် ပြောဆိုနေကြသည် ကို ဆရာတော် ကြား တော် မူ လျှင် - မြတ်စွာဘုရား “ အင်း .... ပွ င့် ကုသိုလ်ရအောင် တော် မူ တဲ့ အိန္ဒိယ တိုင်းပြည်ကြီး ကြိုးစား လာခဲ့ မှာ ကြ သာသနာ ရတာ ၊ အကုသိုလ် ကွယ် ခဲ့ရ တာ ပါ တစ်ခြား မ လာ ကြ ဘာသာ စေ နဲ့ ၊ တစ်ခြား ကိုယ့် သန္တာန် ရန် သူတို့ မှာ ကိုယ်ပိုင် ကြောင့် မဟုတ်ဘူး သာသနာ အားနည်း ၊ ဘုရားရှင်ရဲ့ ကြ လို ့ ပဲ အမွေခံ ၊ သီလ သားတော် မေတ္တာ ခေါင်း တွေ ကိုယ်တိုင်က ပါး ကြ လို ့ ပဲ ၊ သူများကို မှာ နောင်ကာလ အပြစ်ရှာ သာသနာတော် တာ မမှန်ကန် ဘယ်လို ဘူး ၊ ( သံယုတ် ဆုတ်ယုတ် ပါဠိတော် မယ်ဆိုတာ ၊ အင်္ဂုတ္တရ ဟော ပါဠိတော် ထားတာ ) ကြီးတွေ အလွန် ကျယ် ဝန်း တယ် ၊ လို ရင်း ချုပ် လိုက်တော့ သူများ ကြောင့် မဟုတ်ဘူး ၊ “ ဘယ်သူမပြု မိမိ မှု ' နဝမ အကြိမ် ## PAGE 315 ရဟန္တာ နှင့် ပုဂ္ဂိုလ်ထူးများ JSC ဆိုသလို ကိုယ် တရား ပျက် လို့ မာရ်နတ် က အ ခွင့် သာ တာပဲ ၊ သီလ ကြိုးစား ဆောက်တည် ပြီး မေတ္တာပို့ ကိုယ်တော်တိုင် အ မျှဝေ ကြ ၊ ကိုယ့် လည်း ဘုရား သာသနာ ဖွား မံ ရာ ပျက် ၊ ပွ ကြ င့် ရာ ၊ တရား စေ နဲ့ ” ဟု ဦး ဆုံး ဟော မ ရာ တော်မူ၏ စ သော ။ ( အ ဝိ ဇ ဟိ က သံဝေဇနိယ ဆရာတော်၏ ) သမိုင်းဝင် သြ ဝါဒ ဌာန မှာ တိုင်း တန်ဖိုးရှိ ၌ ဝိပဿနာ လှ ပေ ၏ ။ နောက် ရှု ပွား ပါ တော် ဘုရားဖူး မူ သည် များလည်း ။ ထိုအခါ မှစ၍ တင်နိုင် မေတ္တာ ရှု ကြ၏ ပွား ။ ကာ ကိုယ့် ချမ်းချမ်း သီလ ၊ သမာဓိ သာ သာ ၊ ပညာ လှ ည့် ၊ မိမိ၏ လည် ကိုယ်ပိုင် ဖူးမြော် နိုင် အဇ္ဈတ္တိ ကြသည် က ။ သာသနာ အနိစ္စ လက္ခဏာ သာလျှင် ပဓာန ဖြစ်ကြောင်း ဆင်ခြင် နိုင်ကြ လေတော့ ၏ ။ မှန် လှ ပေ ၏ ။ ဘုရား ဗျာဒိတ် သာသနာကွယ်ကြောင်း များ ( ၁ ) ဘုရားရှင် သက်တော် ထင်ရှား ရှိ စဉ် က အရှင် ကိ မိ လ က ဘုရားရှင်အား အနာဂတ် သာသနာရေး 66 “ ရှင် တော် ကို ဘုရား မျှော် ၊ ပရိနိဗ္ဗာန် တွေး လျှောက် စံ ဝင် ဖူး ၏ ကော် ။ မူ သည့် နောက် ကာလ ၌ သာသနာ အရှည် မ တည်တံ့ နိုင်ခြင်း သည် အ ဘယ် အကြောင်းများ ကြောင့် ပါ နည်း ” ။ ထိုအခါ ဘုရားရှင်က - သမထ “ ဘုရား ဝိပဿနာ - တရား တို့၌ - သံဃာ မ ရို သေ ၌ မ မ ရို သေ လေးစား မ လေးစား ခြင်း ၊ တစ် ခြင်း ဦး ၊ နှင့် ကိုယ် တစ် ဦး ကျင့် အ တရား ရို အ နှင့် သေ တန် ခြင်း ၊ ပဋိ သန္ဓာ ရ ( တရား , ပစ္စည်း ဖြင့် အစေ့ အစပ် လိုက်လျောညီထွေ ပြုမူ ခြင်း ) အ မှု ၌ မ ရို မ သေ ပြုမူ ခြင်း ” များ ကြောင့် သာသနာ ကွယ် နိုင်ကြောင်း ( အင်္ဂုတ္တရ ပဉ္စ က ၊ ဆက္က ၊ သတ္တ က ကိ မိ လ သုတ် များ၌ ) အတိအလင်း ဟော တော် မူ သည် ။ ( ၂ ) ပဉ္စ ပြန် ့ က ပြန် နိ ့ ပါတ် အ သဒ္ဓမ္မ ရို အ သေ သမ္မော သင်ကြား သ သုံး , သုတ် နာ ယူဆောင် တွင်လည်း ထားခြင်း “ တရားတော်ကို မရှိ ၊ စဉ်း စား ကျယ်ကျယ် ကျင့် ပွား ခြင်း မပြု ၊ မှားယွင်းစွာ သင်ယူ ပို ့ ချ ခြင်း ၊ နှုတ် လှံ ထိုး ခြင်း ၊ သံဃာ ကွဲပြားခြင်း ” ( ၃ ) များ ထို ပဉ္စ ကြောင့် က နိ ပါတ် သာသနာတော် ၌ ပင် ‘ သာသနာ မှေး နောင် မှိန် ရကြောင်း ရေး တွေ့ မည့် ဟော ဘေး တော် ” မူ ဟု သည် ဆို ။ ထိုက်သော အ နာဂ တ ဘ ယ သုတ် လေး သုတ် ရှိရာ ဟော တော် မူ လို ရင်း ကား ဤသို့ ဖြစ်သည် ။ တရား “ ရဟန်းတို့ ဘာဝနာ သည် မရှိ သူ ခေါင်း အဆက်ဆက် ပါး ၍ အန္တရာယ်များလှသော က ရဟန်း ပြု ပေးကြ တော ခြင်း ၊ ကိုယ် ထဲ၌ မနေလိုခြင်း ကျင့် ကွာ ၍ ၊ ဘာဝနာ တော့ ခြင်း ဝေးခြင်း ၊ လက်သစ် ၊ ပညာ ခေတ်ပေါ် သီလ ( ဓမ္မ ၊ ဝိ တရား န ယ ) နှင့် ဆန်း စပ် များကို သော သာ စကားကို နာယူ မ လို သိမြင် ခြင်း ၊ ဟောကြား လို ခြင်း ၊ ဘုန်းကြီး အောင်လုပ် ခြင်း ၊ သီလ သိက္ခာ ၌ လျှော့ ဈေး တွက် ကာ နဝမ အကြိမ်