## PAGE 409 ခေါင်း အုံး အောက်တွင် ဆရာတော်ကိုယ်တိုင် ရေးသား ခဲ့ သည့် ၁၂ ’ နှစ် တာ အလုပ်ခွင် မှတ်တမ်း ကို အံ့အား သင့် စွာ တွေ့ ကြ ရ၏ ၊ အိပ်မက် ၁၆- မျိုး နှင့် အာရုံ နိမိတ်များ , အတွေး အ ထင် များ ပါဝင် လေသည် ။ ထူးခြား သည်မှာ ဆရာတော်၏ အ မှာ စာ ၌ ပင် - “ ရဟန်းရှင်လူ သီလရှင် အပေါင်းတို့ ၊ သမထ ဝိပဿနာ တိုးပွား စေ ခြင်း ငှာ တ ပ ည့်များ က သမထ ဝိပဿနာ စာအုပ်မှာ ထည့် ၍ ပုံနှိပ် ရမည် ” ဟု ရေးသား မှာ ထား တော် မူ ခဲ့ ၏ ။ သို့ရာတွင် ဆရာတော် ရေး မည် သည့် စာအုပ်တွင် မျှ ဤ မှတ်တမ်း ကို မတွေ့ရ ။ သ ဓ ပဏ္ဍိတ ယင်း မှတ်တမ်း ၏ ကျေးဇူး ကို စစ်ကိုင်းတောင်ရိုး ကြောင့် ၁၃၃၂- ခုနှစ ၊ ဝေ ၊ တပို့တွဲလ ဇ ယန္တာ ချောင် ( ၁၀၊၂၊၇၁ ဆရာတော်အရှင် ) ထုတ် ဓမ္မဗျူဟာ မ ဟော စာစောင် ( ၉-၁ ဝ နှင့် ၁၀-၅ ) တို့၌ ဖတ်ရှု ရသည် ။ ဤ မှတ်တမ်း သည် ဤ ခေတ် အခါတွင် မ ဆန်း ကြယ် လှ သော်လည်း - အရှင်မြတ် “ ဤသို့ ကြီး တို့ စာ ပင် တတ် လျှင် အစစ်အမှန် ကျမ်း တတ် မဟုတ်သော အ ကျင့် ပဋိ အထင်အမြင် ပတ် နှင့် ပြည့် အတွေးအခေါ် စုံ သော တ က အာရုံ ယ့် အာဇာနည် နိမိတ်များ ရှုပ်ထွေး ပွေ လီ လှ ပေ ၏ ။ ရဟန်း ကိစ္စ မပြီးသေး ဘဲ လျက် ပြီးပြီ ဟု အထင်မှား အမြင် မှား ဖြစ် ရ ချေ အထူး သေး ၏ သ ” ဖြင့် ဟု ယူရ သင်ခန်းစာ မည့် သင်ခန်းစာ ယူ ကြ ရ ကား ပေ ဘုရား လိမ့် မည် ။ ဆု ပန် ခြင်း ပည် တည်း ။ မိမိ၏ အ မူ အ ရာ အလောင်းတော် ကြီး များ၏ အ လေ့ အ လာ နှင့် ကွာ ချင်းတိုင်း ခြား ကွာ မှန်းမသိ ၊ မိမိ ကိုယ် ကို မိမိ လှ ည့် စား ရာ ရောက်နေ တတ်သော “ ဆု ကြီး ပန် ” ဆို သူများ ယနေ့ အပြတ် စဉ်း စား ဆုံးဖြတ် ရ ပေ လိမ့် မည် ၊ မှတ်တမ်းတင် ထား တော် မူ ခဲ့သည် ကိုလည်း ကျေးဇူးတင် ထိုက် ကြ ပေ စွာ ဆရာတော်၏ ။ မှတ်တမ်း ကား အောက်ပါအတိုင်း ပင် ဖြစ်ပါသည် ။ သမထ ကမ္မဋ္ဌာန်း ကို ၁၂၅၇- ခုနှစ် အားထုတ် ရာ ၅၉- ခုနှစ် သို့ ရောက်လျှင် ကာ ယ ပ ဿဒ္ဓိ စိတ္တ ပ ဿဒ္ဓိ ဖြစ်၍ တစ် လလောက် ပင် ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ကိလေသာ ၂ ။ ကင်း ၎င်းနောက် ကွာ ပူပန် ၆၁- မှု အလွန် ခုနှစ် သို့ ငြိမ်း ရောက်လျှင် အေး ၍ နေခြင်း ကဆုန်လဆန်း ၊ ၇- ရက် ( နှစ်ဆန်း ၁– ရက် ) ၎င်း နေ့ ကစ၍ သော တ ဒွါ ရ ဖြင့် သဒ္ဒါ ရုံ တွေ အမြဲ ကြား ၍ နေရခြင်း ၊ ၃ ။ ၎င်း သဒ္ဒါ ရုံ ကို ရပြီးနောက် အလွန် နှစ်နှစ် သက်သက် ရက်ပေါင်းများစွာ ပိတ် ဖြစ်၍ နေခြင်း ၊ ၄ ။ ၎င်းနောက် ဈာန် မဂ်ဖိုလ် တ ရှား ကို မရသေး သော်လည်း ရသကဲ့သို့ ရက်ပေါင်း များစွာ စိတ်ထဲမှာ ထင် ၍ နေခြင်း ။ ၅ ။ ၎င်းနောက် နိဗ္ဗာန် မှာ မြတ်စွာဘုရား နှင့် တကွ အရှင်သာရိပုတ္တရာ ၊ အရှင် မောဂ္ဂလ္လာန် အစရှိသော ရဟန္တာ အရှင်မြတ် တို့သည် ခန္ဓာ ပဉ္စ က ဒြဗ် ကောင် ကြီး ကဲ့သို့ ရက်ပေါင်း ၆ ။ များစွာ ၎င်းနောက် စိတ်ထဲမှာ ရုပ်နာမ် ထင် ကို ၍ အဖန်ဖန် နေခြင်း ၊ ဆင့် ခြင် ပြန်သည် ရှိသော် ၆၁- ခုနှစ် ပထမ နဝမ အကြိမ် ## PAGE 410 ဝါဆိုလ ဆန်း ၇- ရက်နေ့ည ရုပ်နာမ် ကို ဆင်ခြင် ဆဲ အ ဝိဇ္ဇ မာ န ပညတ် ကွယ် ၍ ထိ န မိဒ္ဓ ဥဒ္ဓစ္စ စ သည် ကင်း လျက် တစ်ညလုံး မိုး လင်း သည့် တိုင်အောင် သက်ရှိ သက်မဲ့ ၎င်း ရုပ်နာမ် တို့သည် တရား ရုပ်နာမ် တို့သည် အ စု ရုပ် အနိစ္စ အ စု , ချည်း ဒုက္ခ , သာ အနတ္တ တည်း - တရား ဟု အလွန် ချည်း ထင် သာ လာသည် ဟု . အမြဲ ။ ကြည်လင်သော ထင် ၍ နေသည် ။ မီးခိုး အရောင် တောင် ဖြစ်၍ ခိုး တိမ် မျက်နှာ ခိုး တို့ ရိပ် ကဲ့သို့ ကို များစွာ ထင်မြင် ဖြစ်လျက် ခြင်း ၊ ၎င်း အ ခိုး ထဲက ၇ ။ လဆန်း ၎င်းနောက် ၁၄- ရုပ်နာမ် ရက်နေ့ည တရားတို့ကို တစ်ညလုံး အဖန်ဖန် မိုး လင်း ဆင်ခြင် သည့် တိုင်အောင် ပြန်သည် ရှိသော် ကိလေသာ ပထမ ဝါဆို ပူပန် ခြင်း အစရှိသော ငြိမ်း အေး တရား ၍ ထိ တို့သည် န မိဒ္ဓ ဥဒ္ဓစ္စ ဖြစ်ပေါ် စ သည် ကုန် ကင်း ၍ . လျက် မီးခိုး ကာ တောင် ယ ပ ခိုး ဿဒ္ဓိ တိမ် ၊ စိတ္တ ခိုး တို့ ပ ဿဒ္ဓိ ကဲ့သို့ လည်းကောင်း များစွာသော ၊ အရောင် နီ သော ရွဲ ဖြစ်၍ လုံး ကဲ့သို့ ၎င်း လည်းကောင်း အရောင် တို့သည် ၊ မီးတောက် အနိစ္စ ကဲ့သို့ , ဒုက္ခ လည်းကောင်း , အနတ္တ # သဘော ၎င်းနောက် ချည်း ဝိပဿနာဉာဏ် ဟု အမြဲ ထင် ၍ နေခြင်း ၁၀- ၊ ပါး ကို အဖန်ဖန် ဆင်ခြင် ပြန်သည် ရှိသော် ၉ ။ သမ္မ ၎င်းနောက် သ န ဉာဏ် .... မှစ၍ ရှိသော် သင်္ခါ သမ္မ ရု ပေက္ခာ သ န ဉာဏ် ဉာဏ် နှင့် တိုင်အောင် ဥ ဒ ယဗ္ဗ ယ ဉာဏ် ထင်မြင် မှာ ခြင်း ၆၁- ၊ ခုနှစ် ကစ၍ ၆၂- ခုနှစ် ပြာသိုလ ပြည့် ကျော် ၆- ရက် - ဗုဒ္ဓဟူးနေ့ တိုင်အောင် အလွ န့် အလွန် ၁၀ ။ ထင်မြင် ၎င်းနောက် ခြင်း ၊ .... ရှိသော် ၆၂- ခုနှစ် နတ် တော်လ ပြည့် ကျော် ၈- ရက် နေ့ လေး နာရီ မဂ် လေးပါး ကစ၍ လုံး တစ်ညလုံး ရပြီ ဟု ထင် မိုး နေ လင်း ပြီးလျှင် သည့် မိုး တိုင်အောင် လင်း သော ကာလ နိဗ္ဗာန် မှ မဂ် ၌ သာ လေးပါး အာရုံ လုံး ပြု မ လျက် ရ မှန်း သိ သည် ။ ပ ၎င်းနောက် အ ၊ ထ အ ၊ မ အံ ၊ မ အ ၊ ဂ အ - ရ အ ။ ( ပထမ မဂ္ဂ - ရပြီ ဟု ဆိုလို ၏ ။ ) ဘင်္ဂ ဉာဏ် ရ င့် ..... ခြင်းကို ရှိသော် အလွန် ၆၂- အလွန် ခုနှစ် ပြာသိုလ အမြဲ ထင်မြင် ပြည့် ခြင်း ကျော် ၊ ၆- ရက် ဗုဒ္ဓဟူးနေ့ ၌ ၁၂။ . . အာ ၎င်းနောက် ဒီ န ဝ ဉာဏ် .... ရှိသော် ၊ နိဗ္ဗိ ဒါ ပြာသိုလ ဉာဏ် ၊ ပြည့် မုဉ္စိ တု ကျော် က မျ ၁၁- တာ - ရက်နေ့ည ဉာဏ် ၊ ပဋိ ဘ သင်္ခါ ယ ဉာဏ် ဉာဏ် ၊ ၊ ၁၃ ။ သင်္ခါ ၎င်းနောက် ရု ပေက္ခာ ...... ဉာဏ် ရှိသော် တို့ သင်္ခါ အလွန် ရု ပေက္ခာ ထင်မြင် ဉာဏ် ခြင်း ၊ ၏ အ ဆုံး ၌ ရှေး ဦး စွာ ဥ - အာ - နိ ထင် ဉာဏ် လာသည် တို့ကို ဒုက္ခသစ္စာ ။ . မုဉ္စိ တု ဟု က မျ ထင် တာ ဉာဏ် လာသည် ကို ။ သမ္မ နိ ရော သ ဓ န ဉာဏ် သစ္စာ ကို ဟု သမုဒယသစ္စာ ထင် လာသည် ဟု ။ ပဋိ ၎င်းနောက် သင်္ခါ ဉာဏ် ဝိပဿနာဉာဏ် ၊ သင်္ခါ ရု ပေက္ခာ ဉာဏ် တို့ကို မဂ္ဂ သစ္စာ ဟု . ထင် လာသည် ။ ၁၄ ။ ၁၀- ပါး ကို အဖန်ဖန် ဆင်ခြင် ပြန်သည် ရှိသော် နဝမ အကြိမ် ## PAGE 411 သစ္စာလေးပါး သည် ဘာဝနာ ၏ အ စွမ်းအား ဖြင့် အမြဲ ထင်မြင် ခြင်း ၊ ၁၅။ ၎င်းနောက် ပဋိစ္စ သ မုပ္ပါ ဒ ၊ ပဋိစ္စ သ မုပ္ပန္န တရားတို့ကို ဆင်ခြင် ပြန်သည် ရှိသော် ၎င်း တရား တို့သည် ရက်ပေါင်းများစွာ ထင်မြင် လာ ကုန် ၏ ။ ၁၆ ။ ၎င်းနောက် ... ဧ ကတ္တနည်း ၊ နာ နတ္တနည်း ၊ အ ဗျာ ပါ ရ နည်း ၊ ဧဝံ ဓမ္မတာ နည်း လေးပါး တို့ကို ဆင်ခြင် ပြန်သည် ရှိသော် ၎င်း နည်းလေး ပါး တို့ ရက်ပေါင်းများစွာ ထင်မြင် လာ ကုန် ၏ ။ ၁၇ ။ ၎င်းနောက် ဝိသုဒ္ဓိ ၇- ပါး ကို ဆင်ခြင် ပြန်သည် ရှိသော် သီလ ဝိသုဒ္ဓိ မှ စ၍ ပဋိပဒါ ဉာဏ ဒဿန ၀ိ သုဒ္ဓိ တိုင်အောင် ထင်မြင် ခြင်း ၊ ၁၈ ။ ၎င်းနောက် သိ ကျွမ်း ဖူး သော မာတုဂါမ တစ် ဦး ကို ပုတီး နား ဋောင်း စ သော အဝတ် တန်ဆာ တို့ ဖြင့် တန်ဆာ ဆင် ယင် ၍ စိတ် ဖြင့် အနီးအနား ၌ ထား လျက် ၎င်း မာတုဂါမ သည် အဝတ် တန်ဆာ တို့ ကြောင့် အလွန် တ င့် တယ် ၏ ။ မည်သို့ပင် တ င့် တယ် သော် ငြား လည်း အို ခြင်း သဘောတရား မ ကင်း ချေ သေး ဟု အောက်မေ့ ဆင်ခြင် ကာ မတ္တ ဖြင့် ဆံ ဖြူ သွား ကျိုး ပါး ရိုး နား ရိုး နံရိုး အ ပြိုင်း ပြိုင်း ကျ လျက် စက်ဆုပ် ရွံ ရှာ ဖွယ် မ တ င့် တယ် သော အသွင် ဖြင့် ထင်မြင် ခြင်း ၊ ( နာ - သေ - ပုပ် ပွ များလည်း ထို့အတူ ထင်သည် ။ ) အရိုးစု မ ကင်း သေး ဟု အောက်မေ့ ကာ မတ္တ ဖြင့် အရိုးစု ထင်မြင် ခြင်း ၊ ၎င်း အရိုးစု ကောင် ကြီးသည် အနိစ္စ , ဒုက္ခ , အနတ္တ သဘော တရား ဟု ထင်မြင် ခြင်း ၊ ၁၉ ။ အိပ် ညအခါ သောအခါ မအိပ် မနော မီ ကောင်းကင် ဒွါ ရ ၌ ကြယ် ၌ ကြယ် များစွာ အပေါင်းကို ထင်မြင် ကြည့် ခြင်း ၊ ၍ ဝိပဿနာ ပွား လျှင် ၂၀ ။ နေ့ အခါ ကျောင်း အ မိုး ကို ကြည့် ၍ ဝိပဿနာ ပွား လျှင် .. ညအိပ် သောအခါ ကျောင်း အ မိုး တို့သည် မ နေ ဒွါ ရ ၌ ထင်မြင် ခြင်း ၊ ၂၁ ။ ကြောင့် ၁၂၆၃- နှလုံး ခုနှစ် မ ပထမ သာ မ ဝါဆိုလ ယာ ခြင်း ပြည့် ဖြစ်၏ ကျော် ။ ထိုနေ့ ငါး ရက်နေ့ နေ့လယ် နံနက် အိပ် ပြီးလျှင် က သူတစ်ပါး အာရုံ ပြု အတွက် နေ ကျ တရား ကို အာရုံ ပြု ပါ သော်လည်း နှလုံး မ သာယာ ခြင်း ဓမ္မ အန္တ ရာယ် ကြီး ဖြစ်ပေါ် လာ သော ၏ ။ ကော ဖြစ်ပေါ်လာ ” အစရှိသော လျှင် ဂါထာ ထိုသူ ကို များကို အကြိမ်ကြိမ် ရန် သူ ထင် အဖန်ဖန် အောင် “ ဆင်ခြင် ပိ ယတော လျှင် ဇာ ထိုသူ ယ တိ မှ စ၍ ပိ ယ ပုဂ္ဂိုလ် ဟူ သ ရွေ့ အဇ္ဈတ္တ အတွင်း ရန် သူ ၊ ရန်သူမျိုးငါးပါး ကို ဗ ဟိဒ္ဓ အပြင် ရန်သူဟု အလွန် ထင် လာခြင်း ၊ ထို ဗ ဟိဒ္ဓ ရန် သူတို့ ကြောင့် အဇ္ဈတ္တ ၌ ဖြစ်သော လောကီ ကုသိုလ်သည် အတွင်း ရန် သူ ၊ အဇ္ဈတ္တ ၌ ဖြစ်သော အ ကုသိုလ်သည် အ ပြင်ရန် သူ ဟု အလွန် ထင် လာခြင်း ၊ ထို ထက် ရှေးရှေး သော ဘဝ က ကုသိုလ် အကုသိုလ် တို့သည် ရန် သူ ကောင် ကြီးတွေ ကဲ့သို့ ဝိုင်းဝန်း လာ၍ အကုသိုလ် ရန် သူတွေက အပါယ် လေး ဘုံ သံသရာ နှောင် အိမ် ထဲ၌ ချ မည်ဟု ဆို သကဲ့သို့ အလွန် ထင် လာခြင်း ၊ ကုသိုလ် ရန် သူ တွေကလည်း လူ့ဘုံ ၊ နတ်ဘုံ ၊ ဗြဟ္မာ့ ဘုံ နဝမ အကြိမ်