## PAGE 457 ညွှန် လျက် - “ ကဲ - ကဲ - ဦး ပဉ္စင်း ၊ စာ ဝါ ပြီးပါပြီ ။ ကြွ ပေတော့ ” ဟု ပြောပြောဆိုဆို ဘုန်းတော်ကြီး တံ မြက် စည်း ကိုင် ၍ ရပ် နေ ခဲ့ စဉ် ဝေ ဘူ လောင်း လျာ လည်း ကန်တော့ ပြီး စာ ချ ကျောင်းကြီး ပေါ်သို့ တက်သွား ရာ ညောင် လွ န့် ဆရာတော် ဟူသည် မည်သို့သော ပုဂ္ဂိုလ်မျိုး ဖြစ်ကြောင်း ကိုယ်တွေ့ ဖူး မြင် ကြည်ညို ခွင့် ရ လေ တော့သည် ။ “ စာ ချ နေ တဲ့ ဆရာတော် ဟာ တံ မြက် လှည်း နေ တဲ့ ဘုန်းတော်ကြီး ဖြစ်နေ သ တဲ့ ။ ဒါက လောကီ ပေါ့ ဟယ် ” ဟု ဝေ ဘူ ဆရာတော် ကိုယ်တိုင် ( အင်ကြင်း ပင် ကမ္မဋ္ဌာန်း ကျောင်း တည် စ က ခုဒ္ဒ သိက္ခာ အဋ္ဌကထာ အဘိ ညာဉ် ခန်း ကို စာ ချ စဉ် ယခု ရှိသော ကျောက်ဆည် ဒုတိယ ဝေဘူဆရာတော် ဓမ္မာစရိယ ဦး အာ စာ ရ တို့အား ) အ မိန့် ရှိ ဖူး ကြောင်း ဦး အာ စာ ဤ ရ အချက်ကို က စာရေးသူ ထောက် အား ပြောပြ ဆ သော် ဖူးပါသည် ထေရုပ္ပတ္တိ ။ လာ “ အဘိ ညာဉ် မ ရ နေ ပါ ရိုး လား ” ဆိုသော စကား သည် အစောပိုင်း အဘိ ညာဉ် ထူထောင် ခါ စ အချိန် က အ မိန့် ရှိသော စကား သာ ဖြစ် ဟန် ရှိပေသည် ။ သူတော်ကောင်းတို့၏ သဘော တော် ကား သိ ခက် ပေ စွာ ၊ ဝေ ဘူ ချောင် ၌ သိမ် သုံးလုံး ရှိရာ မူလ သိမ် မှာ “ အရိယာ သိမ် ’ ဟု ခေါ် တွင် ၍ ညောင် လွ န့် ဆရာတော် ၊ စွန်းလွန်း ဂူ စ သော ဆရာတော်များ ပါဝင် သ မုတ် ခဲ့သော သိမ် ဖြစ်၏ ။ ဝေဘူဆရာတော် ကြီး အ လေး ဂရု ပြုသော ဆရာတော် များတွင် ဆရာတော်သည် တစ်ပါး အပါအဝင် ဖြစ် တော် မူ ခဲ့ပါသည် ။ မယုံ သော ဆရာတော်များ နှင့် မိုးကြိုး သံ “ ရဟန္တာ ဖြစ်သည် ကို ဘုရား ပွ င့် သလောက် ခက်ခဲ မည် ” ဟု ယူဆကာ အား လျှော့ နေကြသော ခေတ် ဖြစ်၍ အသားအရေ ၊ ဣန္ဒြေ နှင့် အနေအထိုင် မှ အ စ အား ရ ကျေနပ် လောက် သည် ကို ဖူး တွေ့ ကြ ရသော်လည်း ရဟန္တာ ဖြစ် တော် မူ သည် ကို တိုက်ရိုက် လည်း မိန့် ကြား တော် မ မူ ၍ မ ယုံကြည်သူများ လည်း ရှိခဲ့ ကြ၏ ။ ထို မယုံ သည့် ဘက် ၌ စာ သန် သော မိတ်ဆွေ နှင့် တ ပ ည့်များ အများဆုံး ပါဝင် နေကြသည် ။ . ကောလာဟလများ လည်း တစ်နေ့ တခြား ပြ န့် ပွား ကာ အရပ်ရပ်မှ အတူ နေ ဆရာ တော်ကြီး များ ပင် တိုင်ပင် ထား ကြ သကဲ့သို့ တစ်နေ့သောအခါ ညောင် လွန် တော ရ ၌ ဆုံ စည်း မိ ကြသည် ။ ထို ဆရာတော်များ ကား - ဂဲ ညောင်လေးပင် မြို့ ကောက် ကွေ့ ဝေ ဇ ယန္တာ ဆရာတော် ဘုရားကြီး ၊ ၂ ။ မုံရွာခရိုင် ချောင်း ဦး မြို့ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဆရာတော် ဦး ဒီ ပ ၊ ၃ ၄ ။ ။ လယ်ဝေးမြို့ ပျော်ဘွယ် မြို့ ပတ္တ ဇီး ပိုဏ် တော် မင်း ဆရာတော် လှ သာစည် ဦး ဂိုဏ်း အာ စ ရ ချုပ် ၊ ဆရာ ဟော် ကြီး ဦး န ရိန္ဒ ၊ . ၅။ ပျော်ဘွယ် မြို့ ထန်းတပင် တော ရ ဆရာတော် ဦး စန္ဒ န - နဝမ အကြိမ် ## PAGE 458 စ သော မထေရ် ကြီးများ ဖြစ်ကြ၏ ။ ဦး က ဝိန္ဒ ( မူလ ငွေ တောင် တော ရ ဆရာတော်ကြီး ) သီတင်းသုံး သော ဖန် ခါး ပင် ကျောင်းတွင် စုဝေး သီတင်းသုံး ခိုက် “ ရတယ် ၊ မ ရ လောက် ဘူး ” တစ်ဖက် နှင့် တစ်ဖက် အ ငြင်း ပွား ခဲ့ကြသည် ။ “ ကဲ - ကဲ စကား ရှည် တယ်ဗျာ ၊ ထန်းတပင် ဆရာတော် က တိုက် အုပ် ဆရာတော် ကို လျှောက် ရဲ ပါတယ် ။ ယခု ရောက်နေကြတဲ့ ‘ ဆရာတော်များ အားလုံး ဦး က ဝိန္ဒ လဲ ပါတယ် ၊ အရှင်ဘုရား .. တရားထူး ရ တယ်ဆိုတာကို မ ယုံကြည် နိုင်ကြ လို ့ ယုံကြည် ပါ ရအောင် အသေအချာ အ မိန့် ရှိ ပါ လို့ လျှောက် ချေ ဗျာ ၊ ပြီးတော့ အ မိန့် ရှိသမျှ ကျုပ်တို့ ကို ပြန်ပြော ” ဟု ဦး စန္ဒ န အား တွန်း ပို့ ကြသည် ။ ဦး စန္ဒ န လည်း ချက်ချင်း ထ သွား ကာ မ ရွံ့ မ ရဲ လျှောက်ထား ရ လေ၏ ။ “ ဦး စန္ဒ န ၊ တို့ များ အရိပ်အမြွက် အား ကျ ဖို့ တိုက်တွန်း ပြောကြားခဲ့တာ ဟာ ကောက် အောင် ပြောခဲ့တာ ကွေ့ ဆရာတော် မဟုတ်ဘူး ၊ ချောင်း ဦး စန္ဒ ဦး န ၊ ဆရာတော် ဒီမှာ အ ၊ ဟုတ် လယ်ဝေး လုပ်နေတဲ့ ဆရာတော် ယောဂီ ၊ ဦး တွေအတွက် က ဝိန္ဒ တို့ ယုံကြည် ပြောတာ ၊ သူတို့တတွေ ဟာ တရား အားထုတ် တဲ့ ပုဂ္ဂိုလ်တွေ မဟုတ်ဘူး ။ ချမ်းချမ်း သာ သာ နေဖို့ သာ အားထုတ် ကြ တာ ။ တို့ များ ကိုယ့် ကို ကိုယ် ဖိုးသူတော် ဖြစ်အောင် ဝါ ကြွား ပ လွှား ပြီး ပြော မ ယ့် အစား လား ဆိုတာ သိ ကြ ရမယ် ။ တို့ ဟာ စာပေ ကျမ်း ဂန် တွေလဲ လေ့ ကျက် ပို့ချ နေတာ အဓိ မာ န ( အ ထင် ရောက်မှု ) လား ၊ အ ဟုတ်လား ဆိုတာ မသိဘဲ နေ ပါ့ မလား ။ တရား ဆိုတာ မျက်မှောက် ရရှိတဲ့ ပုဂ္ဂိုလ် မှာ မိုးကြိုးပစ် တာထက် ထင်ရှားပါတယ် ” ဟု ရဲ ရ င့် ပြတ်သားစွာ မိန့် တော်မူ၏ ။ ထို ခေတ် ကား ထိုသို့ ပင် မိန့် ဆို ရ မည်ကဲ့သို့ ရှိပေသည် ။ ထန်းတပင် ဆရာတော် က လျှောက်ထား ပြီး ချက်ချင်းပင် တစ်လုံးမကျန် ပြန်၍ မထေရ် ကြီးများ အား လျှောက် ရာ - “ ကဲ - ဘယ်နှယ်ရှိစ ၊ တိုက်အုပ်ဆရာတော် အ မိန့် ရှိတာ ဟုတ် ပေ သ ပ ။ ကျုပ်တို့ က ခန္ဓာကိုယ်ကို တယ် - အ လို လိုက် ကြ ၊ ညှာ ကြ တာ က လား ၊ အောက် အောက် အရိယာ တောင်မှ အထက် အထက် အရိယာ ကို မသိ နိုင်ဘူး ဆိုတာ ကျုပ်တို့ က အောက် အောက် ထဲ မှာတောင် မ ပါ ကြ ဘူး ဗျ ၊ တိုက် အုပ် ဆရာတော် ဟာ သူ မတူ စွ န့် စွ န့် စား စား လုပ်တာ အားလုံး အသိ ပါပဲ ။ စာပေ ကျမ်း ဂန် နဲ့ ကြည့် ရင် ပဲ ယုံ မှား စရာ မရှိပါဘူး ။ ခုတော့ ပိုပြီး သေချာ သွား တာပေါ့ ” ဟု ဝမ်းသာအားရ ပြောဆို ကြ ကုန် ၏ ။ တစ်နေ့သောအခါ အဆိုပါ ဦး စန္ဒ န ဆရာတော်သည် ပင် အထူး လျှို့ဝှက်စွာ ဆရာတော် ထံ နိုင်ကြ အချိန်ယူ စေရန် ချဉ်း ကပ်၍ ရည်ရွယ် အ စဉ် လျက် အ ဆက် တရားထူး လေးနက် ရသော ယုံကြည်စွာ နှစ် ၊ လ ဒိဋ္ဌာ ၊ ရက် နု ဂတိ များကို ( အတုယူ အသေးစိတ် ) ကျင့် သုံး လျှောက်ထား ခဲ့ ၏ ။ ဆရာတော် ပရိနိဗ္ဗာန် ပြု ပြီးနောက် ထေရုပ္ပတ္တိ ရေးကြ မည် ရှိ ကာ မှ ညောင် လွ န့် ယောဂီ ဆရာတော်များ အဖွဲ့သို့ ထို မှတ်တမ်း ကို ပေးပို့ခဲ့သည် ။ ( ရှေ့၌ ပြ ခဲ့ပြီ ။ ) အဘိဓမ္မာ ဆရာတော် တတ် ကျောင်း ပျော်ဘွယ် အ မ မြို့ ယောဂီ အနီး မင်း ကြီး တန်း ဒေါ် ရွာ စော ကျောင်း က - သိမ် သ မုတ် ကြွ စဉ် ပျော်ဘွယ် မြို့မှ နဝမ အကြိမ် ## PAGE 459 “ မဂ်ဖိုလ် စိတ် က နိဗ္ဗာန်ကို ဘယ်လို အာရုံ ပြု တယ် ၊ သိ တယ်ဆိုတာ သိလိုပါသည်ဘုရား " ဟု လျှောက် ရာ -- “ အိပ်ပျော်နေတဲ့ လူ ရဲ့ ဘဝင်စိတ် ဟာ ကံ ၊ ကမ္မ နိမိတ် , ဂတိ နိမိတ် ကို အာရုံ ပြု နေ သလိုပဲ ပေါ့ ” ဟု ဖြေ ကြား ကာ - “ တစ်စုံတစ်ယောက်က သင် အိပ်ပျော် နေတုန်း က ဘာ ကို သိ နေ သလဲ ( အာရုံ ပြု နေ သ ) မေးရင် ဘာမှ မသိဘူး လို ့ ဖြေ ရသလို အရိယာ ပုဂ္ဂိုလ်များ မဂ်ဖိုလ် . စိတ် ဖြစ်နေတဲ့ အခါမှာ ဘယ်လို နေပါသလဲ မေးရင် ဘာကိုမှ မသိဘူး လို ့ ဖြေ ရ ပေ လိမ့် မယ် ။ ဒါပေမယ့် ဘာကိုမှ မသိ ပြီးတဲ့နောက် ပြန်ပြီး စဉ်း စား ဆင်ခြင် လိုက်တဲ့ အခါကျတော့ ဘာ ကို သိ နေတယ်ဆိုတာ ကိုယ်တိုင် ဆရာတော်၏ သိရ တာပါပဲ ဓမ္မာ ” ဟူ၍ ဘိ သမ အ ယ မိန့် ( ရှိသည် တရားထူး မှာလည်း ရခြင်း ) မှတ်သားဖွယ်ရာ နှင့် စပ် ၍ ဆရာတော် တစ်ရပ် ရေးသား ပင် ။ ပြုစု ခဲ့သော “ သမထ ဝိပဿနာ န ယ သင်္ခေ ပ ကျမ်း ” ၊ “ ဂ ဏ စာ ရိ က ပဋိ ပတ္တိ ကျမ်း ” ၊ “ နိဗ္ဗာ နတ္ထ ပ ကာ သ နီ ကျမ်း ' ၊ ယင်း ကို ပင် အရေး ပိုင် ဦး ကျော် ဒွန်း ဖွ င့် ဆိုသော “ နိဗ္ဗာ နတ္ထ ဝိ ဘာဝ နီ ၊ နိဗ္ဗာ ကျွမ်းကျင် နတ္ထ ဝိ တော် ဿဇ္ဇနာ မူ ကြောင်း ကျမ်း ' ကိုလည်း တို့ ဖြင့် အကဲ ‘ တိပိဋက ဖြစ်နိုင် ပ ပေသည် ကိဏ္ဏ က ။ ဒီပနီ ဝိနည်း ” ( မိုး အဓိက နံ ကုန်း . ဝိနိစ္ဆယ ပိဋက သုံးပုံ ) မ္ ၌ တွဲ ကိုယ်တော်တိုင် ကို ကြည့် လျှင် မွမ်းမံ သိသာ ၍ လှ ရေးသား ပေသည် ပြီးလျှင် ။ ထို တွင် ကျန် ပထမတွဲ နှစ် တွဲ မှာ မှာ ဆရာတော်ကြီး အရပ်ရပ် မေး အဆုံးအဖြတ် လျှောက် ချက်များကို များ ကို ကိုယ်တော်တိုင် ဖြေရှင်းချက် များ ဖြစ်ကုန်၏ ။ တစ် စပ် တည်း ရသော တ ပ ည့် ၂- ကျိပ် ကျော် တရားထူး ရခြင်း ဆရာတော်သည် ၁၂၈၂- ခုနှစ်မှ နောက် ကာလတွင် ပရိယတ် ကို အနည်း အကျဉ်း မျှသာ ပို ့ ချ၍ ပဋိ ပတ် ကို သာ အထူး အားပေး တော်မူ၏ ။ ၁၂၈၇- ခုနှစ်တွင် စာ ဝါ များ မ ချ ဘဲ တစ် တိုက် လုံး တရား အားထုတ် ခိုင်း တော်မူ၏ ။ “ တရား အား မ ထုတ် လိုသော ပုဂ္ဂိုလ်များ ၊ စာသင် လို တဲ့ ပုဂ္ဂိုလ်များ အခြား စာသင်တိုက် များသို့ ပြောင်းရွှေ့ ကြ ” ဟု ပင် ညွှန်ကြား ၍ တိုက် တွင်း သံဃာများ အား ဝိပဿနာ တရား ကို သာ အခါ အားလျော်စွာ ဟောကြား ဆုံး မ တော် မူ သည် ။ ဆရာတော် ကား သိ တတ်သော အချိန်မှစ၍ ဗုဒ္ဓ ဝေ ယျာ ဝစ္စ ၊ အာစရိယ ဝေ ယျာ ဝစ္စ နှင့် အလွန် ဆောင် ကြီး တော်မူ၏ လေး ။ သော “ မိခင် သ နွား ဗြဟ္မ မ စာ သည် ရီ ( မိမိ သီတင်းသုံး လည်း မြက် ဖော် ) ကို သံဃ စား ရင်း ဝေ သားငယ် ယျာ ဝစ္စ များကို ကိုလည်း လို တစ်ဖက်က လေ သေ နှုန်း စောင့် နေ လျက် ရှောက် က သီတင်းသုံး သကဲ့သို့ သောတာပန် ဖော် ဝတ် ကိုလည်း ပုဂ္ဂိုလ် လည်း ဖြ ည့် ဆည်း မိမိ တရား မြဲ ဖြစ်သည် ကို အားတက်သရော ” ဟု ( မူလ ပဏ္ဏာ ကျင့် ကြံ သ - ကော သမ္မိ ယ သုတ် လာ ) သောတာပန် ဓမ္မတာ ခုနစ် ပါး နှင့် ရှေး မ ဆွ က ပင် ညီညွတ် လှ ပေ ၏ ။ သီတင်း ငယ်များ အား သံဝေဂ ဖြစ်ဖွယ် ၊ အား ကျ ဖွယ် များကို ညွှန် ပြ ၍လည်း ကောင်း ၊ သိ တင်း နေ မ အကြိမ်