## PAGE 496 ဓမ္မာစရိယ ဦး ဌေး လှိုင် ၄၄၀ နှင့် သီလ အလောင်းတော် ကို လဲ နိုင်သော အသိအမြင် ကြီး များ၏ ကျင့် မျိုး ရှိ နည်း သည့် ကျင့် စစ်မှန်သော ဟန် တိရစ္ဆာန် ဆု ကြီး ပင် ပန် များလည်း ဖြစ်သော်လည်း ရှိ နိုင်သည် အသက် ပင် ဖြစ်ပါ၏ ကိုယ့် ။ သို့ရာတွင် ဟာ နှင့် ကိုယ် အစစ်အမှန် ပတ် မိ နေသော ကား အလွန် အ မွှေ ဓာတ် ရှားပါး တို့၏ ပေ သဘော လိမ့် မည် ။ ကား သိဒ္ဓ မြင် ခဲ လေ စွာ ။ ဆင်း ကြွ ဆု လာ ကြီး စဉ် ပန် ဘုရား လို စိတ်လည်း ဆု မ ပန် မြဲ သူ မြံ ဟူ၍ သော မရှိ အ ဆိုသည် ရာ မဟုတ် ။ ။ ထို မြတ်စွာဘုရား မိမိတို့ ပန် သော တာဝတိံသာ ဆု သည်လည်း မှ ဘဝသံသရာ နှင့် ချီ ၍ မ ဆိုထား ဘိ ၊ တစ်ဘဝ မဟာဂန္ဓာရုံဆရာတော် အတွင်း၌ ပင် မ မြဲ အခန်း တတ် ကိုလည်း ချေ ။ လက်ရှိ ကြည့် အ ခွင့် ပါ ဦး ကောင်း ။ ) ကြီးကို လက်မ လွတ် ကြ စေ ရာ ။ ( သတိပဌာန် အမွေခံ ကိုယ်တော် ကလေး သာသနာ ၁၂၉၃- ဝင် ၌ ခုနှစ် သတိပဋ္ဌာန် ၊ တပေါင်းလဆန်း ကဏ္ဍ သစ် ဖွ ငါး င့် လှစ် ရက် လိုက်သော ။ ထိုနေ့ နေ့ ကား ကြီး မြန်မာနိုင်ငံ ဖြစ်၏ ။ သတိပဋ္ဌာန် ပဋိ ပတ္တိ အမွေခံ သပိတ် မည့် ကို လွယ် ကိုယ်တော် သား ရေ နယ် ကလေး အ ခင်း တစ်ပါး ပခုံး တင် ဇေ လျက် တ ဝန် ဣ ကျောင်း ရ စွာ ဝင်လာ ဘက် ဆီသို့ ၏ ။ ပြာသိုလ ထီး ဖိနပ်မပါ ပြည့် ကျော် ၊ ၁၃- ရက်နေ့က ပင် မော်လမြိုင် တောင် ဝိုင်း ကလေး ကျောင်းတိုက်မှ ဦး တေ ဇ ဝန္တ ခေါ် ရဟန်း သူ ခြောက် ကား ဝါ ရ ( အဖော် ထိုခေတ်က တစ်ပါး အလွန် နှင့် အတူ ရှားပါး ထွက်လာ လှသော ခဲ့ ) ၏ ။ ဓမ္မာစရိယဘွဲ့ရ ရှစ် ဝါ ရ စာ ချ တုန်း လှ ည့် လည် ကြီး ကလေး စုံစမ်း ဦး ၊ လက်တွေ့ သော ဘ န စမ်း တည်း ရင်း ။ သထုံ နှစ်လ ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ ခန့် ကြာ သွား၍ ကမ္မဋ္ဌာန်း ယခု မှ ပင် ဌာနများကို မူလ မှန်း ခြေလျင် ထား ရင်း ဇေ ရောက်နေ တ ဝန် ဆရာတော် နှင့် ၏ ။ ဥ ပတိ ထံ ရောက် ဿ နှင့် ရ ခြင်းဖြစ်သည် ကော လိ တ တို့ ။ တရား အဖော် ရှာ ဦး ခဲ့ရသည် တေ ဇ ဝန္တ ကို ကား သတိရ လမ်း စေ ခွဲ၍ တော့သည် အ လျင် ။ စ သည် ၌ ဆရာတော် ဝင်ရောက် ထံ ကာ သေချာ သုသာန် တိ ဓုတင် ကျ ဦး ဆောင် တည် လာခဲ့ ခြင်း ရ စ ပြီးမှ သည် ဘုန်းကြီး ဖြင့် ဘုရားဖူး ဦး အုန်း လို လို ခိုင် ဟို ကမ္မဋ္ဌာန်း ဝင် သည် ထွက် ဌာန ၊ အဖော် တရား နှင့် လည်း ခွဲ လျက် အား ရက် ပျော့ ၊ ၍ လ ၊ သွား ဖ င့် နွှဲ လေ အောင် တော့သည် အချိန်ဆွဲ ။ မိမိ လမ်း ဆရာ ဖဲ့ ရန် သည် ဆော် ရှိ နှင့် ဖန် ပြီး သည့် ။ မိမိ အကြောင်း လုပ် ရ မည့် တာဝန် စာ လည်း ချ ဘုန်းကြီး ရှိ နှင့် ပြီး ။ ကလေး မိမိကိုယ်တိုင် ဦး သော ဘ ဆည်း န ၏ ဇာတိ ပူး ခဲ့ရ ဌာန ပြီး ကလည်း ဘူမိနက်သန် မှန် လှ ၏ ။ ရွာ အရိုး ဝင်ပေါက် ဓာတ် စေ မှ လှမ်း တီ ကြီးကို မျှော် ကြည့် ထီး ထီး လိုက် ကြီး လျှင် မြင်နေ ပဋိ ပတ္တိ ရ၏ သာသနာ ။ ထို ဆရာတော်မှ ဝင် အ ကျော် သီး ဆင်းသက်လာ လုံး ဆရာတော်၏ သည့် မဟာ ဗိုလ် စ သော တော ရ ဆရာတော်ကြီးများ ကလည်း အဆက်မပြတ် ရွာ နှင့် မ လှမ်း မ ကမ်း ၌ ရှိ တော် မူ ယခု နေ ခဲ့ကြသည် ဇေ တ ဝန် ။ ဆရာတော်ကြီး လည်း ထို အပ္ပမာဒ သိုက် ကို လွှဲပြောင်း လက်ခံ ကာ နဝမ အကြိမ် ## PAGE 497 သတိပဋ္ဌာန် လမ်း ဖွ င့်၍ တော ရှင်း နှင့် ရသော . အာဇာနည် ကြီး ပင် တည်း ။ ဦး သော ဘ န ၏ ဇာတိ ဌာန ဘဝ ပတ်ဝန်းကျင် နှင့် တရား ရှာ ထွက်လာသော ခရီး စဉ်မှာ စိတ်ဝင်စားဖွယ် ကောင်း လှ ပါ ပေ ၏ ။ သုဝဏ္ဏ ဘုံ သထုံ န ဂ ရ သာသနာ့ အောင်မြေ ၌ အခြေစိုက် ဆုံ စည်း ရန် ဆော် ကျေ ပွန် ဖန် ခဲ့ လေပြီ သော ကံကြမ္မာ၏ ။ ( တရား တာဝန် ဝါသနာ သည် ပါ လှ တပေါင်းလဆန်း ၍ မတော်တဆ ငါး ဆုံ ရက်နေ့ စည်း ရခြင်း အ ရောက် မဟုတ်ပါ ပြီး မြောက် ချေ ။ ယောဂီ တို့ စဉ်း စား ရန် ကမ္မ ဿ က တာ ဉာဏ် ၊ ပုဗ္ဗေ စ အရင်း ခံ ကို သိသာရန် ထောက်ပြ ခြင်း မျှသာ ။ ) ဆရာတော် ကလည်း ဦး သော ဘ န အား အပန်းဖြေ နား နေ စေပြီး ညနေ ခုနစ် နာရီ ခန့် တွင် စတင်၍ တရား ပြပေး တော်မူ၏ ။ “ သဘော ဘိက္ခု ပ ရိဗ္ဗ ဇေ ” အစချီသော နေတ္တိ ပါဠိတော် ကို တစ်လုံး ချင်း ရွတ် ပြ တော် မူ ကာ အ ပို များစွာ မပါဘဲ ဦး စွာ မြန်မာ ပြန်၍ ဟော ပြ တော်မူ၏ ။ ဦး သော ဘ န ကား မိမိ လေ့လာ ထား ပြီးသော သတိပဋ္ဌာန် ပါဠိ တော်ကြီး ကို ပင် ခြုံ ၍ အရှင် မဟာ ကစ္စည်း ကိုးကား ဖွ င့် ဖော် သော နေတ္တိ ပါဠိ တော်ကြီး ကို နာ ကြား ရ ရာ အလွန် အရသာ တွေ့ သွား “ ယခု ၏ ။ ဆရာတော်ကြီး ဟော ပြ နေတာ စာ တွေ့ သဘော ၊ စာ ပြော ပြော နေခြင်း မဟုတ် ၊ လက်တွေ့ လုပ်ပြီးမှ ၊ ကျင့် သုံး ပြီးမှ ပြောနေတာ ပဲ ” ဟူသော , အံ သိ သည် မိမိ၏ ပါရမီ ဗီဇ နှင့် ဆရာတော်၏ အ သင်္ခ တ ဓာတ်အား ( ဓမ္မ ဓာတု ) ကို အလိုလို ခွဲခြား နားလည် သွား စေ ၏ ။ ပြော ရ သည့် ပါးစပ် နှင့် ကြား ရ သည့် နား သည် တရား ၏ အ တိမ် အနက် ( အ သင်္ခ တ ဓာတ်အား မည်မျှ ပါသည် , မ ပါသည် ) ကို သိသာ စေ လှ ပါ၏ ။ ဆရာ တ ပ ည့် မေး ကာ ဖြေ ကာ မှတ်စရာ စာ ချ ဘုန်းကြီး ကလေး ဦး သော ဘ န သည် တရား ယူပြီး သည့် အချိန်မှစ၍ “ လျောင်း , ထိုင် , ရုပ် ; သွား , စား ခြင်း ၊ သောက်ခြင်း ၊ ယို ခြင်း ၊ ပေါက် ခြင်း ၊ မြင် ခြင်း ၊ ကြား ခြင်း ၊ စဉ်း စား ခြင်း စ သော ရုပ် အမူအရာ စိတ် အမူအရာ များ အားလုံးကို ကြိုးစား ၍ ရှု မှတ် ရာ တစ်နေ့ တခြား စိတ်ဝင်စား ၍ လာ တော့သည် ။ ရက်အနည်းငယ် ရ သောအခါ “ ဒါဟာ ဝိပဿနာ ၏ အစပိုင်း အခြေခံ လောက်ပဲ ရှိ ဦး မယ် ။ နောက်ထပ် အဆင့် ဆင့် တက် ၍ ရှုပွားနည်း များကို လဲ ပေး လိမ့် ဦး မယ် ” ဟု ထင် စား မျှော် လင့် နေမိသည် ။ မိမိ သင်ယူ ခဲ့ရသော အံ့ ဘိ ဓမ္မာ စာ သဘော များ နှင့် စာ သမား အ ထင် ထင် နေခြင်း ဖြစ်၏ ။ ထို မျှ လောက် ဖြင့် တရားထူး ရမည် ကို မ ယုံကြည် နိုင်သေး ခြင်း ပင် တည်း ။ မကြာမီ ပင် “ တစ်ဆင့် တက် ၍ ရှု မှတ်ရန် မရှိ ။ ဤ သည် ပင် အ စ အလယ် အ ဆုံး ရှု မှတ် နည်း အကုန်လုံး ပါဝင်ပြီး ဖြစ်သည် ဟု ကောင်းစွာ သဘောပေါက် သွားသည် ။ ထို မိမိ အသိအမြင် ကို အတည်ပြုရန် ဆရာတော်အား လျှောက်ထား တင်ပြ ရာ ဆရာတော်ကြီး က - “ ဟုတ် ပေ တယ် ဦး သော ဘ န ၊ လူ သာမန် တွေကို မ ဆိုထား နဲ့ ၊ နတ် ဗြဟ္မာ တွေတောင် နဝမ အကြိမ် ## PAGE 498 ' ပေ ဋ သတ္တဝါ ကော ပ ဒေသ တို့၌ အဋ္ဌကထာ တစ်ချိန် ” သော ကို ကာလ စီရင် က တော် လက်ခံ မူ သည် မိ ။ ခဲ့သော ၁၂၈၆- ကြံစည် ခုနှစ်၌ ၊ ပြီး၏ ပြောဆို ။ ၊ ပြုမူ မှု ( ကံတရား ) များ တစ်ချိန်ချိန် ၌ အကျိုးတရား အဖြစ် ပေါ်လာ မြဲ ဖြစ်သည် ။ မည်မျှ သေး ငယ် ၍ အမှတ်မထင်သော အကြံအစည် ကလေး ပင် ဖြစ်စေ ကာ မူ ငုပ် ၍ ငုပ် ၍ သွားသော်လည်း ကံတရား တစ်နေ့နေ့ တို့၏ တွင် ဘွား အကျိုးပေး က နဲ အကောင်အထည် သည် ဆန်း ကြယ် ပေါ် ၏ ( ။ အကျိုးပေး အနု သ ယ ) လာ အ တတ်သည် ခံ ဓာတ် သို့ ။ ဆိုက် ထိ စွာ စူး ဝင် ခဲ့သော အကုသိုလ် အကြံ ဖြစ်လျှင် ၊ မနော ဒွါ ရ အာ သ ယ ဓာတ် ခံ သို့ ထိခိုက် အောင် စူး ဝင် ခဲ့သော ကုသိုလ် အကြံ ဖြစ်လျှင် ထိခိုက် စူး ဝင် ထင် ကျန်သော အရှိန် စိတ္တာနုပဿနာ အင်အား အလိုက် ဖြင့် ကောင်း တစ်ချိန်ချိန် ဆိုး နှစ် တန် တွင် အကျိုးပေး အကြံ ဟူသမျှ ကြ မြဲ ရှု ပင် မှတ် တည်း ၍ ရှု ။ မှတ် ထို့ကြောင့် ၍ ချည်း ပစ် နေကြ ရသည် ။ သတ္တဝါ တို့ က အကြံကောင်း ဟု ထင် ရ စေ ကာ မူ အဆိုး ဖြစ် တတ် လေ၏ ။ ၃၁- ဘုံ ၌ အ ကောင်း ဟူ၍ ရှား လှ ပေသည် ။ အရေးကြီးသော စိတ် တစ်လုံး စိတ် ဖြစ်ကာ ဆက်၍ မျှ ကို ဆိုပါ ပင် ဦး အလွန် အံ့ ။ မြတ်စွာဘုရားရှင် အကျိုးများ လှ ပြီ ဟု သည် ငါ စုန္ဒ ဟောသည် အား “ ” စုန္ဒ ၊ ဟု ကုသိုလ် မိန့် တော် တရား မူ ဖူး တို့၌ ၏ ။ ဓမ္မပဒ ကြောင်း ၌လည်း ( အကျိုးကို “ ကုသိုလ် မြင် ကို ဖြစ်စေ တော် မူ အကုသိုလ်ကို သည့် အတိုင်း ဖြစ်စေ ) ဟော “ နည်းနည်း တော် မူ ခဲ့ပြီ ကလေး ။ ” ဟု မ မှတ် ထင် သင့် ” မှန် လှ ပါ ပေ ၏ ။ အရှင် စူ ဠ ပန် ထေရ် သည် ရှင်ဘုရင် ဖြစ်စဉ် ဘဝတစ်ခု က မြို့ပြ လှ အဝတ် ည့် လည် ၌ ညစ် စဉ် ထေး န ဖူး ပေ မှ ချွေး ကျံ သွားသည် ထွက်၍ အဝတ် ကို ကြည့် ဖြင့် ၍ သုတ် စိတ် ရာ ၌ ခန္ဓာကိုယ် ညစ် ညူး ကာ အညစ်အကြေး အမှတ်မထင် အနိစ္စ ကြောင့် သညာ ဖြစ်ခဲ့ ဖူး ၏ ။ မ ပြော ပ လောက် ချေ ။ စူ ဠ ပန် ဘဝတွင် ထို အမှတ်မထင် မ ပြော ပ လောက် သော အကြောင်း စိတ် က “ ရ ဇော ဟ ရ ဏံ ' ကမ္မဋ္ဌာန်း တစ်ပုဒ် ဖြစ် လာ၍ အဘိ ဉာဉ် နှင့် တကွ ရဟန္တာ ဖြစ် တော် မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ မူ လာ ရ၏ မဋ္ဌ ။ ကုဏ္ဍ လီ သတို့သား ဘုရား ဆွမ်းခံကြွ လာသည် ကို သေ ခါနီး လျှပ်တစ်ပြက် မျှ မြင်လိုက် ခြေလှမ်း ရ ရုံ ဖြင့် တိုင်း နတ် ကြာပန်း သား ဖြစ်ရသည် ခံ ၍ တောင် ။ ညာ စံ ဖြစ် ခဲ့ရသော ပ ဒု မ ဒေဝီ လည်း ပစ္စေ က ဗုဒ္ဓါ ရာထူး အား ကျ ကြာပန်း ကာ တောတွင်း လှူ သော ၌ ဆင်းရဲ ကောင်းမှု စွာ နေ အကျိုး ခဲ့ရသည် ဖြစ်သည် မှာလည်း ။ ကြာပန်း မိဖုရား အ လှူ များ စဉ် က မနာလို “ အရှင်မြတ် ၍ မိဖုရား အား ကြာပန်း အသုံးဝင် မည် မဟုတ် ” ဟု ထင် ကာ ပြန်၍ ယူ လိုက်ပြီး မှ ပြန်လည် လှူ သော်လည်း “ အပရစေတနာ ထို့ကြောင့် ” တွ ကျေးဇူးရှင် န့် ဆုတ် သွားခဲ့ ဝေဘူဆရာတော်ဘုရားကြီး မိ သော “ လျှပ်တစ်ပြက် စိတ် က “ ကလေး၏ စိတ် ဖြစ်တိုင်း စွမ်းအင် မ ရှု ” မှတ် ပင် တည်း နိုင် လျှင် ။ နဝမ အကြိမ်