## PAGE 502 ဓမ္မာစရိယ ဦး ဌေး လှိုင် ၄၄၈ မ မ များ ငြင်း ခဲ့သည် သာ ချေ ကို ။ ထား၍ ထို့ကြောင့် လောလောဆယ် ကျမ်းပြု လိုသော အား ဖြင့် အာရုံ ရှု ပွား မှု လည်း အလုပ် ၃၁- ၌ အနုတ် ဘုံ ၌ လက္ခဏာ ငြိ တွယ် မှု ပြ ခဲ့ တစ်ခု သည်မှာ ပင် ဖြစ်၍ စိတ်ကူး အကြံ အာရုံ အတွေး တို့သည် သာသနာရေး ဟု ပင် ဆို ရ စေ ကာ ။ မူ “ ကောင်း ကား ကောင်း၏ မကောင်း ” ဖြစ် တတ်သည် ကို သင်ခန်းစာ ယူရန် ဖြစ်ပေ ၏ သစ်များကို မည်သို့ ထုတ်ဖော် ဖြစ်စေ ၊ လိုက်သည် ဆရာတော်သည် မှာ ကား စိတ်ဝင်စားဖွယ် ပရိယတ် နှင့် ရှိပါပေသည် စပ် ၍ နှံ ့ စပ် နက် ။ စာပေ ရှိုင်း သံ စွာ ယော အယူအဆ ဇဉ် လည်း ကြီးမား တော် မူ ပါ ပေ ၏ ။ ပို၍ အံ့ဖွယ် ကောင်းသည် မှာ ဆရာတော်၏ ဉာဏ် ကြီးခြင်း ပေ တည် .။ ရေး ရာ၌ ဆရာတော်သည် မ ရေး မီ ကတည်းက ပေ ထို ဋ ပါဠိတော် ကော ပ ဒေသ နှစ် နှင့် ကျမ်း မိလိန္ဒပဥှာ ကို နှုတ် ငုံ ရပြီး အဋ္ဌကထာ ဖြစ်နေ၏ ။ ကျမ်း အဋ္ဌကထာ ကြီးများ များ ကို ရေးပြီး ဆောင်ထား သော နိုင် အခါ လေသည် တွင်လည်း ။ လေး မိမိ - ငါးနှစ် ရေးသော နှုတ် ငုံ အဋ္ဌကထာ ဆောင်ပြီး များကို မှ ဖြုတ် ပါ လိုက် နေ ့ စဉ် ဖြ ည့် ရွတ် လိုက် အံ လုပ်ခဲ့ ၍ နှုတ် ၏ ငုံ ။ မိမိ ရေး သည့် ထို့ထက် စာ ပို၍ ကို အံ့ဖွယ် ရ ရန် မှာ ရှိသည် အခက် မှာ ဆုံး မြို့ ဖြစ်သည် လှ မြို့ ဆရာတော် ။ ဦး ဝါ သ ဝိန္ဒ သည် ၁၂၉၁- ခုနှစ် အ သထုံ ဘယ် သို့ ကြွ ကျင့် ရောက်၍ ဝတ် ထူး ဆရာ များ ရှိ တော့် လေ ဦး ထံ မည် ၌ နေစဉ် နည်း ” ဆရာတော်အား ဟု သိ လို ၍ လျှောက်ထား “ တရား ရှု ပွား ရာ ခြင်း ပိဋက မှ တစ်ပါး သုံးပုံ အ လှ ည့် ကျ ရွတ် ၍ နေ့စဉ် ဘုရား ဝတ် တက် ကြောင်း အ မိန့် ရှိသည်ဟု ဤစာရေးသူ အား • ပြောပြ ဖူး “ ၏ သမာဓိ ။ လူ ပရိ မသိသော ဘာ ဝိ တာ “ ပညာ တိပိဋကဓရ ၊ ပညာ ” ဆရာတော် ပရိ ဘာ ဝိ တော ပါ သမာဓိ ပေ ။ ” ဟု ဟော တော် မူ သည့် ` အတိုင်း သမာဓိ ထုံ မွှမ်း သော ဉာဏ် စွမ်း သည် အံ့မခန်း ဖြစ်ပါ ပေ ၏ ။ တစ်ချိန်က “ အရှင်ဘုရား ဘုရားရှင်အား ၊ ရံ ခါ ကြာ မြင့် သင်္ဂါရဝ စွာ ရွတ် လုလင် အံ ထားသော က - မန္တန် ( စာ ) များ ပင် အလိုလို မေ့ ပျောက် ကုန် ၏ ။ ရံ ခါ . ကြာ မြင့် စွာ မ ရွတ် အံ ဘဲ ထား သည့် မန္တန် ထိုအခါ ( စာ ) များ မြတ်စွာဘုရား ပင် အလိုလို က ရ “ နိ နေပါသည် ဝ ရ ဏ ( ။ အသိဉာဏ် အ ဘ ယ့် ကြောင့် အ ပိတ် ပါ နည်း အ ဆို ” ) ဟု ငါးပါး လျှောက်ထား ရှိနေ လျှင် ဖူးသည် မည် ။ သည့် အရာကို မျှ မှန်ကန်စွာ မသိနိုင် ၊ မ မြင်နိုင် ” ကြောင်း ဥပမာ ငါးမျိုး ဖြင့် ဟော ပြ တော်မူ၏ ။ ဉာဏ် စဉ် လဲ တက် စာ ကျက် လဲ ရ လို သမျှ ပြီး ၁ ။ အ ပိတ် ကာ အ ဆို့ မစ္ဆန္ဒ ) နီဝရဏ ရှိသူ သည် ( တစ်စုံတစ်ခု ရေ ခွက် ၌ နနွင်း ၌ လိုချင် စ သော တပ် မက် အရောင်များ နှစ်သက် ထည့် တွယ်တာ လျှင် မိမိ မှု မျက်နှာ ဗျာပါဒ ရိပ် ကို ကောင်းစွာ နီဝရဏ ( စိတ်ဆိုး မ မြင်ရတော့ စိတ်ပျက် သကဲ့သို့ အ ပိတ် အမှန် အ တ ဆို့ ) ကျ ရှိသူ မသိ သည် မ မြင်နိုင် ကျို ။ ချက် ၂ ။ သောအခါ ပွက် ပွက် ဆူ အ ခိုး ထ သော ရေ ခွက် ၌ မိမိ မျက်နှာ ရိပ် ကြည့် ရသကဲ့သို့ နဝမ အကြိမ် ## PAGE 503 ၃ ။ အမှန် တ ထိ ကျ န မိဒ္ဓ မသိ နိ ဝ မ ရ မြင်နိုင် ဏ ( ထိုင်း ။ မှိုင်း အိပ် ချင် မှု အ ပိတ် အ ဆို ) ရှိသူ သည် အ မှုန် အမှိုက် မှော် လွှမ်း နေသော ရေ ခွက် ၌ မိမိ မျက်နှာ ရိပ် ကြည့် ရသကဲ့သို့ အမှန် တ ကျ မသိ မမြင် နိုင်း ၊ ( ယောဂီ ၌ သွေးရိုးသားရိုး အိပ် ချင် ထိုင်း မှိုင်း မှု ရှိ သကဲ့သို့ ထူးထူးဆန်းဆန်း လည်း ရှိ တတ်သည် ။ ယင်း ကို မ သိ၍ အိပ် ချင် သည် ဆို ကာ အိပ် ပြီးလျှင် သမာဓိ ကျဆင်း ကြောင်း ကိုယ် နှုတ် စိတ် သောင်းကျန်းမှု များ ၊ အတွင်းအပြင် အ နှော င့် အယှက် များ ဝင်လာ တတ်သည် ။ လောက၌ အိပ် မွေ့ ချ၍ အခိုးခံရ စေသော အ တတ် များ ရှိ သကဲ့သို့ တည်း ။ အခြား နီဝရဏ များလည်း ထို့အတူ ပင် ။ ၄ ။ ဥဒ္ဓစ္စ ကုက္ကုစ္စ နီဝရဏ ( စိတ် ပျံ့ လွ င့် မှု ၊ နောင်တ ပူပန် မှု အ ပိတ် အ ဆို ) ရှိသူ သည် လေ တိုက်၍ လှိုင်း ဂယက် ထ နေသော ရေ ခွက် ၌ မိမိ မျက်နှာ ရိပ် ကြည့် ရ သကဲ့သို့ အမှန် တ ကျ မသိ မ မြင်နိုင် ။ ၅ ။ ဝိစိကိစ္ဆာ နိ ဝ ရ ဏ ( ရတနာ သုံ ပါး ၌ ချီ တုံ ချ တုံ မ - ယုံ မ ရဲ မ ဝေ ခွဲ မ ဆုံးဖြတ် အမှောင် နိုင် မှ အ ချထားသော ပိတ် အ ဆို့ ) ရေ ရှိသူ ခွက် သည် ၌ မိမိ ရွှံ့ မျက်နှာ နွံ ထ ၍ ရိပ် နောက် ကြည့် ကျု ရသကဲ့သို့ နေသော ရေ အမှန် ခွက် တ ၊ ကျ မသိ ၌ မ မြင်နိုင် ။ ( မဟာ ဝဂ္ဂ သံယုတ် နှင့် ပဉ္စင်္ဂုတ္တရ - သင်္ဂါရဝ သုတ် ။ ) ၏ ။ သမာဓိ တရား ရှု ကောင်း မှတ် နေ ၍ သူ ( ပညာ တို့၌ ကား သည် ထို နီဝရဏ သမာဓိ ငါးပါး အကြောင်း ကင်း ခံ ကွာ သ ဖြင့် နေ ) သ အသိဉာဏ် ဖြင့် သမာဓိ ပညာ ကောင်း များ တိုးပွားလာ အထိ ပါဝင် ကုန် လေသည် ၏ ။ အသိဉာဏ် ။ ထို့ကြောင့် ပညာ ဟူသည် ယောဂီ စာ သည် ကျက် ထို ၍ အ ရ ပိတ် လွယ် အ ခြင်း ဆို့ မှ အ အ စ ဆီး အ အ ရ တား ဟတ္တ ငါးမျိုး ဖိုလ် ဉာဏ် ကို အ ဝင် မ ခံရ “ ဆရာတော်သည် ပေ ။ ပိဋက သုံးပုံ နေ့စဉ် လှ ည့် ပတ် ရွတ် အံ ၍ ဘုရား ပူဇော် နေသည် ' ဆို ခြင်းမှာ တရား သဘောအရ မ ဖြစ်နိုင်သော အ ရာ မဟုတ်ချေ ။ ကြယ်တာရာ လ , နေ , တို့၏ အရောင် ကား အ ချင်း ခပ် သိမ်း ထွန်းလင်း လျက် သာ ရှိသည် ။ ဆီး နှင်း မြူ တိမ် အ ပိတ် အ ဆို့ အနည်း အ များကို လိုက်၍ သာ အလင်းရောင် အနည်း အ များ ဖြစ် ရ၏ ။ ထင်း နှင့် ၊ ရေ တစ်ခု ၊ ဓာတ်ဆီ ပကတိ ၊ အင်အား ရေ နံ ၊ ဓာတ် ချင်း ခဲ ခြားနား ၊ ဘက်ထရီ သကဲ့သို့ ၊ လျှပ်စစ် အရောင် ဘတ် လည်း သီး ကွဲပြား စသည်တို့ ရ ပြန် သည် ၏ ။ ယောဂီ တစ်ခု တို့၌ နီဝရဏ ကင်း သလောက် ၊ အ သင်္ခ တ ( ဓမ္မ ဓာတု ) အင်အား သက်ဝင် သလောက် လင်း နိုင် ကြသည် ခက်ခက်ခဲခဲ ။ ကြံစည် ရွေး ထုတ် လာသော အ မေး ပုစ္ဆာ များကို တ မု ဟုတ် ချင်း ဖြေ 60 နိုင်အောင် လင်း သော သဗ္ဗညုတ ဉာဏ် အား ကို ခန့် မျှော် ကြည်ညို နိုင် ရာ ၏ ။ ( မဇ္ဈိမ - အဘယ ရာဇကုမာရ သုတ် ။ ) ယောဂီ ၏ သမာဓိ သည် သဗ္ဗညုတ ဉာဏ် အလင်း ကို ပေးသော သမာဓိ နှင့် ဘာ ဖြ ထဲ ပင် ဖြစ်သည် ။ ဝ မ အ ကြိ ## PAGE 504 ( အဋ္ဌကထာ တို ့၌ “ ဓမ္မ ဓာတု ' အ ရ သဗ္ဗညုတ ဉာဏ် စ သည် ကို ကောက် ပြ ၏ ။ ဥပစာ အ ရ ဆို သင့် သည် ။ စက္ကူ ၊ ဝါ ဂွမ်း စ သည် ကို မှန်ဘီလူး ဖြင့် နေရောင် ခံ ၍ လောင်ကျွမ်း စေ ရာ မှန်ဘီလူး ကား နေရောင် ၏ တစ်ဆင့် ခံ အကြောင်း မျှသာ ။ ဤ ဥပမာ အ ရ အ သင်္ခ တ ဓမ္မ ဓာတ် ( နိဗ္ဗာန် ) ၏ လောကီ ကုသိုလ် ၊ မဂ် ကုသိုလ်စိတ် တို့ အပေါ်၌ ( ခံနိုင်ရည် အင်အား အလိုက် ) အရှိန်အဝါ အင်အား များ သက်ရောက် ပုံ ကို နားလည် သ င့်၏ ။ ) ပရိယတ် ဆိုလိုသည်မှာ အ ရာ၌ စာ ကျက် “ ကမ္မဋ္ဌာန်း ၍ ရ လွယ် သမာဓိ ခြင်း ၊ ' မမေ့ သည် လွယ် ပဋိ ခြင်း ပတ် အနက် အ ရာ၌ အဓိပ္ပာယ် နိဗ္ဗာန် ရ လေးလေး စေ ရုံ မျှသာ ပင် မ ပင် က ၊ သိရှိနိုင် ခြင်း အကျိုး များကိုလည်း ရရှိ စေ သည်ဟု ဆိုလို ပါ၏ ။ ဤမျှ သာ လား ၊ မ က ပါ ။ အ “ ပုံ သီလ လိုက် ရှိသူ ရ လူတို့သည် နိုင်သည် ” ဟု ( အပ္ပမာဒ ဟော တော် လျှင် မူ အကြောင်းရင်း ရာ စီးပွားရှာ ရာ ရှိသော စသည်တို့ ) ဥစ္စာ ၌လည်း စည်းစိမ် သတိ ကို အစုလိုက် ၊ သမာဓိ . ရှိမှ ကြီး ပွား တိုးတက် ကြောင်း တိုက်ရိုက် ဟောကြား ဝန် ခံထား ၏ ။ ကမ္မဋ္ဌာန်း တရား သည် လောကီ လောကုတ္တရာ ကြီး ပွား မြင့်တက် လို သူ တိုင်း ၏ အားကိုးရာ လက်နက်ကြီး ပင် တည်း ။ ကျန်းမာ အသက်ရှည် ရေးအတွက် ကား ဗောဇ္ဈင်္ဂ ဘာဝနာ ဣဒ္ဓိ ပါ ဒ ဖြစ်၍ အထူး ပြော ဖွယ်ရာ မရှိ ။ လက်တွေ့ လည်း များ ကြ ပြီ ။ လို နေ ပါ မြတ်စွာဘုရား သေးသည် ' ဟု တရားတော် ဆို စရာ မရှိအောင် ၌ လောကီ အကြွင်းမဲ့ လောကုတ္တရာ ပြည့် ဝ စေ နိုင်သည် “ ဘယ်ဟာက ။ ယင်းသို့ လေး ဖြင့် သော အာမခံချက် လက်တွေ့ သဘော များကို မသိ ကြ သ ဖြင့် အချို့ က အိန္ဒိယ ယောဂီ ကျင့် စဉ် များ ၊ ဂျပန် တို့၏ ဈင် သမထ များ ၊ အနောက်တိုင်း စိတ် လေ့ ကျင့် ခန်း များကို အ ဆန်း တ ကြယ် မှတ် ထင် လေ့ ကျင့် မှား နေကြ ရှာ ၏ ။ အဘိ ညာဉ် ခြောက်ပါး မှ အ စ တစ်လောကလုံး ဒိုး ယို ပေါက် မြင်နိုင် သိ နိုင်သော သဗ္ဗညုတ ဉာဏ်တော် အထိ ပြီး မြောက် စေ နိုင်သော တရား သမာဓိ ကား လူသားတို့ အ လို ရှိသမျှ ဘာမဆို ပြည့် ဝ စေ နိုင်သည် ချည်း သာ ။ အကောင်းဆုံး ကို ရယူ နိုင်ကြပါစေ ။ အနီးကပ် အ လေ့ အ ထ နှင့် အံ့ဖွယ်များ ဆရာ တော့် အ ပါး ၌ အနီးကပ် နေထိုင် ပြုစု ကြသော ရဟန်းရှင် လူတို့၏ ပြောကြားချက်အရ ဆရာတော်၏ အလေ့အထများ ကို ဖော်ပြ လို ပါ သေး ၏ ။ အစားအသောက် နှင့် စပ် ၍ ဆရာတော်သည် ခပ် ရွယ် ရွယ် က ကြက်သား ဘုဉ်း ပေး လျှင် ကြက်သားဟင်း ချည်း သုံး နှစ်တိတိ ဘုဉ်း ပေး၏ ။ ဝက်သား စ သည် ဘုဉ်း ပေး လျှင်လည်း ထို စ နည်း သည် ။ ဖြင့် ဆွမ်း စကား ၊ ကွမ်း ရှာ ၍ ကပ် လျှောက် သော လျှင် ဒကာ “ စား ဒကာမ နေ များ ကျ မို့ က စား “ ဘုဉ်း ရတာပဲ ပေးလို့ ” ဟု ကောင်း သာ ဖြေ တော်မူ၏ ပါ ရဲ့ လား ။ ” အခြား ထွေထွေ လာ လာ မေး လျှင်လည်း မ ဖြေ ၊ ဆိတ် ဆိတ် နေ တော်မူ၏ ။ ဆွမ်း စား အ ပြီး န ပ မ အကြိမ်