## TRANG 154

Ngài phải nhắm nghiền hai mắt, cắn răng ngồi chịu đựng. Hễ khi nào chánh niệm khởi lên, Ngài lại hướng tâm vào những đề mục quán tưởng về sự kinh động (saṁvega) và sự bất tịnh (asubha). Bất chợt, câu chuyện về đạo sĩ trẻ Isisinga hiện ra trong tâm trí, Ngài tự trấn an mình: "Ta là đệ tử của Đức Thế Tôn, đã ngoài 60 tuổi và cái chết đã cận kề". Chốc chốc, tiếng rên rỉ của người phụ nữ lại vang lên. Thiền sư không hỏi han bất cứ điều gì, Ngài chỉ giữ tâm xả (upekkhā) mà an trú.

Tiếng chuông gió từ bảo tháp Taungphila luôn văng vẳng bên tai Ngài. Thỉnh thoảng, tiếng vỗ cánh bay đi trong hoảng hốt của lũ chim bồ câu rừng như đang phác họa lên một kiếp sống đầy rẫy bất an. Dưới ánh trăng thanh, tiếng chim đêm vui đùa vô tư lự nghe thật êm đềm. Ngài lại nghe thấy tiếng sủa và tiếng chạy tán loạn của loài chó rừng và bầy hươu nai vì sợ hãi trước mối hiểm nguy từ loài báo dữ. "Nếu có bị hổ vồ chết thì cũng chỉ là một kiếp thân này mà thôi", Ngài hướng tâm suy xét như vậy.

Với người có tiêu hóa tốt, mọi đồ ăn thức uống đều trở thành sức mạnh. Với bậc hữu trí hữu niệm, mọi cảnh trần gặp phải đều là giáo pháp.

Trời dần về sáng, tinh thần của Thiền sư càng thêm phấn chấn. Ngài đã nghe thấy tiếng chuông đá từ bảo tháp Punnyashin vang lên trầm mặc từ phía xa.

"Trời ơi, xin Thiền sư cứu con với, con chết mất thôi!" Trước tiếng kêu cứu đó, Thiền sư hỏi:

"Này thí chủ, lại có chuyện gì nữa vậy?" Ngài vừa hỏi vừa cầm lấy chiếc đèn dầu bước đến gần, thấy người phụ nữ đang run cầm cập với vẻ mặt bệnh hoạn. "A-di-đà Phật (Buddha, Buddha)", Ngài lẩm bẩm rồi quay mặt đi chỗ khác:

"Ta chẳng có thuốc men gì cả. Trời sắp sáng rồi, hãy nhẫn nại và hướng tâm về Đức Phật đi." Cô ta dường như định lao tới ôm chặt lấy bắp chân Ngài. Ngay lúc ấy, Ngài nảy ra một ý định, liền đi lấy con dao nhỏ vốn dùng để gọt tăm cắm trên vách chùa. Rồi Ngài tự rạch vào bắp chân mình. Dòng máu tươi tuôn ra xối xả.

Người phụ nữ vốn đã sợ hãi từ lúc Ngài cầm dao, giờ thấy cảnh máu chảy thì vô cùng kinh hãi và bàng hoàng.

"Cúi xin Ngài tha lỗi cho con, con đã sai rồi!" Cô ta phủ phục đảnh lễ Ngài. Chẳng bao lâu sau, trời sáng rõ, người phụ nữ lẳng lặng rời đi. Ngay khi cô ta vừa đi khỏi, từ đằng xa lại vang lên những tiếng người xôn xao chưa từng nghe thấy trước đây. Một lúc sau, những âm thanh đó im bặt.

Mọi chuyện diễn ra thật kỳ lạ và ly kỳ ngoài sức tưởng tượng. Căn nguyên là vì có một số vị quan tâu với nhà vua rằng nạn hạn hán xảy ra là do giới đức của Thiền sư Taungphila quá tinh nghiêm.

## TRANG 155

Ban đầu nhà vua chưa tin, nhưng các vị quan lại dẫn chứng câu chuyện tiền thân Alinika (Alinnakara Jātaka), kể rằng vì đạo sĩ Isisinga tu hành khổ hạnh quá kiên trì khiến vương quốc Kāsī bị hạn hán suốt ba năm, đến mức Thiên chủ Sakka cũng phải bảo công chúa Alinika của vua Bārāṇasī đi phá hỏng đạo hạnh của đạo sĩ. Cuối cùng nhà vua cũng tin theo và sai một vị công chúa có nhan sắc diễm lệ phối hợp cùng quân lính đi thực thi kế hoạch. Chuyện nghịch lý như vậy vẫn thường xảy ra trong cõi đời là lẽ tự nhiên.

Vị công chúa cũng phải tâu với vua rằng: "Con đã làm theo lời dạy, đã dùng nhan sắc cám dỗ và phá hỏng giới hạnh của Thiền sư Taungphila rồi" để tránh khỏi bị tội. Những loại tin đồn thất thiệt như thế này thường lan đi rất nhanh mà chẳng tốn một xu quảng cáo. Người tin thì tin, người không tin thì vẫn chẳng tin. Khi đó, nhà vua cùng tùy tùng kéo đến vờ như muốn làm phước. Ngài chỉ ra bắp chân vẫn còn quấn băng vải rách, rồi cầm lấy con dao nhỏ mà tuyên thệ:

"Nếu giới đức của ta bị hoen ố, xin cho con dao này khi ném xuống nước sẽ bị chìm ngay lập tức. Nếu giới hạnh của ta vẫn thanh tịnh, xin cho nó được nổi lên và bơi lội trên nước." Thiền sư đã thực hiện lời thề (Sacca-adhiṭṭhāna) ngay tại hồ nước Taungphila. Con dao sau khi ném xuống đã lướt đi và bơi lội tung tăng trên mặt nước như một chú cá. Thiền sư viên tịch vào năm 1012 (Miến lịch), hưởng thọ 72 tuổi.

Đến tận ngày nay, tại khu tu viện rừng đó vẫn còn hồ nước mang tên "Hồ Dao Bơi". Năm 1228, bà hoàng hậu Sein Tone (vợ vua Mindon) đã cho trùng tu hồ nước cũ này và có dựng bia đá ghi lại sự việc mà chính tác giả đã tận mắt sao chép được. Tại tu viện Taungphila, người ta vẫn còn thấy hai dấu chân Phật (Buddhapāda) mô phỏng từ thời đó đang nằm lộ thiên giữa rừng.

Trong phần kết của bộ luận **Vinayālaṅkāra Ṭīkā**, Thiền sư đã phát nguyện chứng đắc đạo quả **Chánh Biến Tri (Sammāsambuddha)** và nguyện sau khi thác sinh làm vị thăng thiên (Rukkha-deva) tại núi Gandhamādana để tiếp tục hỗ trợ các vị minh quân hộ trì Phật pháp.

(Dựa trên lịch sử truyền thừa và tư liệu về vùng núi Sagaing do cụ U Ba Tin viết năm 1297, tôi đã biên soạn lại theo lối văn phong hiện đại nhưng vẫn giữ nguyên cốt truyện gốc cho quý độc giả dễ theo dõi – Tác giả).

Hết phần thứ nhất.

## TRANG 156