## TRANG 79

# Sayadaw Webu

Dòng sông Pháp hành (Paṭipatti) của bậc Ân sư tôn kính **Sayadaw Webu** tựa như một đại lưu chảy xiết nhưng tĩnh lặng, sóng yên biển lặng đến mức người ta khó lòng nhận thấy sức mạnh vĩ đại ẩn chứa bên trong. Ngài không cố ý xây dựng những con đập ngăn nước; dòng sông ấy vốn là một lộ trình tự nhiên, hùng vĩ và kiên cố, nhưng vì quá đỗi bình lặng nên ít ai có thể thấy được sự vững chãi đáng tin cậy của nó. Tiếng nước chảy cũng thật êm dịu, và chính sự tĩnh lặng ấy lại là minh chứng cho một nguồn nội lực thâm hậu.

Thật khó để diễn tả hết năng lực thuyết Pháp của Ngài, bởi đó không phải là thứ có thể chỉ ra cụ thể bằng những số trang hay thư mục, khiến người viết cảm thấy thật dè dặt khi muốn trình bày.

Chỉ những ai có mắt mới có thể thấy, chỉ những ai có tai mới có thể nghe. Những giáo pháp căn bản như Giới hạnh (Sīla) đã nêu chính là nền tảng giúp Định tâm (Samādhi) phát sinh một cách không chướng ngại, và chính Định tâm ấy mới có thể giúp hành giả xuyên thấu để đạt đến tri kiến đúng đắn. Do đó, chính những pháp căn bản như Giới (Sīla) là đôi mắt, là đôi tai để người ta có thể thấy và nghe được chân lý.

Phác họa sơ lược về hành trạng của Ngài: Sayadaw luân phiên trú ngụ khoảng bốn tháng tại mỗi nơi trong ba trụ điểm: Thiền viện Webu (Kyaukse), Thiền viện Aung Myay (Shwebo), và Thiền viện Ingyinpin tại quê hương Ngài, cách phía bắc thị trấn Khin-U tám dặm. Ngài thường nhập hạ tại Kyaukse. Nhìn vào những công trình kiến trúc trang nghiêm tại cả ba nơi Ngài trú ngụ, cùng với dòng người tấp nập đến đảnh lễ, chiêm bái, ta có thể cảm nhận được đức hạnh "A-hu-ney-ya Pa-hu-ney-ya" (Xứng đáng được cúng dường, xứng đáng được tiếp đón) và cảm thấy tôn kính như thể đang được diện kiến Đức Phật thuở sinh thời.

Thông thường, Sayadaw thuyết Pháp mỗi ngày hai lần, sáng và tối. Trong khoảng 10 đến 15 phút đầu, Ngài thường giảng tóm tắt các nguyên tắc cốt lõi mà hành giả cần hiểu và thực hành, giống như lời hồi hướng nước (Yei-set-cha). Giọng của Ngài rất nhẹ nhàng, nên những người chưa quen nghe có thể cảm thấy thiếu tập trung. Tuy nhiên, những lời tóm lược (Ud-de-sa), những danh mục (Mātikā) đó lại cực kỳ quan trọng và mang ý nghĩa vô cùng sâu sắc.

Trong những lời hồi hướng, Ngài bao quát toàn bộ các tâm thế căn bản mà người làm phước (Dāna) cần có. Tương tự như vậy, trong phần Mātikā đầu bài giảng, Ngài nêu ra các điểm trọng yếu cho hành giả như sau:

## TRANG 80

### Những điểm trọng yếu cho hành giả

1. Nếu có Giới (Sīla), mọi nguyện ước chân chính đều có thể thành tựu; vì vậy hãy nỗ lực vuông tròn Giới hạnh.

2. Sự an lạc trong 31 cõi không cần phải đặc biệt cầu nguyện, vì nó sẽ tự tìm đến như một quả báo tất yếu khó tránh khỏi; do đó chỉ nên hướng tâm nguyện cầu quả vị Giác ngộ như Thinh Văn Bồ-đề (Sāvaka-bodhi).

3. Những thiện sự giúp duy trì Giáo pháp (Sāsana) chính là đôi chân dẫn lối đến Niết-bàn (**Caraṇa** - Hạnh), hãy cố gắng thực hiện trong khả năng của mình.

4. Khi bố thí, cần giữ tâm trong sạch, cung kính, đích thân dâng cúng đối với cả tịnh vật và đối tượng thọ nhận.

5. Phải vâng giữ lời dạy của đức Phật và bậc Thầy một cách tuyệt đối, không để rơi rụng dù chỉ một lời (**Sovacassatā** - Thiện ngôn/Dễ dạy).

6. Việc có mặt tại buổi thuyết Pháp này chính là minh chứng cho một người "có Ba-la-mật". Thời điểm và kiếp sống tốt đẹp hiện tại không khác gì thời đức Phật. Những gì các bậc xuất gia và cư sĩ thời đức Phật đạt được, chúng ta cũng có thể đạt được; không có điều gì là không thể nếu ta có ước nguyện. Thậm chí kết quả nhận được còn nhiều hơn cả những gì ta hằng mong đợi, vì vậy hãy nỗ lực tinh tấn (Viriya) noi theo gương hạnh của các bậc tiền bối.

7. Những gì chúng ta học và ghi nhớ thì nhiều vô kể, nói không hết. Tuy vậy, điều quan trọng nhất là chọn lấy một pháp môn mình thích và thực hành một cách kiên định, chuyên tâm với sự tinh tấn dõng mãnh. Hơi thở ra - hơi thở vào luôn hiện hữu từ khi sinh ra cho đến lúc chết, là thứ ai cũng dễ dàng nhận biết; hãy chỉ việc hay biết sự xúc chạm của hơi thở tại đầu mũi mỗi khi hít vào - thở ra. Hãy làm ngay bây giờ, lửa phiền não sẽ tắt ngay bây giờ, và đạt được sự an lạc ngay hiện tại (**Akāliko** - Pháp không có thời gian).

8. Việc duy trì sự tỉnh giác như vậy sẽ giúp thân và khẩu không còn phóng túng (**Adhisīla** - Tăng thượng Giới), tâm không còn loạn động (**Adhicitta** - Tăng thượng Tâm). Khi đó, hành giả sẽ thấy rõ "chỉ có Danh và Sắc" thông qua sự vận động, sinh diệt không ngừng từ đầu mũi đến toàn bộ thân thể (**Adhipaññā** - Tăng thượng Tuệ).

Như vậy, Tam học (Sikkhā) đã được thu nhiếp. Tám chi Thánh đạo (Bát Chánh Đạo) bắt đầu từ Chánh kiến cũng được bao hàm. 37 Phẩm Trợ Đạo (Bodhipakkhiya-dhamma) như Tứ Niệm Xứ cũng đã được thực hành. Việc thực hành Anapanasati (Niệm hơi thở) đã thâu tóm trọn vẹn cả Tam Tạng kinh điển; vì vậy đừng làm những chuyện vụn vặt tản mạn, bởi càng suy tư, tưởng tượng thì càng dễ sai lầm.

9. Ngay cả khi đang múc nước, nấu cơm cũng có thể hành thiền; như vậy một lúc có thể hoàn thành cả hai công việc.

Có thể hành thiền trong bất kỳ tư thế (Oai nghi) nào. Đừng nghĩ rằng "Sao ngồi thiền mãi mà chẳng thấy gì, chẳng được gì". Lợi ích có được trong một sát-na là không thể kể xiết, và nó sẽ tiến triển hơn sau mỗi ngày.

## TRANG 81

10. Giống như khi lợp mái nhà, nếu lợp kín thì mới che được mưa; hãy nỗ lực thực hành liên tục suốt 24 giờ không gián đoạn (không ngủ) (**Thực hành hạnh đầu đà Nekkhamma/Nisajja**). Nếu có thể duy trì liên tục trong 24 giờ, hành giả sẽ thấy được sự chuyển hóa rõ rệt.

11. Đừng mong cầu hay ham muốn bất kỳ điều gì, kể cả việc làm vua trong 31 cõi. Tất cả đều là Khổ (Dukkha).

12. Những gì ta thấy, những gì ta nghe quanh mình, tất cả đều là ân sư. Đừng vì tiếng ồn mà đổi chỗ. Ta thường dễ tự mãn rằng "Ta có sự tinh tấn và định tâm tốt". Những tiếng ồn ấy chính là bậc ân sư đang nhắc nhở: "Hãy tăng cường sự tinh tấn lên nữa đi". Hãy giữ lòng từ, nhẫn nại và tiếp tục hay biết.

13. Việc thực hiện bổn phận với cha mẹ, vợ con, cho đến việc dỗ dành trẻ nhỏ khi chúng khóc, tất cả đều là thiện sự thuộc về Giới (Sīla) và Hạnh (Caraṇa).

14. Nhờ vào việc thực hành Niệm hơi thở (Anapana) của bản thân, chính mình cùng với những người xung quanh, chư Thiên và Phạm thiên cũng sẽ nhận được lợi ích vô lượng.

### Kiến thức sách vở và Thực chứng hiện tại

Có khoảng ba loại văn phong Mātikā mà Sayadaw thường dùng để dạy, và khi tóm gọn lại, chúng ta sẽ thấy các điểm nêu trên.

Có những ngày Ngài thuyết Pháp bốn, năm lần. Lần nào Ngài cũng giảng những điểm căn bản này trước tiên. Nếu giảng mười lần, cả mười lần Ngài đều lặp lại như thế. Điều này cho thấy tầm quan trọng của chúng như thế nào. Trong kinh điển có rất nhiều điều cần biết, cần làm. Trước khi bước vào khóa thiền, những điều cần tránh, những điều cần thực hiện nhiều đến mức khiến người ta chẳng dám bắt đầu. Thật khó để nắm bắt được điểm cốt yếu.

Khi chúng ta nỗ lực đọc các kinh sách trong khả năng của mình, việc hiểu được "điều gì là quan trọng nhất" tưởng chừng như dễ nhưng thực ra lại rất khó. Người ta thường có xu hướng bỏ qua những điểm trọng yếu đầu tiên cần thực hiện vì cho rằng chúng không quan trọng. Những lời dạy nhằm khích lệ Đức tin (Saddhā) và Tinh tấn (Viriya), hay những câu chuyện tiền thân, thường bị xem là không phải cốt lõi nên không được chú tâm lắng nghe hay đọc kỹ.

Thay vào đó, người ta chỉ lo đọc về Năm triền cái, Năm chi Thiền, các tầng Tuệ, tiến trình đắc Đạo, Quả, Tứ Thánh Đế hay cách chứng ngộ Niết-bàn. Các sách về Vipassanā cũng ưu tiên viết về những điều này. Những người thuyết giảng cũng chỉ tập trung nói về "phần Đạo, phần Quả" thực thụ.