## PAGE 193 ၆။ ဘဒ္ဒန္တဝိစိတ္တသာရာဘိဝံသ တိပိဋကဓရ ဓမ္မဘဏ္ဍာဂါရိက(ဆဋ္ဌသံဂါ ယနာ အဒုတိယက သီးခြား စာပေ၀န်ဆောင်ဘွဲ့)၊ ၇။ ဆဋ္ဌသံဂီတိ(ဆဋ္ဌသံဂါယနာ)ဝိသဇ္ဇက၊ ဂ။ ဗုဒ္ဓသာသန မဟာဗုဒ္ဓဝင်ကျမ်းပြု။ သုတ်,ဝိနည်း အဘိဓမ္မာ ဆဋ္ဌသံဂါယနာမူတော် ပါဠိတော်စာအုပ် ဆိုက် ကြီး စာမျက်နှာပေါင်း -၆၉၅၀ကို အာဂုံနှုတ်တက် သဘာဝအချက်နှင့်တကွ ခဲရာခက်ဆစ်များကို အဝါးဝနိုင်နင်းတော်မူသဖြင့် ဆဋ္ဌသံဂါယနာ တင်သော အခါ ပါဠိ အဋ္ဌကထာ၊ ဋီကာစိစစ်ရေးနှင့် မေးသမျှ ဖြေဆိုရသော တာဝန်ကို ဆောင်တော်မူခဲ့ရ၏။ဆဋ္ဌသံဂါယနာအတွက် တာဝန်နှင့် ထွက်ပေါ်တော်မူလာ ရသော သံဂါယနာ ဖွားဘက်တော်ကြီး ဖြစ်တော်မူလေသည်။ ပါဠိတော် သံဂါယနာဘင်သောအခါ ပုစ္ဆက မဟာစည်ဆရာတော်ဘုရား ကြီးက မေးလေသမျှ ကမ္ဘာ့ ဗုဒ္ဓဘာသာခေါင်းဆောင်ကြီးများ အလယ်၌ မငြိ တွယ် မထွေးရှုပ်၊ မဆုတ်မဆိုင်း၊ အဇာနည်သိန္ဓောမြင်း စိုင်းသကဲ့သို့ သိုင်းဝိုင်း ချဲ့ထွင်၍ မြန်မာမှု အလင်္ကာဖြင့် သာယာခန့်ညားစွာ ကျမ်းစာအလွှတ် တတွတ် တွတ် ဖြေဆိုတော်မူရာ ကြားနာရသူမှန်သမျှ ကြက်သီးတဖြန်းဖြန်း ထခဲ့ရပေ၏။ အဋ္ဌကထာသံဂါယနာ တင်သောအခါတွင်ကား . အတွင်းသိ၊ အနီးကပ် ရှိတော်မူနေကြကော သံဃမထေရ်ကြီးများမှာ ပို၍ပင် အံ့ဩ ချီးကျူးခဲ့ကြရပြန် လေသည်။ အကြောင်းမှာ ပိဋကသုံးပုံ ပါဠိတော်များကိုသာမက အဋ္ဌကထာ ကျမ်းကြီးများကိုပင် (ဘယ်အချိန်က ကျက်ထားသည်မသိ) စာမကြည့်ပဲ ရွတ်ဆို ဖြေကြားနေသည်ကို အနီးကပ် တွေ့မြင်ကြရသောကြောင့်ပင် ဖြစ်လေသည်။ ဆရာတော်၏ဟောပြောချက်များသည် မြန်မာနိုင်ငံ ခေတ်အဆက်ဆက် ဟောပြောခဲ့ကြသော ဓမ္မကထိက အရှင်တို့၏ အစဉ်အလာ ဟောနည်း ပြောနည်း များကိုပင်(ဆင်သွားလျှင်လမ်းဖြစ်သည် ဆိုသကဲ့သို့) တခေတ် ပြောင်းပေးမှန်း မသိ ပေးတော်မူနိုင်ခဲ့လေပြီ။ တိမိလ,တိပိုင်္ဂလစသော ငါးကြီးများသည် သမုဒ္ဒရာ၌ ကျက်စားရမှသာ အားရကျေနပ်သည် ဆိုသကဲ့သို့ ဆရာတော်၏ တာဝန်နှင့် ယူလာရသော ပညာ ပညာပါရမီသည် ဆဋ္ဌသံဂါယနာနှင့်မှ လိုက်လျောညီထွေ ရှိလှပါပေ၏။ ပါဠိမတတ်ကျွမ်းသော တိုင်းသူပြည်သူ သာသနာ့ ကျေးဇူးရှင်ဒါယကာ ဒါယိကာမများအတွက်လည်း အနယ်နယ်အရပ်ရပ် ဒလစပ် (ရံခါတနေ့ ဆယ် ပွဲခန့်) ဟောပြောပေးတော်မူနေရသည့် ကြားက စာမျက်နှာပေါင်း ၅ ၁ ၆၃ မျက်နှာ၊၆-တွဲ၊ ဂ-အုပ်ရှိ ပိဋကသုံးပုံအနှစ်ချုပ် မဟာဗုဒ္ဓဝင်ကျမ်းကြီးကိုလည်း ရေးသားတော်မူခဲ့၏။ ## PAGE 194 ၁၅ဝ အာဇာနည်မိဘကမှ အာဇာနည်ကို မွေးဖွားလို ့ရ ဆရာတော်သည် စစ်ကိုင်း-မင်းကွန်းတောင်ရိုးရှိ ရဟန်းသာမဏေ သီလ ရှင်တို့ ဆွမ်းကွမ်း အခက်အခဲနှင့်ကြုံလာသဖြင့် ရဟန်း, သာမဏေ,သီလရှင်များ ဆွမ်းကွမ်းပြည့်စုံ၍ သာသနာ့ဝန်ကိုလည်း ဆောင်နိုင်စေ၊ တိုင်းသူပြည်သား ဒကာ ဒကာမများ သာသနာပြု ဒါနမြောက်၍ သီလ,သမာဓိ, ပညာ အသိဉာဏ်လည်း တိုးစေ ရည်ရွယ်ချက်ဖြင့် ထက်အောက်စုန်ဆန် ပြန်ချည်သွားချည်၊ မနေမနား တရားဓမ္မ ဟောပြောတော်မူ၍ ရသမျှ နဝကမ္မများကို ဘိုးဘွားရိပ်သာ၊ စာသင် ကျောင်း၊ အများသုံးမီးစက်၊ ရေစက်၊ လမ်းဖောက်လုပ်မှု စသော (သတ္တုဿဒ) လူမှုရေးဒါနများကိုလည်း ဖြည့်တော်မူ၏။ ဘဝတသက်တာလုံး ရုပ်ရောနာမ်ပါ သတ္တဝါအများအတွက် အနားမရှိ အားထုတ်တော်မူသော်လည်း အားရတော်မမူ၊ တိုင်းပြည်နှင့် သာသနာအတွက် မျိုးဆက်ချ ပွားတော်မူရန် လက်ရှိသံဃာ စာသင်သား-၁၀ဝ ခန့်ရှိ ဓမ္မနာဒ ကျောင်းတိုက်ကြီးတာဝန်အပြင် အဘိဓဇ မဟာရဋ္ဌဂုရု ကျေးဇူးရှင် မစိုးရိမ်ဆရာ တော်ဘုရားကြီး၏ ဆန္ဒတော်ကိုလည်း အလေးမူ ပူဇော်သောအားဖြင့် ၁၃၄ဝ ပြည့်နှစ်၊ ဝါဆိုလဆန်း ၅-ရက်နေ့မှစ၍ မင်းကွန်းတောင်ရိုး မိုးမိတ်စေတီတော် ကုန်းမြေ၌ တိပိဋက နိကာယ ကျောင်းတိုက်ကြီးကိုပင် ဖွင့်လှစ်တည်ထောင်၍ ပရိ ယတ္တိ ချပ်တော် မူလေသည်။ • တိပိဋက ဓရ ဆွမ်းဆန်တော် လစဉ် အစိုးရအလှူငွေ ၃၁၁-ကျပ်နှင့် အရပ်ရပ်အလှူငွေ ၁ ၅‘သိန်းခန့်ကို ဘဏ်၌ မတည်ငွေပင်စိုက်၍ တိပိဋက စာမေး ပွဲဖြေဆိုကြမည့် သာသနာ့အာနည်လောင်းလျာ အဆင့်မြင့်စာသင်သား တရာ နီးပါးတို့အား အာဖခံနည့်အရှင်မြတ်တို့နှင့် လျောက်ပတ် ထိုက်တန်သော နံနက် ဆွမ်း၊ နေ့ဆွမ်း အလုံအလောက် ကပ္ပိယကာရကဖြင့် အသင့် စီမံ ပေးတော်မူ၏။ တနေ့လုံး စာကျက် စာအံရသောဒုက္ခကို ခံနိုင်ရည်ရှိစေရန် ကိုယ်ချင်းစာအသိဖြင့် ဖျော်ရည်တကြိမ်၊ စတုမဓုတကြိမ် ဆက်ကပ်စေတော်မူသည်။ ယခုအခါ တိပိဋကဓရစာမေးပွဲကြီး၌ အောင်မြင်တော်မူကြသော သနာ့ အာဇာနည် ထက်ဝက်ခန့်မှာ ဆရာတော်၏ မိုးမိတ် တိပိဋက နိကာယ ကျောင်းတိုက်ကြီးမှ အရှင်မြတ်များ ဖြစ်နေပေပြီ။ ## PAGE 195 ဆရာတော်နှင့် တိပိဋကဓရ ခွဲ၍မရ ပရိယတ္တိသာသနာတော်အတွက် ဆရာတော်၏ လုံ လဝီရိယနှင့် ကြောင့်ကြ စိုက်မှုသည် ကြီးမားတော်မူလှပါပေ၏။ ပထမ ဆဋ္ဌသံဂါယနာအကြို ပိဋကအာဇာနည်များမွေးထုတ်ရန် ရည်ရွယ်ချက် ဖြင့် နိုင်ငံတော် အစိုးရနှင့် သာသနာ့ဝန်ဆောင် “ မထေရ်ကြီးများ တိုင်ပင်၍ တိပိဋကဓက စာမေးပွဲကြီးကို ၁၃၁၀-ပြည့်နှစ်က စတင်၍ကျင်းပခဲ့ရာ အကြိမ် ၆-ပါးဖြေသော်လည်း တပါးမျှ မအောင်။ဒုတိယအကြိမ် ၅-ပါးဖြေဆို ပြန်ရာ ဝိနယပိဋက အာဂုံပြန် ဂုဏ်ထူးဆောင် တပါးမျှသာ ထွက်ပေါ်ခဲ့သဖြင့် တာဝန်ရှိသောပုဂ္ဂိုလ်များအတွက် အထိုက်အလျောက် ကျေနပ်ဖွယ် ရှိရသော် လည်း ရည်ရွယ်ချက်မပြည့်မဝ ရှိနေခဲ့ကြရ၏။ အဘက်ဘက်က အဖျက်အဆီး အဟန့်အတားများလည်း ရှိခဲ့လေသည်။ (ပိဋကအာဂုံဆောင်သောခေတ် မဟုတ်တော့သယောင်၊ ပြည်သူ ့ဘဏ္ဍ ငွေ့များကို အလဟဿဖြုန်းသကဲ့သို့ အောင်မြင်သူမရှိပဲလျက် မလုပ်သင့်ကြောင်း ရပ်စဲပစ်ရန်ပင် သတင်းစာအချို့၌ ရေးသားလာကြ၏။ ) ဆရာတော်သည် ဆွမ်းရှင် ဒကာတို့၏ဆန္ဒ၊သာသနာတော်အတွက်အလွန် လိုအပ်သော ရည်ရွယ်ချက်ကြီး အကြောင်းတစုံတခုကြောင့် ပျက်ပြားသွားမည် ကို စိုးရိမ်လှသဖြင့် စာမေးပွဲစကတည်းက စာမေးပွဲကျင်းပရေး ဆရာတော်ကြီး များအပါးမှာနေ၍ ခဲတံချွန် စာအုပ်ရှာပေး စသော ဝေယျာဝစ္စများကို လုပ် အားပေးတော်မူခဲ့၏။ ထိုမျှဖြင့်လည်း ဆန္ဒမပြည့်ဝကြသဖြင့် မျက်နှာမကြည် မလင်ရှိနေကြသောအခါ တတိယအကြိမ် (၁၃၁၂-ခုနှစ်)ကစ၍ ကိုယ်တော်တိုင် ဝင်ရောက်ဖြေဆိုကာ သာလနာ့အပေါ်၌ တင်ရှိနေသော ဆွမ်းရှင် ဒကာ,ဒကာမ တို့၏ကြွေးကို ဆပ်ပေးတော်မူခဲ့သည်။ စင်စစ် တိပိဋကဓရ စာမေးပွဲကြီးကား ဆရာတော့်အတွက်ကြောင့်ပင် စီစဉ်ပေးရသကဲ့သို့ရှိ၍ ဆရာတော့်ကြောင့်ပင်လည်း ဆက်လက် ရှင်သန်ခဲ့ရသည် မည်လေရာ ဆရာတော်နှင့် တိပိဋကဓရသည် ခွဲခြား၍ပင် မရနိုင်တော့ပေ။ " “ဘုန်းကြီးက အလုပ်ကို များများလုပ်ပေမယ့် အခွင့်အရေးကိုတော့ နည်းနည်းပဲယူလိုပါတယ်” (သာဝကဆုကို ဆိုလိုသည်)ဟုပင်ကြေငြာ၍ ဘုရား . အလောင်းတော်ကြီးများ၏ လုံ့လဝီရိယကို သုံးတော်မူ၏။ တိုင်းပြည်နှင့် သာ သနာအတွက် ခန္ဓာကိုယ်ကို အလျော်အစားလုပ်ကာ လွန်စွာ ကြောင့်ကြစိုက် တော်မူ၏။