## PAGE 373 သီလကို အသက်ပေး၍ ကျင့်တော်မူကြသော မထေရ်ကြီးများ မဟာဝတ္တနီ ခေါ်သော တောအုပ်ကြီးတခုအတွင်း၌ အမည်မသိ မထေရ် တပါးကို ခိုးသားတို့သည်( မိမိတို့အကြောင်း အခြားသူတို့အားသွား၍မပြောကြား နိုင်ရန်)`နွယ်ငန်းများဖြင့်တုပ်နှောင်၍ လဲလျောင်းအိပ်နေစေကြ၏။ မထေရ်လည်း လျောင်းမြဲလျောင်းကာ ခုနစ်ရက်ပတ်လုံး ဝိပဿနာ တရား ကိုသာရှုပွားတော်မူနေ၏။(တုပ်နှောင်ထားသည်ကို ဖြေဖျက် ထွက်ပြေးသွားလျှင် ဝိနည်းတော်အရ တာဝန်မကင်းဟုလည်း သံသယ ရှိတော်မူဟန်တူလေသည်။) တရားရှုမှတ်ယင်းပင် အနာဂါမ် ဖြစ်တော်မူ၏။ ထိုတောအုပ် အတွင်းမှာပင် ကွယ်လွန်၍ ဗြဟ္မာ့ပြည်၌ ဖြစ်တော်မူလေသတတ်။ အခြား မထေရ်တပါးလည်း ထို့အတူပင် ခိုးသားတို့ ဆင်သမနွယ်ဖြင့် တုပ်နှောင်ပစ်လွှဲထားကြစဉ် တောမီးကြီး လောလာသော အခါ တုပ်နှောင် နွယ်ကိုမဖြတ်ပဲ ဝိပဿနာကိုသာ ရှုပွား၍နေတော်မူသဖြင့် ထိုနေရာ၌ ပင် သမသီသီ (ရဟန္တာလည်းဖြစ် အသက်လည်းသေရသော) ရဟန္တာ ဖြစ်တော် မူလေသည်။ [သမသီသီ ဟူသည် ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ဦးခေါင်း=သီသသဖွယ်ဖြစ်သော အသက်ဇီဝိတိန္ဒြေနှင့် ကိလေသာ၏ဦးခေါင်းသဖွယ်ဖြစ်သော အဝိဇ္ဇာ တို့ မရှေးမနှောင်း တပြိုင်နက် ချုပ်ငြိမ်းပြတ်ဆုံးသည်ကို “သမသီသီ” ဟု ခေါ်သည်။ အရပ်စကားအားဖြင့် သေချိန်နှင့် ရဟန္တာဖြစ်ချိန် အချိန်ကိုက်ဖြစ်သော ရဟန္တာမျိုးဟုဆိုလိုသည်။ သမသီသီ သုံးမျိုး လေးမျိုး အဓိပ္ပာယ် ကျမ်းဂန်တို့၌ရှု။ ဒီဃဘာဏက အဘယမထေရ်ကြီးသည် နောက်ပါတပည့်ငါးရာနှင့် ခရီး ကြွတော်မူရာ တောကြီးအတွင်း၌ ထိုမထေရ်၏ အလောင်းတော်ကို တွေ့မြင် ရလေရာ ရဟန္တာဖြစ်ကြောင်း အဘိညာဉ်ဖြင့် သိမြင်တော်မူ၍ မီးသင်္ဂြိုဟ်ကာ စေတီတည်ထား ကိုးကွယ်ခဲ့လေသည်။ ဤကား တီတီတူးငှက်မသည် အသက်ကို မငဲ့မထောက်ပဲ မိမိ၏ အဥကို စောင့်ရှောက်သကဲ့သို့ လည်းကောင်း၊ စမရီမည်သော သားကောင် (တိဗက် နွားတမျိုး)သည် မိမိ၏အမြီးဆံများ တစုံတရာနှင့် ငြိတွယ်နေလျှင် ရွှေ့သို့ဆက်၍ မသွား၊ အသက်ကိုသာလျှင် အသေခံ၍ မိမိအမြီးဆံကို စောင့်ရှောက်သကဲ့သို့ ## PAGE 374 ၃ ၃ ၁ လည်းကောင်း သီလကို အသက်နှင့်လဲ၍ စောင့်ရှောက်တော်မူကြပုံ ဖြစ်သည်။ (ဝိသုဒ္ဓိမဂ်-၁၊ ၃၄-၅။) ပါတိမောက္ခ ဝိသောဓေန္တော၊ အဝ ဇီဝိတံ ဇဟေ။ ပညတ္တံ လောကနာထေန၊ နဘိန္တေ သီလသံဝရံ။ ။ ပါတိမောက္ခ သံဝရသီလကို ဖြူစင်စေလိုလျှင် မိမိ၏အသက်ကိုပင် သော်လည်း စွန့်၍ကျင့်ရာ၏။ လူသုံးပါးတို့၏ အားထားကိုးကွယ်ရာ ဘုရားရှင် ပညတ်တော်မူအပ်သော သီလစောင့်စည်းမှုကို မကျူးလွန် မဖျက်ဆီးရာ။ နတ်စည်းစိမ်နှင့်မလဲနိုင်သောသီလ မထေရ်ကြီးတပါးသည်လည်း အသည်းအထန် မမာမကျန်း ဖြစ်နေရာ မိမိလက်ဖြင့်ယူ၍ အာဟာရကိုမျှ မသုံးဆောင်နိုင်။ မိမိ ကျင်ကြီးကျင်ငယ်၌သာ ကျွံနစ်ပေကျံကာ တပြောင်းပြန်ပြန် လူးလှိမ့်နေရ၏။ ထိုသို့ လူးလှိမ့်နေသောမထေရ်ကို ရဟန်းငယ်တပါးက မြင်ရ၍– " “ဪ… အသက်ရှင်နေရမှုအတွက် ကြောင့်ကြရခြင်း၊ အသက်ရှင်နေရ ခြင်းကား ဆင်းရဲလှပါတကား” ဟု ညည်းတွားပြောဆိုမိလေ၏။ ထိုအခါ မထေရ်က ရဟန်းငယ်အား “ငါ့ရှင်…၊ ငါယခုများသေသွားလျှင် နတ်စည်းစိမ်ရဖို့ရာ အလွန်သေ ချာတယ်။ ဘာမှ သံသယမဖြစ်ဘူး။ ဒါပေမယ့် ယခုလို မြင့်မြတ်တဲ့ရဟန်းသီလ ကို ပစ်ပယ်ထားခဲ့ရပြီးမှရမယ့် နတ်စည်းစိမ်ဟာ သိက္ခာချပြီး လူထွက်ရတာနဲ့အတူ တူပဲ။ (နတ်စည်းစိမ်လောက်နဲ့မလဲနိုင်ဘူး။ ဘဝတစုံတခုကို ရှဦးယူဦးမယ်ဆိုယင် ဒီမြင့်မြတ်တဲ့ ရဟန်းသီလကို စွန့်လွှတ်ခွဲခွာပြီး ဒီသီလကိုဖျက်ဆီးရတာနဲ့မထူးဘူး။ ဒါ့ကြောင့် ငါ့သီလကို ဘယ်ဘဝနှင့်မှ လဲပြီး မယူလိုဘူး)ဒီသီလကိုသာ ဖက်ပြီး သေတော့မယ်”ဟု မိန့်တော်မူလိုက်၏။ ယင်းသီလမျိုးကိုပင်လျှင် ငါ, ငါ့ဥစ္စာဟု တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် မှားယွင်းစွာ မသုံးသပ်အပ်သော၊ ထက်ဝန်းကျင် စင်ကြယ်ခြင်းရှိသော သီလ=အပရာမဋ္ဌသီလ ဟု ခေါ်၏။ လောကဝေါဟာရဖြင့်ဆိုရသော် ချမ်းသာကြွယ်ဝအောင်၊နတ်ပြည် စသော၊ ကောင်းရာသုဂတိရောက်အောင် စသော၊ တဏှာလောဘအကြောင်းခံ၍ စောင့်သော သီလမျိုးကို တဏှာပရာမဋ္ဌသိလဟု ခေါ်၏။ အညတိတ္ထိယတို့ကဲ့သို့ “ဤအကျင့်ဖြင့် သံသရာဆင်းရဲက လွတ်မည်”ဟု ယုံကြည်၍ အမှားကျင့်သုံးသော သီလဗ္ဗတပရာမာသ သီလမျိုးကို ဒိဋ္ဌိပရာမဋ္ဌသီလဟု .ခေါ်၏။ ## PAGE 375 ဤမထေရ်၏သီလကား တစုံတရာမှားယွင်းသောအကျင့်, မျှော်လင့်ချက် ပါသော သီလမဟုတ်၍အရဟတ္တဖိုလ်ကလွဲ၍ မည်သည့်စည်းစိမ်ချမ်းသာမျိုးနှင့်မျှ မလဲနိုင်ကြောင်း ပြောဆိုလိုရင်း ဖြစ်ပေသည်။ မထေရ်လည်း ထိုသို့ပြောဆိုပြီးနောက် အိပ်ရာထဲ၌ လဲလျောင်းလျက်က ပင် နာကျင်ခံခက် နှိပ်စက်လှသောရောဂါ (ဟုဆိုအပ်သော) ဝေဒနာကို ရှုမှတ် တော်မူလေသည်။ ရောဂါ(ဟုဆိုအပ်သော) ဝေဒနာကို ရှုမှတ် သုံးသပ်ယင်းကပင် ကြွင်း သော ခန္ဓာလေးပါး ရုပ်နာမ်ဓမ္မများကိုလည်း ရှုမှတ်တော်မူရာ ဂိလာနညောင် စောင်းပေါ်၌ပင် အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်တော်မူ၏။ ရဟန်း သံဃာတော် များကိုလည်း အောက်ပါသုံးဂါထာတို့ဖြင့် ပြော ကြား သတိပေးတော်မူလေသည်။ " ဖုဋ္ဌဿ မေ အညတရေန ဗျာဓိနာ၊ ရောဂေန ဗာင္ငံ ဒုခိတဿ ရုပွဲတော။ ပရိသုဿတိ ခိပ္ပါမိဒံ ကန္ဓေဝရံ၊ ပုပ္ဖ ံ ယထာ ပံသုနိ အာတပေ ကတံ။ “ငါ့ရှင်တို့…၊ တစုံတခုသော အနာရောဂါ နှိပ်စက်လှသဖြင့် အပြင်းအထန်ဆင်းရဲဖောက်ပြန်နေတဲ့ တပည့်တော်ရဲ့ ခန္ဓာကိုယ်ဟာ နေပူလောင်ထားတဲ့ မြေမှုန့်ပေါ်မှာ ပစ်ချထားတဲ့ပန်းလို မကြာခင် မှာပဲ ကုန်ခန်းသွေ့ ခြောက်သွားပေလိမ့်မယ်။ ,, အဇညီ ဇညသင်္ခါတံ၊ အသုစိ ံ သုစိသမ္မတံ။ နာနာကုဏပ ပရိပူရီ၊ ဇညရူပံ အပဿတော။ ဓီရတ္ထုမို အာတုရံ ပူတိကာယံ၊ ဒုဂ္ဂန္ဓိယံ အသုခိ ဗျာဓိဓမ္မံ။ ယတ္ထပ္ပမတ္တာ အဓိမုစ္ဆိတာ ပဇာ၊ " ဟာပေန္တိ မဂ္ဂ သုဂတူပ ပတ္တိယာ။ “အပုပ်ကောင်၌ ရာဂကြောင့်မေ့လျော့ကာ မက်မောတွေဝေနေ ကြတဲ့ သတ္တဝါတွေဟာ သုဂတိရောက်စေနိုင်တဲ့ သီလလောက်ကိုပင် လျှင် လျော့ချပစ်နေကြတယ်။ " “ခန္ဓာကိုယ်ကြီးကို စက်ဆုပ်ဖွယ်ဖြစ်ပါလျက် နှစ်သက်ဖွယ်လို့သတ် မှတ်ကြတယ်။ မစင်ကြယ်ပါပဲလျက် စင်ကြယ်တယ်လို့ သတ်မှတ်ကြ တယ်။ ကျင်ကြီးကျင်ငယ် အသွယ်သွယ်သော အပုပ်မျိုးစုံတို့နဲ့ ပြည့်နေ