## PAGE 439 ရှုကာ- ချေ။ ထိုရုပ်ခန္ဓာ၌ တွယ်တာနေသော တဏှာကို ပယ်စွန့်ကြ ကုန်လော့”ဆိုတဲ့ တရားတော်ပဲ ဖြစ်ပါတယ်ဘုရား။”” အနိစ္စာ တ သင်္ခါရာ၊ ဥပ္ပာဒဝယ ဓမ္မိနော။ ဥပ္ပဇ္ဇိတွာ နိရုဇ္ဈန္တိ၊ တေသံ ဝူပသမော သုခေါ။ ။ " “ငါ့ရှင်တို့၊ ဖြစ်ပျက်မှု သဘောမျှသာရှိသော သင်္ခါရတရား တို့ဟာ အမြဲမရှိပါကလား။တပည့်တော်သန္တာန်၌ရှိသော ရုပ်နာမ် သင်္ခါရှတရားတွေဟာလဲ ဖြစ်ပြီး ချုပ်ပျောက်ကုန်ကြပါတယ်။ တပည့်တော်မှာ ထိုသင်္ခါရဓမ္မအားလုံး၊ ခဏမစဲ တဖွဲဖွဲ နှိပ်စက် နေသော ရောဂါအားလုံး ကင်းပျောက် ချုပ်ငြိမ်းသွားပြီဖြစ်၍ အတုမရှိ ချမ်းသာရပါပြီ ငါ့ရှင်တို့။” ထိုအခါ သီတင်းသုံးဖော်များက အရှင်ပီတ မလ္လအား ဝိုင်းဝန်းကြည့် “အရှင်ဘုရား….ပီတမလ္လ၊ မြတ်စွာဘုရားရှင်သာ သက်တော်ထင်ရှား ရှိတော်မူပါသေးလျှင် အရှင်ဘုရားရဲ့ဦးခေါင်းတော်ကို ရွှေလက်တော်ဆန့်တန်းပြီး ချီးမွမ်းအားပေးတော်မူကာ သုံးသပ်တော်မူမှာ မလွှဲပါဘုရား”ဟု ဝမ်းသာ ချီးကျူးစကား ပြောဆိုကြစဉ် အရှင်ပီတမလ္လ ပရိနိဗ္ဗာန် စံတော်မူလေ၏။ (မ-ဋ္ဌ-၁၊ ၂၃၉။ ဒီ-ဋ္ဌ-၂၊ ၃၄၀-မဟာသတိပဋ္ဌာနသုတ်အဖွင့်နှင့် ဋီကာများ။) သူ ့ကျွန်မခံတော်လှန်ရေး နာ’ဟ ဒါသော ဘဋ္ဌော တုယှ၊ နာ’ဟံ ပေါသေမိ”ဒါနိ တံ။ တွ့ မေဝ ပေါသေန္တော ဒုက္ခ ံ၊ ပတ္တော ဝဇ္ဇေ အနပ္ပကံ။ ။ ဘော=တွင်းပနှစ်တန်၊ အန္တရာယ်များလှသော အိုခန္ဓာကိုယ်ယုတ်၊ အကောင်ပုပ်ကြီး။ အဟံ=ငါကား။တု ံ=သင်၏။နဒါသော= မရုန်းထွက်နိုင်၊ အပိုင်ကျွန်လည်း မဟုတ်။ န ဘဋ္ဌော=နေ့စား လစား၊ အခစားယူသည့် အစေခံကူလီလည်း မဟုတ်။ ဣဒါနိ= ဘုရား အဆုံးအမ၊ ရပြီဖြစ်သော ယခုမူကား။ အဟံ-ငါသည်။ တံ=သင်ခန္ဓာကိုယ်ယုတ်၊ အကောင်ပုပ်ကြီးကို။ နပေါသေမိ အလိုလိုက်၍၊ အကြိုက်ပေးကာ၊ မမွေးမြူနိုင်တော့ပါ။ တူဧဝ- ပြုပြင်တိုင်းပင်၊ ကောင်းမထင်ပဲ၊တွင်တွင်ပျက်ချုပ်၊သင်အကောင် ပုပ်ကြီးကိုသာလျှင်။ ပေါသေန္တော=အလိုလိုက်၍၊ အကြိုက်ပေး ကာ၊ မွေးမြူခဲ့မိပါသောကြောင့်။ အဟံ-ငါသည် သာလျှင်။ ## PAGE 440 ၃ ၉ ၇ ဝဇ္ဇေ-တပြောင်းပြန်ပြန်၊ စုန်ဆန်နစ်မြဲ၊ သံသရာ ဝဋ်ဆင်းရဲ၌။ အနပ္ပကံ ဒုက္ခ ံ=သင်္ချေသင်္ချာ၊ မရေသာအောင်၊ များစွာသော ဆင်းရဲ အမျိုးမျိုးကို။ ပတ္တော=ရောက်ခဲ့ရ၊ ရခဲ့လှလေပြီ။ (ရှေးဆရာများ။) ရောဂါဖြစ်တာ ဝမ်းသာစရာ နာတာရှည်လေ ကောင်းလေ ရောဂါဝေဒနာ တစုံတခုဖြစ်လာလျှင် အတိတ်ကံကိုချည်း မယိုးရှ၊ ပုဗ္ဗေ ကတ ဟေတုဒိဋ္ဌိ ဖြစ်တတ်သည်။ ရောဂါဖြစ်ရာအကြောင်းရှစ်မျိုး အဘိဓမ္မာအလို “ဖဿပစ္စယာ ဝေဒနာ” ဖဿကြောင့်ဟု သိရ၏။ သုတ္တန် အလို အကြောင်းရှစ်မျိုးကြောင့်ဖြစ်ကြောင်း သီဝကသုတ်(သံ-၂၊ ၄၂ဂ)နှင့် ဂိရိမာနန္ဒသုတ် (အံ-၃၊ ၃၄၂-ဒသက)တို့၌ ဟောတော်မူ၏။ ရှစ်မျိုးတို့ကား- ၁။ ၂။ ၃။ လေ၊ သည်းခြေ၊ သလိပ် ဒေါသသုံးပါး တပါးပါးကြောင့်၊ ၄။ ထိုသုံးမျိုး' ပေါင်းဆုံခြင်း (ဒေးဝန်း, သန္နိပါတ်ကြောင့်)၊ ၅။ ဥတု မမျှတခြင်းကြောင့်၊ ' ၆။ ဣရိယာပုထ် အနေအထိုင် မမျှတခြင်းကြောင့်၊ ၇။ သူတပါးလုံ ့လ ထိခိုက်ဒဏ်ရာကြောင့်၊ ၈။ ကံကြောင့်။ (စားမှု နေမှု ကပ်ကြီးသုံးပါး ဆိုက်ရောက်ပုံကို ပြရာတွင်ကား မောဟ နမော်နမဲ့လုပ်ခြင်း) ကြောင့် ရောဂန္တရကပ် ဆိုက်ရောက်ရသည်ဟု ဆိုသည်။ သဘောအချုပ်ကိုကြည့်လျှင် မှန်လှပါပေ၏။ သွေးတိုး၊ ဆီးချို၊ လေငန်း၊ ပန်းနာ၊ တီဘီ စသည်ဖြင့် ရောဂါအမည်တွေ များလှသော်လည်း အရင်းစစ်၊ အမြစ်မြေက”ဆိုသကဲ့သို့ အကြောင်းရင်းမှာ တခုတည်းသာ ဖြစ်သည်။ မောဟ စသော ကိလေသာတို့ကြောင့်ချည်း ရောဂါ ဝေဒနာ ဖြစ်ကြရလေသည်။ (လူအများ နေ့စဉ်နှင့်အမျှ လောဘဇောလောင်ပုံ၊ မနာလိုဝန်တို မီးလောင်ပုံ၊ ဒေါသမီးလောင်ပုံတို့ကို ချဲ့ထွင်ကြည့်ပါ။ ကိလေသာ နာချည်းဖြစ်ကြောင်း သဘောပေါက်လာပါလိမ့်မည်။) ## PAGE 441 ၃ ၉ ဂ နေမကောင်း၍ သေလျှင် နတ်ပြည်ရောက်နိုင် ရောဂါဖြစ်တာ အသိဉာဏ်ရှိလျှင် ဝမ်းသာစရာကောင်းလှ၏။ “နာတာ ရှည် ဖြစ်လေ ကောင်းလေဟု ဆိုရမည်ကဲ့သို့ရှိသည်။ ကပ်ကြီးသုံးပါးအကြောင်း ကို ဖွင့်ဆိုရာ (ဒီ-ဋ္ဌ-၃၊၃၀-စက္ကဝတ္တိသုတ်အဖွင့်)၌– ၁။ လောဘ- အငတ်ဘေး- ပြိတ္တာဘုံသို့၊ ၂။ ဒေါသ- လက်နက်ဘေး- ငရဲဘုံသို့၊ ၃။ မောဟ- အနာရောဂါဘေး- နတ်ပြည်သို့၊ ဤခွဲတမ်းမှာ ရောဂါဝေဒနာရှင်များအတွက် စိတ်သက်သာရာ ရှိပေ၏။ “ရောဂါဖြစ်၍ နတ်ပြည်ရောက်သည်’ ဆိုရာ၌ အတန်ငယ် ဆန်းကြယ်သကဲ့သို့ ရှိသော်လည်း အဋ္ဌကထာ ဆရာကြီးက— " “ယခုငါ ခံစားနေရသကဲ့သို့ သတ္တဝါတွေ မခံစားကြရပါစေနှင့်၊ ချမ်းသာကြပါစေ”ဟူသော မေတ္တာစိတ်များ ဝေဒနာခံစားရတိုင်း ဖြစ်ပေါ် တတ်သောကြောင့်ဟု ဆိုလေသည်။ သဘာဝရှိလှ၏။ ရောဂါဝေဒနာဖြစ်၍ ကြောက်သူ၊ စိတ်ဆင်းရဲ စိတ်တိုသူ (ဒေါသ) လူ မမာ မေးသူရှိမှ၊ ယုယပေးမှကြိုက်သူ(လောဘ)၊ ဝေဒနာကို မရှုမှတ်နိုင်လောက် အောင် တွေဝေသူ(မောဟ)တို့ကား ငရဲ၊ ပြိတ္တာ၊ တိရစ္ဆာန်သုံးမျိုးဖြင့် ခွဲတမ်း ချရမည်သာ ဖြစ်လေသည်။ ထို ့ကြောင့် သလ္လသုတ်၌ အသိဉာဏ်ရှိသူအတွက် တရားရနိုင်၍ အသိဉာဏ် မဲ့သူအတွက် ဆူးစူးရာ ဆူးနှင့် ထပ်၍ ထွင်သကဲ့သို့ ရောဂါဝေဒနာကြောင့် ပဋိဃာ နုသယ (ဒေါသ)နှင့် ကာမရာဂါနုသယ (လောဘ)များ ဖြစ်တတ်၍ အနာပေါ် နှစ်နာဆင့်ကာ ဒုက္ခရောက်တတ်သည်ဟု ဟောတော်မူ၏။ (သံ-၂၊၄ဝ၉။) မူလပဏ္ဏာသ- သဗ္ဗာသဝသုတ်လည်း သုခ,ဒုက္ခကို သည်းမခံနိုင်၍ ကိလေ သာ အာသဝေါတရား လေးပါးလုံး လုံးထွေးရစ်ပတ် နှိပ်စက်လာတတ်ကြောင်း ဟောတော်မူထားလေသည်။ (မ-၁၊ ဂ။) အရှင်ဂိရိမာနန္ဒ နေမကောင်းစဉ်က အရှင်ဂိရိမာနန္ဒမထေရ် နေမကောင်းရှိနေစဉ် အရှင်အာနန္ဒာက ဘုရားရှင် ထံမှ လူမမာအား ဟောပြရန်, တရားများ လျှောက်ထား မှတ်သားခဲ့ပြီး အရှင် ဂိရိမာနန္ဒအား ဟောပြပေးတော်မူရာ ချက်ချင်း ကျန်းမာသွား၏။ လူနာအား နှလုံးသွင်းခိုင်းသော တရားမှာ-