## PAGE 502 မထေရ် ၄ ၅ ၉ ငါရှင်တို့……၊ အလာတုန်းက လမ်းခွတ်လတ်မှာ စိမ်းပြာပြာ ရေ မြောင်းကလေးတခု ဖြတ်ကျော်လာခဲ့ရတယ်မဟုတ်လား။ ရဟန်းများ မှန်လှပါ...၊ ဖြတ်ကျော်ခဲ့ကြရပါတယ်။ သို့သော်လဲ သမုဒ္ဒရာ ဆိုတာ ကြီးကျယ်လှပါတယ် အရှင်ဘုရား။ မထေရ် ငါ့ရှင်တို့…၊မထေရ်အိုကြီးတွေဆိုတာ ကြီးတာကိုလဲ ငယ်အောင် လုပ်တတ်ကြတယ်။ မဟာဗောဓိပင်ကို ဟန်ခိုးဖြင့် ပင့်၍ဖူးသော တိဿ ဒတ္တ ထေရ် အထက်ပါ စူဠသမုဒ္ဒမထေရ်ကြီးနှင့် တဆက်တည်း ကျေးဇူးရှင် မဟာ ဗုဒ္ဓဃောသအရှင်မြတ်ကြီးက တိဿဒတ္တ မထေရ်အကြောင်းကို ပြဆိုထား၏။ ယင်း မထေရ်လည်း တခုသော ညနေချမ်း ရေမိုးချိုးပြီးစ ဧကသီ သင်္ကန်းကို သေသပ် စွာ ယမ်းပြီးနောက် မဇ္ဈိမဒေသရှိ အပရာဇိတပလ္လင်တည်ရှိရာ မဟာဗောဓိပင်ကို ဖူးမြော်လိုစိတ်ပေါ်ပေါက်လာ၍ သီဟိုဠ်နှင့်ဣန္ဒိယအကြားရှိ မြေရေသမုဒ္ဒရာကို ချုံတော်မူကာ မဟာဗောဓိပင်ကို မိမိ၌ပင် မသွားမကြွရပဲ ဖူးမြင်တော်မူ လေသည်။ ရေကို ထောပတ်ခို လုပ်သော ထေရ် စင်စစ် တန်ခိုးဟူသည် တန်ခိုးရှင်လိုရာကို ပြုလုပ်ဖန်ဆင်းနိုင်လေသည်။ တခါက မဟာအနုဠထေရ်သည် ရဟန်းသာမဏေများ ဂင်္ဂါမြစ်ကမ်း၌ ဟင်းမပါပဲ ဆွမ်းချည်းသက်သက် ဘုဉ်းပေးနေကြရရှာသည်ကို မြင်တော်မူ၍ “ဂင်္ဂါမြစ်ရေသည် ထောပတ်ကြည် ဖြစ်စေ”ဟု အဓိဋ္ဌာန်တော်မူလိုက်၏။ သာ မဏေတို့ကိုလည်း မြင်အောင် အမှတ်သညာပေးလိုက်ရာ သာမဏေများ ခွက်များ ဖြင့် ထောပတ်ကို ခပ်ယူ၍ ရဟန်းသံဃာတော်များအား ဆက်ကပ် ခဲ့ကြရဖူး လေသည်။ (ဝိသုဒ္ဓိမဂ်-၂။ ၃၂-၃။) ထို ့အတူ အဿဂုတ္တမထေရ်ကြီးလည်း ဝိဉ္စ၂ာတောင်တန်း၊ ဝတ္တနိယ ကျောင်းနေ သံဃာတော်များဟင်းမရပဲ ဆွမ်းသက်သက် ဘုဉ်းပေးနေကြသည်ကို မြင်၍ ထိုကျောင်းတွင်းရှိ ကျောက်ရေကန်ကို နေ့စဉ်နံနက်တိုင်း နို ့ဓမ်းအရသာ ရှိအောင် ဖန်ဆင်းပေးတော်မူ၏။ ညနေခပ်ယူလျှင်ကား ပကတိ ရေဖြစ်မြဲ ဖြစ် နေသည်။ (ဝိသုဒ္ဓိ မဂ်-၂၊ ၆၀။) ## PAGE 503 ၄၆ ဝ ရှင်ဘုရင်အထင်မှားသည်ကို ပြန်လည်စောင့်ရှောက်သော ကုဋတိဿ ထေရ် " “အရှင်ဘုရားတို့…၊ ဒကာတော်ပူဇော်ကိုးကွယ်သင့်သော မထေရ်ဘပါး ပါးကို ညွှန်ကြားပေးတော်မူကြပါ”ဟု သာသနာစောာ်နှစ် ၄၀၇-ခုနှစ်၌ နန်း တက်သောသဒ္ဓာတိဿမင်းကြီးက ရဟန်းသံဃာတော်များအား လျှောက်ထား၍ သံဃာတော်များက မင်္ဂလအရပ်၌ သီတင်းသုံးတော်မူသော ကုဋ္ဌတိဿ မထေရ် ကြီးအား ညွှန်ပြကြလေသည်။ (သာရသင်္ဂဟနှင့် သီဟိုဠ်မူတို့၌ “မင်္ဂဏဝါသီ ခုဗ္ဗ (ကုဇ္ဇ)တိဿထေရ်”ဟု ရှိ၏။) မင်းကြီးလည်း သတင်းရသည်နှင့် ဖူးမြော်လိုလှသဖြင့် မှူးမတ် ပရိသတ် အစုံအညီလိုက်ပါစေလျက် ငါးယူဇနာဝေးကွာသော မထေရ်ကြီးထံ အဖူးမြော် သွားလေ၏။ မထေရ်ကြီးသည် မလှမ်းမကမ်းမှ ရထား၊ မြင်း၊ ဆင်နှင့် လူသံ သူသံများ ကြားတော်မူရသဖြင့်— " “ငါ့ရှင်တို့…၊ ဟိုဘက်ဆီက ဘာသံတွေလဲ”ဟု မေးတော်မူရာ- “ဒကာတော်မင်းကြီး မင်းခမ်းမင်းနားဖြင့် ဆရာတော်အားဖူးမြော်ရန် လာနေကြပါတယ်ဘုရား”ဟု တပည့်များက လျှောက်ကြလေသည်။မထေရ်ကြီး - ၏ စိတ်ထဲက- " “ကြီးတောင်းကြီးမှ ဘုရင့်နန်းတော်မှာ ဘာလုပ်မလဲ”ဟု ရာဇဝလ္လဘ (မင်းတို့နှင့်ရောနှောကျွမ်းဝင် နေရခြင်း)၌ စက်ဆုပ်တော်မူသဖြင့် ရှင်ဘုရင် မလာမီ နေ့သန့်စင်ရာ (နေ့ခင်းနေ့လယ်တရားနှလုံးသွင်းရာ) အရပ်သို့ ခပ်သုတ် သုတ်ကြွသွားကာ ကွပ်ပျစ်ခုတင်တခုပေါ်၌ လျောင်း၍ နေတော်မူ၏။ မင်းပရိ သတ်ကြီး ကျောင်းထဲသို့ရောက်လာချိန်၌မူ တစုံတရာလှမ်းမျှော် ကြည့်ရှုခြင်းမပြုပဲ ကွပ်ပျစ်ပေါ် ဝမ်းလျားမှောက် လျောင်းလျက်က တုတ်ရှည် တချောင်းဖြင့် မြေ ကြီးကိုရေးခြစ်၍နေဟန် ပြုလေ၏။မြေကြီး၌ တုတ်ဖြင့် ရေးခြစ်ခြင်းမှာ ရဟန်း တော်များမလုပ်ရ။ပါစိတ်အာပတ်သင့်ရုံမျှမက စိတ်တည်ငြိမ်မှု မရှိသောသူများ လုပ်သော ကိစ္စမျိုးသာ ဖြစ်လေသည်။ မင်းကြီးလည်း ကျောင်းထဲသို့ ရောက်လျှင် ရဟန်းတော်များအား မေး လျှောက်၍ မထေရ်ကြီးသီတင်းသုံးရာသို့ အမောတကောသွားလေရာ မထေရ်ကြီး မြေကြီး၌တုတ်တချောင်းဖြင့် တောင်စဉ်ရေမရရေးခြစ်နေသည်ကို ခပ်လှမ်းလှမ်း ကပင် တွေ့မြင်လိုက်ရသဖြင့် ခြေလှမ်းများတန့်ကာ ရှေ့ဆက်မသွားတော့ပဲ- 1 ## PAGE 504 “အင်း...ရဟန္တာဆိုတာ . ဟတ္ထကုက္ကုစ္စ, ပါဒကုက္ကုစ္စ = (လက်ဆော့ ခြေဆော့)မငြိမ်မဆိမ်နေရိုးထုံးစံမရှိဘူးလို့ ဆိုတယ်။ အများက ဘယ်လိုဘယ်ညာ ပြောနေကြပေမယ့် ဒီမထေရ်ကြီးဟာ ရဟန္တာဟုတ်ပုံမရပါဘူး”ဟု စဉ်းစားလျက် ရပ်နေမိလေ၏။ မင်းကြီးသည် မိမိအမြင်နှင့်အသိကို အခိုင်အမာဆုံးဖြတ်ကာ ဦးမျှပင် မချတော့ပဲ ထိုနေရာမှ ချက်ချင်း လှည့်၍ပြန်သွားသည်။ မင်းကြီး ပြန်သွားလျှင် ကျောင်းရှိသံဃာများအားလုံး အံ့အားသင့်ကာ ဆရာမထေရ်ကြီးထံ တပည့်ကြီး များကသွား၍ ချက်ချင်းလျှောက်ကြလေ၏။ “အရှင်ဘုရား..၊ ဒီလိုခမ်းနားကြီးကျယ်စွာ သဒ္ဓာတရားနှင့် လာရောက် ဖူးမြော်တဲ့ မင်းကြီးလိုဟာကိုများ ဘာဖြစ်လို့ စိတ်မချမ်းမသာဖြစ်သွားအောင် လုပ်တော်မူရတာလဲဘုရား။” 66 “ငါ့ရှင်တို့…၊ မင်းကြီးရဲ့ သဒ္ဓာတရားကို စောင့်ရှောက်ဖို့ သင်တို့မှာ တာဝန်မရှိဘူး။ (သင်တို့နှင့် မဆိုင်ဘူး) မထေရ်အိုကြီး များနဲ့သာ ဆိုင်တယ်။ မထေရ်အိုကြီးများ သဒ္ဓာတရားကို စောင့်ရှောက်တတ်ကြတယ်။” သွား၍လျှောက်သော တပည့်ကြီးများမှာလည်း မိန့်တော် မူသည်ကို နားမရှင်းပဲ လှည့်၍သာ ပြန်လာကြရလေ၏။ သူတော်ကောင်းတို့၏ သဘော လက္ခဏာကား ကြောင်ကြောင်ကြီး မြင်ပါလျက်၊ နားနှင့်ဆတ်ဆတ် ကြားရပါ လျက် သိနိုင်ခက်လှပါဘိ။ မထေရ်ကြီးသည် သက်ရွယ်တော်ကြီးရင့်လာသဖြင့် ပရိနိဗ္ဗာန် ပြုတော် မူခါနီးလျှင် တပည့်သံဃာများအားက ငါ့ရှင်တို့……၊ ဒိုများသေပြီးယင် အလောင်းတင်ရထား ပြာသာဒ်ပေါ် မှာ အပိုခေါင်းတလုံးလဲ ထည့်ပြီး ပူဇော်ရှစ်ကြ”ဟုသာ မိန့်မှာတော်မူ၏။ တပည့်များမှာ ဆိုလိုသည်ကို နားမလည်စေကာမူ သူတော်ကောင်းကြီး များမိန့်မှာတိုင်းကို လိုက်နာသော သောဝစဿတာဂုဏ်ရှိသူများပီပီ မထေရ်ကြီး ခန္ဓာဝန်ချလျှင် မိန့်မှာသည့်အတိုင်း ကြာပလ္လင်ခံသော ခေါင်းတော်အပိုတခုပါ ထည့်၍ အလောင်းတင်ရထားပြာသာဒ်ကို ·ပြုလုပ် ပူဇော်ကြရလေသည်။ ကောင်းကင်ပျံတက်လာသော အလောင်းတော် မထေရ်ကြီးလည်း ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုခါနီးလျှင်– 56 “ဤငါ၏ အလောင်းတင်ရထားပြာသာဒ်ကြီးသည် ဒကာတော်မင်းကြီး မြင်လျှင်မြင်ချင်း တနေရာရာ၌ အငြိအတွယ်အဆိုင်းအရပ်မရှိ၊ မြေပြင်၌ဆင်းသက် ဟည်ရစ်စေသော်ဝ်”ဟု အဓိဋ္ဌာန်တော်မူပြီးလျှင် ခန္ဓာဝန်ချတော်မူသွား၏။