## PAGE 529 , ၄၈.၆ ထိုဆယ်မျိုးတွင် နိကန္တိသာ ပဓာနဖြစ်၏။ အကုသိုလ်ဖြစ်၏။ ကျန်၉-မျိုး ကားတိုးတက်လာသော ၀ိပဿနာစွမ်းရည်ကောင်းများဖြစ်၏။သို့ရာတွင် ထိုသို့ ဖြစ်ခြင်းကိုပင် တရားထူးဟု ထင်မှတ်နေတတ်၍ မတိုးတက်နိုင်သောကြောင့်သာ ညစ်ညူးကြောင်းဟု ဆိုရသည်။ ယင်းဆယ်မျိုးလည်း အမှန်တကယ် လုံ ့လဝီရိယရှိရှိ အားထုတ်သူတို့၌သာ ဖြစ်လေ့ရှိ၏။ အများအားဖြင့် သမထဝိပဿနာ နှစ်မျိုးလုံးဖြစ်နေသူတို့၌ ဖြစ် တတ်သည်။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်မျိုးက မိမိအရိယာထင်မှတ်၍ပြောလျှင် အပြစ်မရှိ၊ “အဓိမာန= ထပ်လောက်၍ အထင်ရောက်သူ”ဟု ဝိနည်း၌ ခွင့်ပြုရလေသည်။ ၁။ အရိယာဖြစ်ပြီးသူများ၊ ၂။ လွဲမှားစွာ ကျင့်နေသူများ၊ ၃။ တရားအလုပ် ရပ်နားနေသူများ၊ ၄။ ပျင်းပျင်းရှိရှိ အားထုတ် နေသူများ၌ကား ထိုဆယ်မျိုးတို့ ဖြစ်ပေါ်ခြင်းမရှိချေ။ . အထူးသဖြင့် ကိလေသာကို ဝိက္ခမ္ဘနပဟာန်ဖြင့် ပယ်ခွာထားသော ပုဂ္ဂိုလ် များ၌ အဖြစ်များလေသည်။ (အင်္ဂုတ္တရ အဋ္ဌကထာ နီဝရဏပ္ပဟာနခန်းလာ ကိလေသာနီဝရဏ ကင်းကွာနေသော ပုဂ္ဂိုလ်အမျိုးအစားကို “မိလက္ခတိဿ ထေရ်”အကြောင်း၌ ကြည့်။) သမာပတ် ဝင်စားနိုင်လောက်အောင် သမထ အင်အားရှိသောပုဂ္ဂိုလ်များ၌ ပို၍ အဖြစ်များကြောင်း ပြဆိုပြီး “မဟာတိဿ မထေရ်ကြီး’အကြောင်းဖြင့် ထင်ရှား၏။ ဝိသုဒ္ဓိမဂ် ဥပက္ကိလေသအခန်း၌ကား မဟာတိဿ မထေရ်ကြီးနှင့် လုံးဝ နီးပါးတူသော မဟာနာဂမထေရ်ကြီးဝတ္ထုကို ဖော်ပြထားလေသည်။ အလားတူ ဟံကနအရပ်၌ သီတင်းသုံးသော မဟာဒုတ္တထေရ်’ စိတ္တလတောင်နိကပေန္နက အရပ်၌. သီတင်းသုံးသော စူဠသုမနထေရ်နှစ်ပါး ရှိကြောင်းကိုလည်း ညွှန်းပြ ထား၏။ (ဓမ္မဒိန္နထေရ် အခန်း၌’ရှုပါ။) မဟာနာဂ မထေရ် အကြောင်းကား အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည်။ တလင်္ဂရအရပ်၌ သီတင်းသုံးသော ဓမ္မဒိန္နမထေရ်သည် ပဘိန္နပဋိသမ္ဘီ ဒါပတ္တ ရဟန္တာမထေရ်ကြီးဖြစ်၏။ တပည့်ရဟန်းများစွာ ရှိသည်။ တနေ့သောအခါ ဓမ္မဒိန္နမထေရ်သည် နေ့သန့်ရာအရပ်၌ထိုင်နေစဉ် “ငါ တို့၏ဆရာ ဥစ္စဝါလိကအရပ်နေ မဟာနာဂ မထေရ်ကြီး ရဟန်းကိစ္စ ပြီးမပြီး’ ဆင်ခြင်ကြည့်ရာ ပုထုဇဉ်ဖြစ်နေသေးကြောင်း သိမြင်တော်မူ၏။ “ငါမသွားလျှင် ပုထုဇဉ်သေခြင်းဖြင့် သေရရှာတော့မည်ဟုသိ၍ ကောင်းကင်မှကြကာ မဟာ " ## PAGE 530 နာဂမထေရ်ကြီး နေ့သန့်စင်ရာဌာန၌ သက်ဆင်း၍ မထေရ်ကြီးအား ရှိခိုးလျက် နေ၏။ ပူ၍- “ငါ့ရှင်ဓမ္မဒိန္န၊ အခါမဟုတ်ပဲ အဘယ့်ကြောင့်လာသလဲ”ဟု မေးတော် ““ပြဿနာမေးလျှောက်ရန်ရှိ၍လာပါကြောင်း”လျှောက်လျှင်“ငါ့ရှင်… မေးပါ၊သိလျှင်လဲ ဖြေတာပေါ့”ဟု မိန့်တော်မူ၏။ ပြဿနာတထောင် မေး လျှောက်ရာ မေးတိုင်းပင် ဆုတ်ဆိုင်းမရှိ မငြိမယ် လွယ်လင့်တကူပင် ဖြေတော် မူ၏။ ဓမ္မ “အရှင်ဘုရား…၊အရှင်ဘုရားများ ဉာဏ်တော်ဟာ လွန်စွာထက်မြက် လှပါပေတယ်၊ဤတရားကို ဘယ်အခါက ရရှိထားပါသလဲ။ မဟာ … ယခုကရေသော် လွန်ခဲ့သောအနှစ်ခြောက်ဆယ်က ရှခဲ့တယ်ငါ့ရှင်။ ဓမ္မ … သမာဓိကို အသုံးပြုပါသေးသလားဘုရား။ မဟာ ငါ့ရှင် သမာဓိအသုံးပြုတာ မခဲယဉ်းပါဘူး။ ဓမ္မ . ဤသို့ဆိုလျှင် ဆင်တကောင်ဖန်ဆင်းပြပါဘုရား။ (မဟာနာဂ မထေရ်ကြီးသည် ကိုယ်လုံးဆွတ်ဆွတ်ဖြူသော ဆင်တကောင် ကိုချက်ချင်းပင် အဘိညာဉ်ဖြင့် ဖန်ဆင်း၍ ပြတော်မူလိုက်၏။ ) • ဓမ္မ အရှင်ဘုရား… ၊ ယခုဆင်ကို နားရွက်ကုတ်၊ ... အမြီးထောင်ကာ နှာမောင်းကိုခံတွင်းထဲ ထည့်ပြီး ကြောက်မက်ဖွယ်အသံ ပေးလျက် အရှင်ဘုရားဆီတည့်တည့်ပြေးလာဟန် ဖန်ဆင်းတော် မူပါဦးဘုရား” ဟုလျှောက်ထား၍ လျှောက်ထားသည့်အတိုင်း ဖန်ဆင်းရာ မထေရ် ကြီးသည် ကိုယ့်ဆင်ကိုယ်ကြောက်ကာ ထ၍ပြေးရန် ဟန်ပြင်လေ၏။ ထိုအခါ အရှင်ဓမ္မဒိန္နက မထေရ်ကြီးသင်္ကန်းကို ဆွဲထားကာ ဤသို့လျှေက်ာထား၏။ 66 “အရှင်ဘုရား…. ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်မှာ ကြောက်ရွံ့ထိတ်လန့်ခြင်း ရှိပါ သေးသလားဘုရား။ ,, မဟာ (မိမိပုထုဇဉ်အဖြစ်ကိုသိ၍) ငါ့ရှင် ဓမ္မဒိန္န၊ငါ၏ အားထားမှီခိုရာ ဖြစ်ပါ’ဟု မိန့်ကာ အရှင်ဓမ္မဒိန္န ခြေအနီး၌ ဆောင့်ကြောင့်ထိုင် လေ၏။ ဓမ္မ အရှင်ဘုရား ၊အရှင်ဘုရားများ အားထားမှီခိုရာဖြစ်စေမယ်ဟု ရည် ရွယ်၍ လာခဲ့ပါတယ်ဘုရား၊ စိုးရိမ်တော်မမူပါနှင့်ဟု လျှောက်၍ ကမ္မဋ္ဌာန်းပေးရာ မဟာနာဂ မထေရ်ကြီးသည် တပည့် အရှင်ဓမ္မဒိန္န ပေးသော ကမ္မဋ္ဌာန်းကို နာယူရှူမှတ်ယင်း စင်္ကြံသို့အတက် ခြေသုံး လှမ်းအရတွင် ရဟန္တာဖြစ်တော်မူလေသည်။ (ဝိသုဒ္ဓိမဂ်-၂၊ ၂၇ဝ။) ## PAGE 531 သမာပတ်ရှစ်ပါးဖြင့် ရဟန်းကိစ္စပြီးပြီထင်နေသော မဟာတိဿ ထေရ် " ဝတ်ပဋိပတ် ပရိယတ် ဓုတင်စသော သမာဓိကြောင့် နီဝရဏ ကိလေသာ ငြိမ်းက္ခာနေခြင်းသည် “တရားထူးရပြီဟု’မှတ်ထင်မှု (အဓိမာန) မဖြစ်စေတတ်။ သမထသမာဓိ,လောကီဈာန်သမာပတ်နှင့် ဝိပဿနာရှုပွားသူတို့၏သမာဓိ ကား အချို့ပုဂ္ဂိုလ်များအား“တရားထူးရပြီ”ဟု ထင်မှားစေတတ်လေသည်။ တရားထူးမရပဲ ရပြီထင်သူအား ဘုရားအတွေ့မခံ ဘုရားရှင် လက်ထက်တော်ကပင် အပြင်းအထန် ဝိပဿနာ ရှုပွားသော ရဟန်းတော်ခြောက်ကျိပ်တို့ “ရဟန်းကိစ္စပြီးပြီ” အထင်ဖြင့် တရားလျှောက်ရန် ဘုရားရှင်ထံလာကြရာ ဘုရားရှင်သိမြင်တော်မူ၍ အတွေ့မခံပဲ တိမ်းရှောင်သွား ကာ အရှင်အာနန္ဒာအား ထိုရဟန်းများကို သုသာန်သို့ကြွ၍. အသုဘကမ္မဋ္ဌာန်း ရှုရန် မှာကြားတော်မူခဲ့ဖူးလေသည်။(ဓမ္မပဒအဋ္ဌကထာ-၂၊ ၇၁-သမ္ဗုလ အဓိ မာနိကဘိက္ခုဝတ္ထု။ “အဓိမာန'နှင့်စပ်၍ စတုတ္ထ ပါရာဇိကအဖွင့်လည်းကြည့်။) ညဉ့်အခါလျှပ်စစ်လက်သကဲ့သို့(တဒင်္ဂ)ကင်းကွာခြင်း၊မှော်တောထဲ ခဲပစ် သကဲ့သို့(ဝိက္ခမ္ဘန)က္ခာခြင်းများသည် အချိန်ကြာမြင့်စွာ ကင်းကွာခွင့်ရနေလျှင် မိုးကြိုးပစ်သကဲ့သို့(သမုစ္ဆေဒ) အမြစ်ပြတ်ကွာနေပြီဟု ထင်မှားတတ်လေသည်။ ဤနေရာ၌ သီဟိုဠ်ခေတ်က မဟာတိဿမထေရ်ကြီးအကြောင်းကို(အံ-ဋ္ဌ-၁၊ ၃၂၌ လာသည့်အတိုင်း)ဖော်ပြပေအံ့။ : မဟာတိဿ မထေရ်ကြီးသည် ရဟန်းတဝါ မရမီကပင် သမာပတ်ကို ရတော်မူသော မထေရ်ကြီးဖြစ်၏။ သမာပတ်၏ဝိက္ခမ္ဘနသတ္တိကြောင့် ကိလေသာ နီဝရဏကင်းကွာနေသဖြင့် ဝါတော်ခြောက်ဆယ်ရသည့်တိုင်အောင် မိမိကိုယ်ကို ပုထုဇဉ်ဟု မအောက်မေ့၊အရိယာဖြစ်ပြီဟူ၍သာ မှတ်ထင်တော် မူနေ၏။ ဆွေးနွေးပြောဟောသောအခါများတွင်လည်း အရိယာပုဂ္ဂိုလ်တို့၏အပြု အမူ အပြောအဆိုမျိုး ပြုမူပြောဆိုလေ့ရှိ၏။ ရိုးသားစွာဖြင့်ပင် တကယ်အရိယာ ဖြစ်ပြီးသည့်အနေဖြင့် ရိပ်သီရစ်ဝဲ၍သာ မိန့်ဆိုတော်မူလျက်ရှိလေသည်။ ကမ္မဋ္ဌာန်း လည်း ပေးတော်မူ၏။