## PAGE 532 တနေ့သောအခါ မဟာဂါမ နေပြည်တော် တိဿမဟာဝိဟာရကျောင်း တိုက်ရှိသံဃာတော်များကတလင်္ဂရအရပ်နေ ဓမ္မဒိန္နမထေရ်အား တရားချီးမြှောက် ရန် စာဖြင့် ပင့်လျှောက်ကြ၏။ မထေရ်လည်း တရားဟောရန် လက်ခံပြီးနောက်- “ငါတို့ဂိုဏ်းမှာ မဟာတိဿမထေရ်ထက် အသက်သိက္ခာကြီးသော မထေရ် ဟူ၍မရှိ။ ငါ၏ကမ္မဋ္ဌာန်းဆရာလည်း ဖြစ်သည်။ မဟာတိဿမထေရ်ကြီးကို သံဃ နာယကအရာ ထား၍ တရားချီးမြှင့်ကြွလျှင် ကောင်းမည်'ဟု ကြံစည်ကာ တပည့် အများကို ခေါ်ဆောင်၍ မဟာတိဿ မထေရ်ကြီးကျောင်းသို့ သွားရောက်၏။ ဝတ်ကြီးဝတ်ငယ်များ ပြုစုချဉ်းကပ်၍ နေစဉ် မထေရ်ကြီးက… .. " “ငါ့ရှင် ဓမ္မဒိန္န၊ မရောက်လှာတာ ကြာမှကော”ဟု မိန့်တော်မူရာ- “မှန်လှပါဘုရား….၊ ယခုလဲ တိဿမဟာဝိဟာရ ကျောင်းတိုက် သံဃာ များက တရားပြရန် ပင့်ထားတာ ဘုရားတပည့်တော် တပါးတည်း မသွားလိုပါ၊ ဆရာတော် ဝန်မလေးပါလျှင် ဘုရားတပည့်တော်များနှင့် အတူ သံဃနာယက အဖြစ် ကြွရောက်ချီးမြှောက်စေချင်လို့ပါဘုရား” စသည်ဖြင့် လျှောက်ထားကာ တရားနှင့်စပ်သော စကားများကို မထေရ်ကြီးနှင့် အချိန်ကြာမြင့်စွာ ဆွေးနွေး လျှောက်ထားလေ၏။ ဓမ္မဒိန္နမထေရ်သည် ထိုစကားများနှင့် ရောနှောကာ ရုတ်တရက် လိုရင်း ရောက်အောင် လျှောက်ထား ဆွေးနွေးလေသည်။ ဓမ္မဒိန္နာ ဆရာတော်ဘုရား၊ ဤတရားထူးကို အဘယ်အချိန်ကများ ရှတော် မူခဲ့ပါသလဲဘုရား။ မထေရ်ကြီး ကြာပြီငါ့ရှင်၊ အနှစ်ခြောက်ဆယ်ရှိပြီ။ ဓမ္မဒိန္န သမာပတ်ကော အမြဲဝင်စားပါသလားဘုရား။ မထေရ်ကြီး အိမ်း……ဝင်စားပါရဲ့။ ဓမ္မဒိန္နာ မှန်လှပါ၊ ယခုနေများ ရေကန်တကန် ဖန်ဆင်းလို့ ဖြစ်နိုင်ပါ သလားဘုရား။ မထေရ်ကြီး ဒါ…မခက်ပါဘူး။ (ရှေ့၌ပင် ရေကန်ဖန်ဆင်း၍ ပြဘော်မူသည်။ ထို ့နောက် ကြာရုံကြီးနှင့် ကြာပွင့်ကြီးများကို ဖန်ဆင်းပြရန် လျှောက်၍ ဖန်ဆင်းပြတော်မူ၏။) ဓမ္မဒိန္နာ ကြာရုံကြီးထဲက ကြာပွင့်ကြီးပေါ်မှာ ၁၆-နှစ်ရွယ် သတို့သမီးငယ် အသွင် ဖန်ဆင်းပြီး ထို သတို့သမီးငယ်၏ ချောမောလှပဟန်ကို အဖန်ဖန် ကြည့်ရှုတော်မူစေချင်ပါသည်ဘုရား။ မထေရ်ကြီးသည် မိမိဖန်ဆင်းသော သတို့သမီးငယ်ကို တစိမ့်စိမ့် ကြည့် ယင်းက ငုပ်ကွယ်နေသော အနုသယတဏှာသည် ထွက်ပေါ်၍လာသဖြင့် ပုထုဇဉ်ပဲ ရှိပါသေးကလား”ဟု သိတော်မူကာ 1 ## PAGE 533 “ငါ့ရှင် ကလျာဏမိတ္တကြီး၊ ယခုအခါ ငါ၏ အားထားမှီခိုရာ ဆရာ ဖြစ်ပါလော့”ဟု ဆိုကာ မိမိတပည့်အထံ၌ ဆောင့်ကြောင့်ထိုင်လိုက်သည်။ ဓမ္မဒိန္န မထေရ်ကလည်း’ “မှန်လှပါ ကျေးဇူးရှင်ကြီးဘုရား၊ ဒီအတွက်ကြောင့်ပင်လျှင် ဘုရားတပည့် လာရောက်ခြင်းဖြစ်ပါတယ် ဟု လျှောက်ကာ ဆရာ မထေရ်ကြီးအား အသုဘ ကမ္မဋ္ဌာန်း ညွှန်ပြပေးကာ အခန်းအပြင်ဘက်သို့ ထွက်ဖယ်ပေးလိုက်၏။ . မထေရ်ကြီးလည်း ရုပ်နာမ်ဓမ္မတို့ကို ကောင်းစွာ သုံးသပ်နိုင်၍ တပည့်ကြီး ဓမ္မဒိန္န အပြင်ထွက်ခါမျှ အချိန်ကလေး အတွင်းမှာပင် ပဋိသမ္ဘိဒါ လေးပါးနှင့် တကွ ရဟန္တာဖြစ်တော်မူလေသည်။ [မှတ်ချက် ပလိဗောဓ ဆယ်ပါးတွင် တန်ခိုး ဣဒ္ဓိပါဒ်လည်း တခု အပါအဝင် ဖြစ်သည်။ ရိုးသားစွာ အထင်ရောက်သော ပုဂ္ဂိုလ်များ အတွက် ထို ရိုးသားမှုကပင် ဆရာကို ပင့်ဆောင် ပေးတတ်လေသည်။ ဓမ္မဒိန္နမထေရ်အခန်းလည်း ရှုပါ။ အဓိမာန ကြောင့် ပထမတွင် အရိယာထင်နေသူသည် ဝိနည်းပြစ် မရှိသော် လည်း တချိန်ချိန်တွင် မဟုတ်မှန်း သိလာတတ်၏။ ထိုအခါမျိုးတွင် လည်း ဒကာ ဒကာမတို့၏ ပူဇာသက္ကာရစသည်ကို ငှဲ့၍ ဆက်လက် ပြီး အရိယာ ဟန်ဆောင်လျှင်ကား ထိုသူထက် နစ်မွန်းသူမရှိပြီ။] 33 အရိယာကို ပုထုဇဉ်တို့ သိနိုင်ခက်ပုံ စိတ္တလတောင်နေ ဦးပဉ္စင်းကြီး စိတ္တလတောင်၌ ရဟန္တာအရှင်မြတ်ကြီးတပါးအား လုပ်ကျွေးသမှု ပြုစု ဆည်းကပ်နေသော ကြီးမှရဟန်းပြုသည့် ကိုယ်တော်ကြီးတပါး ရှိ၏။ ရဟန္တာအရှင်မြတ်ကြီးနောက်မှ သပိတ် သင်္ကန်းယူကာ နေ့စဉ် ဆွမ်းခံ လိုက်ရသည်။ ယင်းသို့ပင် နေ့စဉ်အတူနေ၍ နေ့စဉ်လိုက်ပါနေရရာ တနေ့သော အခါ ဆွမ်းခံအပြန်တွင် ရဟန္တာအရှင်မြတ်ကြီးအား နောက်မှ လိုက်ပါယင်း’ အာ့်ဘုရား……၊ အရိယာ…အရိယာနဲ့၊ အရိယာဆိုတာ ဘယ်လိုပုဂ္ဂိုလ် မျိုးပါလဲ ဘုရား”ဟု လျှောက်ရာ မထေရ်ကြီးက’ " “ငါ့ရှင်……၊ လောကမှာ တချို့ လူကြီးများ အရိယာ' အရှင်မြတ်တို့ရဲ့ သပိတ်သင်္ကန်းကိုယူပြီး ဝတ်ကြီးဝတ်ငယ်ပြုကာ နောက်က တကောက်ကောက် လိုက်ပါနေပေတဲ့ အရိယာ ပုဂ္ဂိုလ်မှန်း မသိဘူး။ အရိယာပုဂ္ဂိုလ်များ ဆိုတာ အဲသည်လောက် အသိရခက်တယ်”ဟု မိန့်တော်မူ၏။ ## PAGE 534 ထိုသို့ပင် ပြောသော်လည်း ထိုတောထွက် ကိုယ်တော်ကြီးကား မသိရှိ မရိပ်မိသေးချေ။ ဆင်ဆိုကာ ကြံချောင်းလိုပါပဲ “ပုထုဇ္ဇန”ဟူသည်ကို “ကိလေသာ ထူထဲသောသူ”ဟု မြန်မာပြန်ရသည်။ ယင်း ပုထုဇ္ဇနကိုအထူးပြု၍ (ဝိသေသနပြု၍) သုံးနှုန်းသော ပါဠိတော် သုံးရိုး သုံးစဉ် စကားများမှာ- “အရိယာနံ အဒဿာဝီ= အရိယာပုဂ္ဂိုလ်တို့ကို မြင်တတ် သော ဉာဏ်မျက်စိမရှိသော”စသည်ဖြင့် သုံးနှုန်းလေ ့ရှိ၏။ထိုတွင် “အဿုတဝါ= ဥဒယဗ္ဗယဉာဏ်လောက်ရရုံမျှပင် မရှုမှတ်မပွားများသဖြင့် နည်းသော အကြား အမြင်ရှိသော(၀ါ)လုံးဝ ကြားဖူးနားဝ မရှိသော”ဟုလည်း ဆိုထားလေသည်။ (မ-ဋ္ဌ-၁၊ ၂၃။ သံ-ဋ္ဌ-၂၊ ၂၃၂။ အဘိ-ဋ္ဌ-၁၊ ၃၈၅။ စူဠနိ-ဋ္ဌ-၇၁။) ဒိဗ္ဗစက္ခုရုဓသော ပုထုဇဉ် ပုဂ္ဂိုလ်ကိုပင်လျှင် အရိယာကို မြင်နိုင်သော မျက်စိရှိသူဟု မခေါ်ရချေ။ “တရားကိုမြင်မှ ငါ့ကိုမြင်သည်” (သံ-၂၊ ၉ဂ။)ဟု ဝက္ကလိထေရ်အား ဘုရားရှင်ဟောတော်မူသည်ကို ထောက်ဆကာ အရိယာတို့၏ ကိစ္စ၊ အရိယာတို့၏အရာတွင် မျက်မမြင်များ ဆင်ကောင်စမ်းသကဲ့သို့ အကန်း- အကန်းလိုမနေပဲ လူတတ်မလုပ်ကြရာ။ လုပ်လျှင်- “ဆင်ဆိုတာ ကြံချောင်းလို ပါပဲ' စသည်ဖြင့် လွဲပြီးယင်း လွှဲတတ်လေသည်။ အသောက မင်းကြီး၏ဆရာ အပိုစ္ဆ တာစံတော်ဝင် မဇ္ဈန္တိ က ထေရ် ရဟန္တာ သာသနာပြု အသောကမင်းကြီးလက်ထက် မရွံ့နွံကထေရ် ခေါ် အရှင်မြတ်ကြီးတပါး ရှိတော်မူ၏။ အပိစ္ဆတာ=အလိုနည်းမှုအရာတွင် စံတော်တင် ရသော မထေရ်ကြီး ဖြစ်သည်။ စင်စစ် ရဟန္တာအရှင်မြတ်တိုင်းပင်လျှင် အလိုနည်းတော် မူကြသည်ချည်း ပင် ဖြစ်၏။ လာဘ=လာဘ်, သက္ကာရ-အရိုအသေ သိလောက=ကျော်စောခြင်း စသည်ကို လိုချင်ခြင်း, မိမိဂုဏ်ကို ထုတ်ဖော်လိုခြင်း စသော လိုချင်မှု အားလုံး သည် ဣစ္ဆာခေါ် တဏှာပင်ဖြစ်ရာ ရဟန္တာအရှင်မြတ်ကြီးများသည် ယင်းတဏှာ ကို အကြွင်းမဲ့ပယ်သတ်ပြီးဖြစ်၍ ပစ္စည်းစသည် လိုချင်မှု၊ မိမိ ရရှိသော ဂုဏ်ကို ပြလို-သိစေလိုမှု- ရှိတော်မမူကြချေ။